کابل (پژواک،٢١عقرب٩٣): يک سروى جديد نشان ميدهد که کشت کوکنار٧ درصد، و توليد ترياک ١٧ درصد در افغانستان افزايش يافته است اما وزارت مبارزه با موادمخدر ميگويد که جا ندادن مبارزه با ترياک در استراتيژى مبارزه با تروريزم، اشتباه بزرگ استراتيژيک افغانستان و جامعه جهانى است.
بربنياد اين سروى که امروز ازسوى اداره مبارزه عليه مواد مخدروجرايم ملل متحد(UNODC) و وزارت مبارزه باموادمخدر افغانستان منتشر شد، سطح کشت کوکنار درسال ٢٠١٤ ميلادى به ٢٢٤ هزار هکتار زمين ميرسد؛ حال آنکه درسال ٢٠١٣ اين رقم به ٢٠٩ هزار هکتار ميرسيد، که افزايش ٧درصدى را نشان ميدهد.
يافته هاى اين سروى نشان دهندۀ اين است که امسال توليد ترياک به ٦٤٠٠ تُن تخمين شده است؛ درحاليکه اين رقم در سال ٢٠١٣ به ٥٥٠٠ تُن ميرسيد، که ١٧درصد افزايش داشته است.
دين محمدمبارز راشدى سرپرست وزارت مبارزه با مواد مخدر، درنشست خبرى امروز گفت که کوکنار در١٥ولايت کشت نميشود؛ اما باقى ولايات با تفاوت زياد زيرکشت کوکنار قرار دارد.
وى علاوه کرد که ٨٩ درصد کوکنار در ٩ ولايت جنوب که ناامن است زرع ميشود و از اين جمله تنها در هلمند ٤٦درصد کوکنار کشت و توليد ميگردد. بعد ازهلمند؛ کندهار، فراه و ننگرهار در بلندترين سطح کشت و توليد قرار دارند.
راشدى افزود که سال گذشته ميلادى بيش از ٧٣٤٠هکتار زمين؛ اما در سال جارى ٢٦٩٠هکتار تخريب شده است. در سال ٢٠١٣تعداد تلفات پوليس و کسانيکه مزارع کوکناررا تخريب ميکردند ١٣٣ تن بود؛ اما درسال روان اين رقم به ١٣ تن ميرسد.
وى گفت: “ارادۀ سياسى در افغانستان درامرمبارزه باموادمخدر بايد تجديد و تقويت شود و با پديده کوکنار نبايد دوگانه رفتارشود. از بالا تا پايين ترين سطح حکومت به اين نتيجه بايدرسيده باشندکه افغانستان نمى تواند با کوکنار، راه آرامش، ثبات، امنيت، توسعه وقانونمندى را بپيمايد.”
سرپرست وزارت مبارزه باموادمخدرعلاوه کردکه يکى ازعوامل مهم در١٣سال گذشته که تروريزم تقويت يافت و قانون درافغانستان بى ارزش شد وانسان ها که توانستندهرکارى که خواستندانجام بدهند وفضاى عمومى جامعه حتى در درون حکومت، از مدار قانونمندى و شفافيت بيرون گرديد، وجود ترياک و پولهاى هنگفت ترياک در تمام لايحه هاى جامعه افغانستان بوده است.
راشدى با انتقاد گفت: “افغانستان وجامعه جهانى، اشتباه بزرگ استراتيژيک را انجام دادند که بايد ١٣سال قبل مبارزه باترياک و موادمخدر را در استراتيژى مبارزه باتروريزم جاميدادند؛ اما اين کار صورت نگرفت.”
درحاليکه براساس سروى تازه، افغانستان ٩٠درصد مواد مخدر جهان را توليدميکند، سرپرست وزارت مبارزه باموادمخدر گفت که تروريزم و مواد مخدر، هرگز از همديگر قابل تفکيک نيست.
وى درموردعلت ديگر افزايش مواد مخدر درسال روان گفت که سال ٢٠١٤، ناامن ترين سال در ١٣سال گذشته بود و طولانى شدن انتخابات نيز اثرات منفى بر مبارزه با اين پديده گذاشته و مبارزه با آن را با چالش مواجه کرد.
سرپرست وزارت مبارزه با موادمخدر افزود که براساس ارزيابى هاى اين وزارت، بعضى از مقامات ولايتى به شمول واليان، ولسوالان، مسوولان امنيتى، قوماندانان امنيه ولايات و ولسوالى ها و قوماندانان قول اردو و روساى ولايتى مبارزه باموادمخدر در ازدياد و قاچاق موادمخدر دست دارند و بعضى شان تمرد وظيفوى داشته اند.
وى ازفرد مشخص نام نبرد اما گفت: “زمان افشاى نام هاى اين افراد نيز فرا خواهد رسيد.”
راشدى علاوه کردکه اگرمقاماتى که درازدياد وقاچاق مواد مخدر دست دارند و ياتعلل ميکنند، مورد پيگرد قرار بگيرند وجلو عوامل ديگرافزايش اين پديده گرفته شود، افغانستان شاهد بلندرفتن گراف ترياک نخواهد بود.
سرپرست وزارت مبارزه با موادمخدر افزودکه يکى از راه هاى بهبودمبارزه باموادمخدر، دادن اختيارات بزرگ به دولت است که با شفافيت و حکومتدارى خوب، بتواندکمکها رابه شکلى به مصرف برساندکه نتيجه ملموس در اين مبارزه به دست آيد وتمام کشورها بايد در اين مبارزه حضور گسترده داشته باشند.
بازمحمداحمدى معين مبارزه با مواد مخدر وزارت امورداخله، براراده سياسى حکومت در امرمبارزه با اين پديده تاکيدکرده، گفت که تروريزم و مواد مخدر، باهم رابطه دارند و ٣٠ تا٤٠ درصد جنگ افغانستان جنگ ترياک است.
اندرى اويتيسيان Andrey Avetisyan نماينده منطقوى اداره مبارزه عليه مواد مخدر وجرايم ملل متحد گفت که سروى که امروز منتشرشد، حاوى حقايقى است که در حقيقت هشداردهنده است؛ اما به اين معنى نيست که بر کسى انگشت انتقاد گذاشته شود، بلکه هدف اين است که راه هاى بهتر براى حل اين مشکل پيدا شود.
وى برمبارزه جدى بر ضد موادمخدر تاکيدکرده افزودکه بدون مبارزه جدى با اين پديده، هيچگونه انکشاف اقتصادى به وجود نخواهد آمد و اميداست که موضوع مبارزه بامواد مخدر، در کنفرانس لندن که دوهفته بعد داير خواهد شد، نيز مطرح گردد.
سروى دفتر مبارزه با مواد مخدر و جرايم ملل متحدUNODC نشان ميدهد که بيش از يک ميليون تن در افغانستان به مواد مخدر معتاد هستند.
گفتنى است که با آنكه در افغانستان ميليون ها دالر در بخش تداوى معتادان مواد مخدر به مصرف مى رسد؛ اما يک گزارش مشارکت رسانه هاى آزاد افغانستان نشان مى دهد که سالانه براى بيش از ٩٧ درصد کل معتادان، زمينۀ تداوى مساعد نيست و ده ها تن آنان در روى جاده ها، جان شان را از دست می دهند.
اما داکترمحمد ناصر شريفی رییس کاهش تقاضا به موادمخدر وزارت مبارزه با موادمخدر، به آژانس خبری پژواک گفت که در گذشته ظرفیت تداوی معتادان در کشور یک درصد بود؛ ولى پس از ساختن پالیسی کاهش تقاضا به مواد مخدر، حالا سطح تداوی به حدود شش درصد رسیده و در نظر دارند که تا پنج سال آینده، ظرفیت تداوی معتادان را به ٣٠ درصد افزایش بدهند.
منبع افزود که در گذشته در سراسر کشور ٥٠ مرکز تداوى معتادان وجود داشت؛ اما در حال حاضر ١٦٧ مرکز تداوی به شمول حدود ٣٠ مرکز در کابل وجود دارد و هزاران معتاد در آن تداوى گرديده اند.
