باميان (پژواک،٢٢جدى٩٢): قرار است که يک تيم باستان شناسى هندوستان، به افغانستان آمده و در مورد بازسازى مجسمه هاى مخروبۀ بودا تحقيق نمايد.
رسانه هاى هندى گزارش دادند که اين تيم، مربوط ادارۀ سروى باستان شناسى هندوستان ASI بوده و در آيندۀ نزديک، وارد کابل خواهد شد.
منبع ميگويد که اين تيم؛ شامل دو تن بوده و بررسى ميکند که چگونه مى توانند در بازسازى مجسمه هاى بودا همکارى نمايند.
در اجلاس ديروز اين اداره درهند، فيصله شد که يک تيم آنها به افغانستان رفته و مجسمه هاى مخروبۀ بودا را از نزديک ببيند.
آنها نتيجۀ بررسى هاى خود را بعد از برگشت از افغانستان، به ادارۀ مربوطه خود ارايه کرده و درمورد مشوره مى کنند.
دو مجسمه که قدامت١٦٠٠ ساله داشته و از شاهکارهاى زمان بوديزم بودند؛ در زمان حاکميت طالبان (١٠مارچ ٢٠٠١ ميلادى) مطابق ٢٠ حوت ١٣٧٩تحت اين نام که موجوديت بُت به معناى شرک است، در پی حملات متواتر و آتشباری سنگين طالبان، منهدم گرديد.
مجسمۀ بزرگ “صلصال” با ارتفاع ٥٥ متر، و مجسمۀ کوچک به نام “شمامه” با ارتفاع ٣٣ متر، در مسير جاده قديمی ابريشم در شمال شهر باميان در دل کوه تراشيده شده بود.
محمد کبير دادرس رييس اطلاعات و فرهنگ باميان ميگويد که نه تنها تيم باستانشناسان هندى، بلکه از هر کشور ديگرى که باشد و در بازسازى مجسمه هاى بودا سرمايه گذارى و همکارى کند، از آن استقبال ميکنند.
وى به آژانس خبرى پژواک گفت که وزير اطلاعات و فرهنگ، در کنفرانس هاى بين المللى همواره گفته که بايد يکى از مجسمه هاى بودا، به شکل قديمى آن بازسازى شود.
دادرس افزود: “بازسازى مجسمه هاى بودا، بر عوايد ملى و افزايش سياحان داخلى و خارجى اثرگذار بوده و هم به نفع کشور و هم به نفع مردم است.”
تيم باستانشناسی (ايکوموس) آلمان، در چند سال اخير توانسته هزاران قطعه از پارچه های تخريب شدۀ بودا را شناسايی و بعد از نمره بندى، در محل مخصوص حفاظت نمايد؛ برخى قطعات جدا شده از پيکره هاى بودا از ٩٠ تا ١٠٠ تُن وزن دارد.
ايکوموس، پنج سال قبل تحکيم بندى محل مجسمه “شمامه” را به هزينۀ سه ميليون دالر آغاز کرد و کار آن، در سال ١٣٩٠ تکميل و زمينه براى امکان بازسازى مجسمه ها فراهم گرديده است.
ساحه تخریب شدۀ بودا در سال ٢٠٠٧ ميلادى نيز درليست میراثهای فرهنگی ملل متحد(يونسکو) قرار گرفته و جاپان، وعدۀ بيش از يکصد ميليون دالر را برای بازسازی پيکره هاى بودا داده است.
رييس اطلاعات و فرهنگ باميان ميگويد که قرار است کار تحکيم بندى مجسمۀ “صلصال” نيز که درزهاى بزرگ پيدا نموده، در سال ١٣٩٣ از طرف يونسکو آغاز شود.
اين درحالى است که وزارت اطلاعات و فرهنگ، در گذشته گفته بود که آنها مخالف نوسازی مجسمه های بودا هستند؛ زیرا نوسازی بودا، قدامت تاریخی آنرا خدشه دار ميسازد و از نگاه هنری نیز قابل پسند نمی باشد.
اين وزارت؛ از کشورهايی که علاقمند بازسازی مجسمه ها می باشند، رسماً خواسته است تا طرح شانرا به وزارت آورده ومشخص کنند که کدام مجسمه قابل ترمیم است و آیا قابل ترمیم میباشد و یا خیر!
در کنفرانس سال ١٣٨٦ که در شهر برلين آلمان با شرکت يونسکوى جاپان، فرانسه و وزارت اطلاعات و فرهنگ افغانستان داير شد، تصميم گرفته شد که بايد پيکره هاى بودا در صورتى که پنجاه درصد پارچه ها و مواد فروافتادۀ آن تکميل شده باشد، دوباره به شکل سابق بازسازى گردد.
از سوى ديگر، باستانشناسان در آلمان به اين باوراند که امکان بازسازى مجسمۀ کوچک بودا وجود دارد.
پوهنتون مونشن آلمان، به نقل از پروفيسور ايروين ايمرلينگErwin Emmerlingرئيس تيم باستانشناسان آن کشور گفته است که صدها پارچۀ مجسمۀ کوچک بودا، يکجا شده ميتواند تا شکل قبلى خود را دريابد.
اما اين باستانشناس، در مورد بازسازى مجسمۀ بزرگ بودا با درنظرداشت ١٢ متر پهنايى آن، متردد است.
در ابتدا، پلان طورى بود که پيکره هاى بودا، با پرتاب شعاع لايزر دو باره مجسم شوند.
ياماگاتا هنرمند جاپانى در سال١٣٨٥ براى بازسازى پيكره هاى بودا، از جاپانى ها پول جمع ميكرد و تصميم داشت كه تصاوير دو مجسمه را با پرتاب اشعۀ لايزر، در همان جايى که قرار دارند؛ انعکاس بدهد.
ياماگاتا گفته بود که تا سى ميليون دالر بودجه را براى پرتاب اشعه لايزر، به عهده گرفته و مردم تا دو سال آينده؛ تصاوير آنرا را در همان مکان قبلى مشاهده خواهند کرد.
اين هنرمند ميخواست سلسله اى از تصاوير را روى صخره هاى تپۀ باميان با چهارده سيستم لايزر بتاباند كه علاوه بر مجسم شدن تصوير دو پيکره، انرژى برق براى مردم محل نيز توليد ميشد.
اما متخصصين ميگفتند که شعاع لايزر، عوارض جانبى در پى خواهد داشت و کشتزارهايى که در مسير شعاع لايزرقرار ميگيرند؛ از بين خواهند رفت. کوهى که دو مجسمه درآنجا قرار دارند، فرسوده شده و به پرندگان و حيوانات نيز ضرر خواهد رسيد.
