فراه (پژواک، ٥ قوس۹۲): مسوولین زراعت فراه مى گویند که امسال، بازار فروش انار خوب بوده و از مدرک فروش حدود ٥٢ هزار تن انار، بیش از یک و نیم میلیارد افغانی نصیب باغداران فراه شده است.
انجنیر عبدالمنان متین سرپرست ریاست زراعت فراه، به آژانس خبری پژواک گفت که امسال در اين ولايت، از ٣٣٥٠ هکتار باغ حدود ٥٢ هزار تن انار به دست آمده است؛ درحاليکه سال گذشته از ٣١٠٠ هکتار باغ انار، بيش از ٤٣ هزار تن حاصل داشت.
متین افزود که در سال گذشته به دلیل نبود بازار خوب، فی کیلو انار در شهر فراه ٢٠ افغانی به فروش مى رسيد و مجموع عاید سال گذشته، از بابت حاصل انار٨٦٨ میلیون افغانی بود.
اما وى گفت که امسال به دلیل خوب بودن بازارها، فی کیلو انار به طور اوسط ٣٠ افغانی به فروش رسیده است.
وی افزود: “چون امسال فصل جمع آوری حاصلات انار در موقع عید سعید اضحی برابر شد؛ بناءً مردم اکثراً برای عید انار خریدند؛ از این خاطر بازار فروش انار امسال خوب بود و باغداران، سود خوبی گرفتند.”
به گفتۀ متين، اگرچه مقدار صادرات انار به بیرون از فراه برایش معلوم نیست؛ اما بازارهای انار در خارج از فراه نیز امسال خوب بوده و انار فراه به ولایات مختلف افغانستان، به شهر زابل ایران و کویته پاکستان و همچنان از طریق پاکستان به هند نیز صادر شده است.
وى گفت که توزیع خریطه ها جهت جلوگیری از کرم گلوگاه انار، آموزش دهقانان به منظور جلوگیری از پوسیده شدن انار و حفظ الصحۀ مزرعه، عواملى بوده که باعث بهتر شدن کیفیت و حاصلات انار امسال در ولایت فراه شده است.
در عین حال، باغدران نیز از حاصلات انار و بازار خوب آن خرسند هستند؛ اما میگویند که اگر دولت و موسسات، باغداران را آموزش بدهند و همچنان یک سردخانه در این ولایت تاسیس گردد، دهاقین بیشتر از این سود خواهند کرد.
محمدناصر یک تن از باغداران قریه یزده در مرکز فراه گفت که در قریۀ آنها بیش از ٣٠ باغ بزرگ انار وجود دارد و دو باغ آن، از خودش مى باشد.
وی افزود که تمام باغداران، امسال از حاصلات شان نفع خوب گرفته اند.
موصوف گفت که امسال، از دو باغ انارش که هرکدام سه جریب مى باشد، ۱۹ تن انار حاصل گرفته است؛ درحاليکه در سال گذشته ۱۷ تن انار حاصل گرفته بود.
وی افزود: “امسال انار خراب نشدند و دارای کیفیت خوب بود؛ درحاليکه سال گذشته اکثر انار به دلیل کرم زدگی خراب شدند.”
به گفتۀ وى، اگر دولت و موسسات، با باغداران در قسمت تشخیص امراض زراعتى و کود کیمیاوی مساعدت کنند، حاصلات باغ های انار بیشتر از این خواهد شد.
امرالدین ٤٠ ساله باشنده قریه “شورآباد” مرکز فراه نیز از حاصلات باغ خود، خرسندى نموده گفت: “انار قریه شورآباد بهترین انار افغانستان است؛ کیفیت خوب داره، پرآب است، بزرگ است و حتی بعضی وقت ها وزن یک دانه انار، نزدیک به یک کیلو نیز میرسد.”
وی گفت که او از طریق حفاظت درست درختان و جمع آورى انار پوسيده از باغ و آبیاری منظم، توانسته است که امراض باغ هاى انارش را از بین ببرد و امسال حاصلات بهتری داشته باشد.
امرالدین گفت که یک باغ انار، به مساحت چهار جریب دارد و امسال ١٤ تن انار از آن حاصل گرفته است؛ درحاليکه سالهای گذشته ٩ تا ١١ تن حاصل مى گرفت.
وى افزود که انار را طور عمده، فی کیلوگرام ٢٨ افغانی به فروش رسانده است.
شمارى از باغداران فراه، نبود آب را مشکل عمدۀ دهاقین دانسته مى گویند که از آب چاه، در آبیاری باغ های شان استفاده مى کنند.
خیرمحمد یکتن از باغداران قریه ی کهدانک مرکز فراه گفت که دهاقین، امسال از فروش انار مفاد خوب داشتند؛ اما به دلیل نداشتن آب، بیش از ٣٠ فیصد عاید را صرف خریداری تیل برای واترپمپ کرده است.
وی افزود: “سالهاست که دولت به دهاقین فراه وعدۀ اعمار بند آبگردان منطقهۀ بخش آباد را میدهد؛ اما تا حال این بند که یکی از آرزوهای دیرینۀ مردم این ولایت بخصوص دهاقین است، برآورده نشده است.”
در عین حال، دهاقین فراه می گویند که اگر دولت در فراه یک سردخانه اعمار نماید و محصولات زراعتی در آن نگهداری شود، مشکل بازاریابی برای محصولات زراعتی فراه، حل خواهد شد.
شمس الدین یک تن از دهاقین قریه “کاریزمحمد” گفت که همه ساله محصولات زراعتی فراه از جمله (تربوز، انار، انگور، بادرنگ، سبزیجات و…) بسیار زیاد می باشند؛ اما اکثراً به دلیل نبود بازار فروش و سردخانه، خراب شده و دهاقین متضرر می شوند.
وی گفت: “مثلاً یک کیلو پیاز وقتى ما حاصل مى گیریم، قیمت آن ٥ افغانی می باشه که حتى بعضى وقت ها مصرف خوده هم پوره نمی کنه؛ اما وقتى که حاصل از دست ما برود، دو یا سه ماه بعد، باز یک کیلو پیاز که از پاکستان و ایران می آیند ٤٠ افغانی ميشه.”
وى علاوه کرد که اگر ریاست زراعت، برای آنان سردخانه اعمار کند که محصولات خود را نگهداری کنند؛ محصولات شان به قیمت خوب و در زمان مناسب به فروش خواهد رسيد.
انجنیر عبدالمنان متین سرپرست ریاست زراعت، آبیاری و مالداری فراه، ضمن تايید مشکلات دهاقین فراه از بابت کمبود آب و سردخانه گفت: “در زمینه حل مشکل آب، کار بنیادی اعمار بند بخش آباد میباشد؛ و در مورد سردخانه از همین طریق به مردم فراه مژده میدهم که در روزهای نزدیک، کار اعمار یک سردخانه به ظرفیت 500 تُن، از بودجۀ وزارت زراعت و مالداری، در ولایت فراه شروع خواهد شد.”
به گفتۀ وى، جهت چک کردن کود کیمیاوی در ولایت فراه، لابراتوار وجود ندارد و دهاقین هم از کودهای تجارتی که از ایران و پاکستان می آیند استفاده مى کنند؛ درحالیکه این کودها بی کیفیت هستند و مقدار یوریا، نایتروجن و فاسفورس آن کم میباشد و به کشت تاوان میرساند.
متین گفت که بخاطر ایجاد لابراتوار، با وزرات زراعت در حال گفتگو میباشد.
انار فراه که به نام های بلوچ خوانی، سبزک، فخری، قندهاری و بمبیی ياد مى شود؛ در نمایشگاه بین المللی سال ١٣٨٨ مزارشریف، در مقام اول قرار گرفت؛ زیرا از یکطرف پرآب است و از طرف دیگر، پوست مقاوم دارد و به فواصل دور قابل انتقال است.
