باميان (پژواک، ٦حمل٩٢): کچالوی بامیان در سالهای گذشته، پنجاه درصد نيازمندى کشور را تامين ميکرد؛ اما پیشبینی مى شود که امسال حاصلات آن، به شصت درصد برسد.
بامیان، تنها ولایتى است که لذيذترين کچالو داشته و اين محصول زراعتى نه تنها به ولایات دیگر، بلکه به پاکستان و تاجکستان نيز صادر مى گردد.
محمد آصف رحيمى وزیر زراعت وآبیاری، در خزان سال گذشته در سفرش به بامیان گفته بود که اين ولايت، نصف کچالوی کشور را تامين ميکند و از لحاظ کیفیت، در سطح افغانستان بى نظير است.
مسوولان زراعت بامیان ميگويند که حاصلات کچالو در سال گذشته، به ٢٧٠ هزار تن و در سال قبل آن، به ١٥٠ هزار تن ميرسيد.
از حاصلات سال گذشته ٢٣٠ ميليون افغانى، و از حاصلات سال ١٣٩٠ به ارزش بيش از يکصد ميليون افغانى عايد به دست آمده بود.
انجنیر محمد طاهر عطايی ریيس زراعت باميان، علل افزايش حاصلات کچالو را حمایت از دهاقین، ترویج بیشتر این کشت، ساخت ذخایر، تبادله تخم زراعتى و کمک در بخش ادویه پاشی به زارعين عنوان ميکند.
وی به آژانس خبرى پژواک گفت که در دوسال گذشته، ١٢ هزار هکتار زمین تحت کشت کچالو قرار داشت؛ اما حاصلات سال قبل، به علت آب وهوای خوب، بيشتر بود.
عطايى افزود که در زمستان گذشته، برفبارى بيشتر از سالهاى قبل آن بوده و پيشبينى مى شود که امسال ٣٠٠ هزار تن کچالو به دست آيد، که دراينصورت ٦٠ درصد نيازمندى کشور را تامين خواهد کرد.
سال گذشته، يک سير کچالو ٥٠ تا ٧٠ افغانى فروخته ميشد؛ اگر حاصلات امسال به طور اوسط سير ٦٠ افغانى محاسبه شود، ٢٥٦ ميليون افغانى عايد به دست خواهد آمد.
فعلاً هفت نوع کچالو به نام های سبزگل، سفیدگل، بیگل، کاسیم، لورا، ترکمنستانی و صمدی در بامیان کشت میگردد که مرغوب ترین آن، نوع صمدی می باشد.
عبدالله زوار، يکى از دهاقين منطقۀ کالوى ولسوالى شيبر میگوید که سال گذشته، يکصد ذخيرۀ کچالو ساخته شده و مردم به همين منظور علاقمند گرديده اند که بيشتر کچالو کشت نمايند؛ چرا که محل نگهدارى براى آن پيدا شده است.
اين دهقان به پژواک گفت که وى سال گذشته، از زمينهايش شش هزار سير کچالو(يک سير معادل هفت کيلوگرام) به دست آورد؛ اما در سال جارى پيشبينى ميکند که هشت هزار سير حاصل خواهد برداشت.
وى افزود که امسال، زمينهاى گندم را نيز به کچالو اختصاص داده و توقع دارد که نفع بيشتر نمايد.
دهاقين، ازهمين حالا به کشت کچالو آغاز نموده وهر کارگر معمولی در وقت برداشت آن، روز ٤٠٠ افغانی و زنان ودختران تا ٣٠٠ افغانی مزد مى گيرند.
سه سال قبل، يکهزار تُن کچالو از باميان به تاجکستان نيز صادر گردید؛اما فعلاً فقط در بازارهای داخلی مانند کابل، کندز، بلخ، غزنی، دایکندی، سمنگان و بغلان به فروش میرسد و از طریق کابل، به پاکستان نیز صادر میگردد.
برخى تاجرانى که در گذشته کچالو را از باميان به پاکستان صادر ميکردند؛ ميگفتند که پاکستان کچالوى با کيفيت افغانستان را خريدارى نموده ودر کشور خود مصرف مينمايد و درمقابل، کچالوى بى کيفيت خود را به افغانستان وارد ميکند.
همچنان دهاقين درسالهای گذشته بخاطرنبود ذخاير کچالو وپایين بودن قیمت آن و بخاطر نبود سرک پخته شکایت ميکردند؛ اما این مشکلات کم کم فروکش نموده است.
در بامیان، نظر به آمار ریاست زراعت بیش از دوهزار ذخیره خانۀ کچالو که ظرفیت ٥٠ هزار تن را دارا میباشد و جود دارد و قرار است که پنج مرکز شستشو و بسته بندى کچالو با ظرفيت مجموعى اضافه از سه هزار تُن نیز ايجاد گردد.
حاجی حسن یکی از تاجران کچالو در بامیان مى گويد که هرچه کچالو در بامیان بیشتر شود، قیمت آن بالا مى رود.
وی به پژواک گفت که علت افزایش حاصلات و قیمت کچالو، در کيفيت آن نهفته است و کچالوى باميان در بیش از ١٢ ولایت به مصرف میرسد.
اين تاجر علاوه کرد که قيرريزى سرک پل متک ولايت پروان تا بامیان، در قیمت کچالو تاثیر گذاشته وعلاقۀ دهاقین به کشت کچالو بیشتر شده است. ٢٠ کيلومتر اين سرک، صرف در قسمت کوتل شیبر باميان خامه مانده که در آينده آنهم قيرريزى خواهد شد.
کچالو، يکى از مواد عمده و پرمصرف در جهان است که از آن، در ترکيب ده ها نوع غذا استفاده ميشود.