شهر باميان (پژواک،٤ جدى ٩٠):شمارى از کارگران پس ازفرو افتيدن سه صوف درمعدن ذغال سنگ ولسوالى کهمرد ولايت باميان، از بيم تلف شدن، معادن را ترک مى کنند.
اين سه صوف هفتۀ گذشته؛ از طرف شب فرو غلتيد و به علت اينکه کارگران در آنجا شبانه کار نمى نمودند، تلفات در قبال نداشت، اما اين وضعيت،باعث نگرانى کارگران شده و آنها هراس دارند که مبادا صوف ها ازطرف روز و درجريان کار بر آنها فرو بيفتد و جان آنها را بگيرد.
آنها علت فرو افتيدن صوف ها را نبود تدابير ايمنى و استحکام بندى دانسته از دولت ميخواهند که در استحکام بندى و استخراج فنى معادن اقدام نمايد.
محمد رضا باشنده ولسوالی شهرستان ولايت دایکندی که همراه با ٢٥ تن از رفقای خود معدن را ترک کرده واز طریق مرکز بامیان بسوی شهرستان روان بود، به آژانس خبرى پژواک گفت: (( هفته گذشته صبح زود میخواستیم به طرف کار برویم ودر معدن کار کنیم، یکبار دیدیم که یکی از صوف ها فرونشست وگردو غبار به آسمان بالا رفت.))
وی ميگويد که آن روز به کارنرفتند وقتی شب شد، باز هم دوصوف دیگر پايین آمد وآنها از هراس اينکه مبادا به اثر فرو افتيدن معدن تلف شوند، ازکارکردن منصرف شده و راهى منازل خود هستند.
اين کارگر ادعا کرد که صدها تن به شمول بیش از ١٥٠ کارگر که از ولایت دایکندی اند، این معدن را ترک نموده اند .
محمد جعفر،يکى ازکارگران ديگرى که با محمد رضا به دايکندى برميگشت، گفت که اکثریت صوف ها در معدن ولسوالى کهمرد، غیر ایمنی بوده و ذغال به طور غير فنى استخراج مى شود.
وى علاوه ميکند که اگر چه آنها حالا بيکار شده و حيران اند که چگونه بتوانند براى فاميل خود نفقه پيدا کنند، اما بهتر ميدانند که از کار دست بکشند، تا تلف نشوند.
محمد کريم يکى از انجنيران معدن ذغال سنگ ولسوالی کهمرد ميگويد که اين معدن داراى بيش از يکصد صوف بوده که شش صوف آن مربوط دولت و بصورت فنى ومتباقی آن به شکل غير فنى استخراج ميگردد.
به گفتۀ وى، در اين ساحه؛ حدود سه هزار تن مشغول کار اند.
ازسوى ديگر،عبدالخالق ذلیق ولسوال کهمرد ميگويد که آنها اطلاع يافته اند که شمارى از کارگران به علت فرو افتيدن صوف ها، کار را ترک کرده اند،اما بخاطرى که شمار آنها دقيق شود، بايد ساحه از نزديک ديده شود.
به گفتۀ وى، حدود ٣٠٠ نفربه علت افتيدن صوف ها موقتاً بيکار شده اند که درصورت باز شدن صوف ها دوباره به کار گماشته خواهند شد.
ولسوال کهمرد با ذکر اينکه فرو غلتيدن صوف ها تاثیرى بر روند استخراج ذغال سنگ نخواهد داشت ،گفت که اين سه صوف ،غير پلانى بوده و بايد در صوف ها تحکيم بندى و استخراج معيارى صورت بگيرد.
اما جواد عمر سخنگوی وزارت معادن ميگويد که ترک کردن کارگران از معادن ذغال سنگ که به صورت غیر فنی استخراج میگردد، کار درست است ونباید کارگران در معادن خطر ناک وغیر معیاری کار نمایند.
او به پژواک گفت: (( پایين آمدن عواید دولت از استخراج وبیکار شدن تعدادی از کارگران بهتر است از اینکه جان کارگران در خطر قرار بگیرد. ))
عمر علاوه کرد که وزارت معدن، همیشه در تلاش است تا سه معیار دراستخراج معدن در نظر گرفته شود، اول حفظ جان انسانها ، دوم استخراج فنی و سوم حق الامتیاز دولت ضایع نگردد.
به گفته سخنگوی وزارت معادن ، خيلى معادن بصورت پراگنده بدون دادن امتياز به دولت استخراج گرديده و پول بيت المال ضايع ميشود.
موصوف ميگويد که در این اواخر، معادن زیادی از ذغال سنگ در ولایات سمنگان، بامیان وبغلان از دست زورمندان گرفته شده و وزارت معدن بصورت معیاری استخراج آنرا روی دست گرفته است.
او گفت که با کمک نیروهای امنیتی، بزودی تمام معادن پراگنده کشورازدست زورمندان گرفته خواهد شد که استخراج به صورت ستندرد و پلانى صورت بگيرد. بدين معنى که اينگونه صوف ها تحکيم بندى و مسايل ايمنى در نظر گرفته ميشود.
اين در حالى است که ديروز معدن ذغال سنگ چنارک ولسوالی نهرین ولايت بغلان( همسايۀ باميان) بر اثر گازگرفتگی آتش گرفت و منجر به هلاکت ١٢ کارگر و مسموم شدن ١٠ تن ديگر شد.
سخنگوی وزارت معادن با ابراز تاسف از حادثه معدن ذغال سنگ نهرین، ميگويد که هیئتى به منطقه اعزام گردیده تا بررسی نمایند که چگونه این واقعه رخ داده بود.
از جانب ديگر، عبدالاحد فرزام رئيس دفتر ساحوی کميسیون مستقل حقوق بشر بامیان ميگويد که طبق سروى آنها تنها ٢٠٠ طفل در معدن ذغال سنگ اشپشتۀ ولسوالى کهمرد کارمیکنند که اين کار نیز بصورت غیر حرفه ای صورت میگیرد.
وى علاوه ميکند که گرد و خاک و گازات ذغال ، باعث امراض طُرق تنفسى و مرض جگر ميشود ودولت مکلف است تا در مورد ایمینی بودن معادن ودر مورد صحت کارگران توجه جدی نماید.
معادن ذغال سنگ به شکل کمربند در طبقات مختلف سلسله کوه های هندوکش واقع است که از ولایت بدخشان شروع و تا ولايات تخار، بغلان، سمنگان، بامیان وسرپل امتداد می يابد و به معدن سبزک هرات منتهی مى شود.
