باميان (پژواک،١٢ دلو٩١) : با استخراج معدن آهن حاجیگک باميان ، ٦٠٠ خانواده، بی سرپناه شده وهفتصد جریب زمین زراعتی از بین خواهد رفت.
معدن آهن حاجیگک درسلسله کوه های هندوکش و در ولسوالى شيبر باميان واقع است و در سال ۱۳۳۹هجری شمسى، شناسایی شده و١٦ کیلومتر طول و ۵۵۰ مترعمق دارد.
در اين معدن که يکى از بزرگترين معادن دنيا به شمار ميرود، حدود دو ميليارد ُتن آهن وجود دارد.
وزارت معادن مى گويد که در داوطلبى ماه قوس سال ١٣٩٠، کنسرسيوم کمپنى هاى هندی (SAIL/ AFISCO) براى استخراج سه بلاک و يک کمپنی کانادايى (Kilo Gold Mines)براى استخراج يک بلاک اين معدن برنده شده و قرار است که کار استخراج آن در سال ١٣٩٢ آغاز گردد.
اما حاجی سیف یار رييس شوراى مردمی معدن حاجیگک مى گويد که اگر دولت در زمينۀ مسکن وکار برای کسانی را که در اين معدن متضرر میشوند، آمادگی قبلی نداشته باشد مردم با مشکلات جدی مواجه خواهند شد .
وى به آژانس خبرى پژواک گفت که یازده قریۀ اطراف معدن با جمعیت نزدیک به ٦٠٠ خانواده و هفتصد جريب زمين زراعتى از اين ناحيه متضرر مى گردند.
سيف يار علاوه کرد: (( مردم به شدت از وضعیت سردرگم معدن نگران بوده وحتی نمى دانند که سرنوشت این معدن چه خواهد شد وآیا مردم در این منطقه خواهی ماند ویا اگر از این منطقه کوچ داده شوند به کجا خواهند رفت وچه شغلی داشته باشند؟))
رييس شوراى مردمى معدن حاجيگک مى گويد که مردم اطراف معدن، زراعت پیشه ومالداراند وبه هیچ شغل ديگرى بلد نیستند تا در صورتى که از منطقه کوچ داده شوند شغل دیگری را برگزينند.
او گفت که بايد از همين حالا اين مشکل حل گردد و زمانى که کار استخراج شروع شود و مردم به جاى ديگر جابجا نشوند و زمينه کار فراهم نگردد، هم مردم و هم دولت با مشکل جدى روبرو خواهد شد.
به گفتۀ حاجی سیف یار،فقط چندین پوسته در بالای کوه ودر اطراف معدن با خشت پخته ساخته شده ویکی دوبار هیئت های از کانادا ،هند ودولت در طول سال جاری از این منطقه دیدن کرده ، ولى کارى براى حل مشکل مردم نکرده اند.
شوراى مردمی معدن حاجیگک از یکسال بدینسو با جواز فعالیت از وزارت عدلیه در بخش اين معدن فعالیت دارد و تا حال چهار ورکشاپ را برای مردم منطقه در مورد نفع وضرر استخراج آهن داير کرده است.
محمد آصف مُبلغ معاون والى بامیان ،نگرانی مردم را بجا خوانده، اما مى گويد که تا هنوز وزارت معادن هیچ پلان مشخص را در مورد استملاک ساحات معدن روى دست نگرفته است.
وی گفت، اگر وزارت معادن پلان خود را مشخص سازد که چه مساحت زمین برای تاسیسات خود لازم دارد وسروی نماید که چه تعداد خانواده از این منطقه بیجا میشوند، مسوولان محلى باميان آماده اند که براى متضررين، زمین و سرپناه یا در ولسوالی شیبر و يا هم در مرکز بامیان در نظر بگیرند .
مبلغ علاوه کرد: (( ما در زمینه اشتغال برای مردم که زمین وخانه های شان از بین برده میشود ،به وزیر معادن پیشنهاد کرده بودیم از آنعده کسانی که زمین های شان از بین میرود ویا شغل خود را از دست میدهند به عنوان نیروی کاری ساده در معدن کار گرفته شود .))
دسترسى براى اخذ نظر وزارت معادن پيدا نشد، اما وزارت معادن در گذشته گفته بود که استخراج معدن حاجيگک قدم مهم در راستاى رشد اقتصاد کشور بوده که در اين پروژه براى ده ها هزار تن زمينه کار فراهم خواهد شد.
معدن آهن حاجيگک به چهار بخش تقسیم شده ، سه بخش آن مربوط به کمپنى هندوستان می گردد که در ولسوالی شیبر بامیان واقع است و بخش چهارمى در ولسوالی بهسود ولایت میدان وردگ قرار دارد که مربوط شرکت کانادايی مى شود.
گاتم موگوپادیا، سفیر هندوستان مقيم کابل در سفر ٣٠ عقرب سال جارى به باميان به پژواک گفته بود که او به منظور تسهیلات واقدامات برای کارهای مقدماتی استخراج معدن آهن حاجیگک از آن معدن ديدن کرده است.
به گفتۀ وى، کارهای مقدماتی استخراج اين معدن با تسهیلات وکمک هند به کنسرسيوم متشکل از هفته کمپنی هندی ، از اول بهار ١٣٩٢ آغاز می گردد.
به گفتۀ موگوپادیا ، هندوستان علاقمند است که افغانستان را در بخش های معادن ، صحت ، زراعت و تجارت کمک نماید.
در کتابى که تازه از طرف مقام ولايت باميان به چاپ رسيده ، درج است که تحقیقات اکتشافی این معدن توسط کارشناسان خارجی انگلیس ها، آلمان ها، فرانسوى ها وبالاخره روسها مورد مطالعه وارزیابی قرار گرفته است .
مهمترین تحقیقات را اتحاد شوروى سابق در اوآخر دهۀ ۱۹۶۰، دهه۱۹۷۰ واوایل دهه ۱۹۸۰ انجام دادند.
در اين کتاب نگاشته شده که روسها در دهه ۱۹۷۰ و۱۹۸۰، مراحل اکتشافی را تکمیل نموده وپلانهای استخراجی را نیز طراحی نمودند ، اما به دلایل ناآرامی ها در افغانستان و نبود زیرساختها این معدن به مرحله استخراج نرسید.
