چند نوع حيوان وحشى ديگر در باميان شناسايى شده است

باميان (پژواک،٢٣ ميزان٩٣): موسسۀ تحفظ حیات وحش که مقر آن در امريکا است، اعلام نمود که چند نوع حيوان وحشى و يکنوع پرندۀ قشنگ و کمياب را در ولايت باميان شناسايى کرده است.

اين موسسه که از سال ٢٠٠٩ ميلادى بدينسو درباميان به فعاليت آغاز نموده، ميگويد که موفق شده است انواع آهو، گرگ، کفتار، روباه، سیاه گوش و يکنوع پرندۀ کمیاب را درين ولايت شناسايى نمايد.

بر اساس مطالعات موسسه، آهو شامل آهوى بُزى وعادى بوده که نسل آن در گذشته به اثر جنگها  منقرض شده بود و به شکل انفرادى در کوه هاى باميان زيست داشت؛ اما در سالهاى اخير اين دونوع آهو به شکل گله اى زيست ميکنند.

سياه گوش که شبيه گرگ است و يکنوع پرندۀ کوچک که در سطح آسيا کمياب وبه اندازۀ گنجشک بوده، اما رنگ هاى متنوع و جذاب دارد، نيز بخش ديگر مطالعات اين موسسه را تشکيل ميدهد.

محمد ابراهیم ابرار رييس موسسه تحفظ حیات وحش (WCS) که مسوولیت سروی و تحفظ حیات وحش را در بند امير باميان (اولين پارک ملی کشور) به دوش دارد مى گويد که تحفظ حیات وحش برای بامیان مسئله بسیار مهم است و باید در زمینه شناسايی انواع حیوانات از قبیل حیوانات چهارپا و پرندگان، کارهای بیشتری صورت بگیرد.

وی به آژانس خبرى پژواک گفت که آنها تا کنون با وسایل و کمره های مخفی خود، سروی هايی را برای شناسايی حیوانات وحش در منطقۀ بند امیر انجام داده اند که در تحفظ حيات وحش کمک شايانى نموده است.

ابرار افزود: “درساحات توریستی، باید ازانواع حیوانات وحش بخصوص حیوانات کمیاب مانند پلنگ، پشک های کوهى و آهو، حفاظت شود تا در آینده محیط دیدنی و جذاب برای توریستان باشد و تلاش گردد که از منقرض شدن نسل این حیوانات، جلوگیری گردد.”

اين درحالى است که درسالهاى اخير؛ دو نوع پلنگ در بامیان نيز به مشاهده رسيده که اين تحول، مى تواند  بخصوص توجه سياحان خارجى را بيشتر جلب نمايد.

اين دونوع پلنگ به نام هاى فارسی و پشک پلنگ ياد ميشود و درمناطق بند امیر و بند پیتو ولسوالی یکاولنگ و کوه های شش پُل مرکز بامیان ديده شده است.

پشک پلنگ، به نام فاميل پلنگ هم ياد ميشود و بيشتر در کوه هاى اطراف بند امير زيست ميکند.

پلنگ فارسی، نوعی پلنگ است که با پلنگ عادی فرق دارد واز یک نسل خاص پلنگ می باشد  و نسبت به پشک پلنگ، بزرگتر است؛ اما پشک پلنگ که گربۀ وحشی نیز به آن اطلاق میشود؛ شبیه پلنگ و کوچکتر از پلنگ فارسى ميباشد.

پلنگ فارسى، رنگ زرد و سياه و خط دار  و  پشک پلنگ، رنگ سياه و خال هاى سفيد دارد.

همچنان پلنگ عادى در ارتفاعات مناطق مرکزى (کوه هاى باباى باميان و دايکندى) نيز وجود دارد؛ اما محققين محيط زيست موفق شده اند که تنها از پلنگ فارسى و پشک پلنگ عکس و فلمبردارى نمايند.

ریاست محیط زیست بامیان ميگويد که اين نوع پلنگ ها سى الى چهل سال قبل در بامیان وجود داشتند؛ اما به اثر چندین دهه جنگ، نسل آن رو به انقراض گذاشت. یا محل بودوباش شانرا ترک کردند و يا هم به مناطق کوهستانی که کمتر انسانها در رفت وآمد بودند، زيست ميکردند.

اما پلنگ فارسی و پشک پلنگ که بیش از سه دهه دیده نشده بود، ازسه سال بدینسو در بامیان به مشاهده رسیده  و از آن فلمبردارى و عکسبردارى نيز شده است.

موسسه تحفظ حیات وحش دو روز قبل، وسايل و امکاناتى مانند دوربين هاى مخفى، چراغ هاى شکارى و يکنوع مواد را در شهر باميان نيز به نمايش گذاشت.

اين مواد در شاخۀ بته ها گذاشته ميشود، زمانى که حيوان از کنار بته ميگذرد، پشم آن در بته چسپيده و نوعيت آن مشخص ميگردد.

انجنير محمد شریف ریيس محیط زیست بامیان گفت که موسسه تحفظ حیات وحش، دستاورد خوبی داشته و درمورد شناسايی حیوانات وحشی و حفاظت از آن، درين شش سال کمک خوبی کرده است.

وى گفت که خوشبختانه بامیان نسبت به ولایات همجوار، شکارهای غیرقانونی را کنترول نموده و به این لحاظ است که تنوع حیات وحش نیز افزایش پیدا کرده است.

انجنير شريف افزود که حیات وحش، یکی از جاذبه های توریستی در هر منطقه به حساب می آید و توریستان بیشتری را به خود جلب خواهد کرد.

ریيس محیط زیست بامیان گفت درسفری که چندى قبل به نیپال داشت، آن کشور ببرهايی به نام تایگر داشتند که توریستان، برای دیدن و تهیه فلم و عکس از آن، تا یکهفته صبر مینمودند تا موفق به دیدن آن ببرها شوند.

موصوف گفت که بامیان، یک ساحه توریستی است و برای حفاظت از حیات وحش نه تنها دولت، بلکه مردم نیز تلاش نمایند و بعضاً شکارهای پنهانی که صورت میگیرد، از آن دست بردارند تا در آینده، شاهد تنوع حیات وحش در بامیان باشند.

مسوولان محلى ميگويند که شکارحیوانات در بامیان به صورت جدی مورد پیگرد قرار میگیرد و ماه گذشته هفت تن که مصروف شکار يکنوع پرندۀ قيمتى و کمياب(باز) بودند، دستگير و به څارنوالی معرفی گردیدند و یک باز شکار شدۀ شان نیز رها گردید.

آنها باز را به پاکستان انتقال ميدادند و از آنجا به کشورهاى عربى انتقال ميشد.

بامیان دارای جاذبه های طبیعی و آثار تاریخی زیادی است. از این آبدات تاریخی میتوان از دو مجسمه تخریب شدۀ بودا، شهرغلغله، شهر ضحاک ماردوش، چهل برج یکاولنگ و هفت جهيل طبيعى بند امير نام برد  که اکثر آنها درج لیست میراثهای فرهنگی جهان است.

گفتنى است که ادارۀ ملی حفاظت محیط زیست افغانستان، سال گذشته تفاهمنامه همکاری ١٠ساله را با موسسه تحفظ حیات وحش (WCS ) امضاکرد که بر اساس آن، اين موسسه در بخش حفظ محیط زیست کمک های لازم با افغانستان ميکند.

بر مبناى این تفاهمنامه، موسسه تحفظ حیات وحش که تجربه ١٢٣ ساله دردنیا دارد، در يک دهۀ آینده در بخش های تغییر اقلیم، انکشاف پایدار، آگاهی عامه، تقنین و پالیسی و حفظ میراثهای طبیعی و حیات وحش؛ ادارۀ  محلى محيط زيست را همکاری می نماید.