فراه (پژواک،٢٤ میزان٩٦): رانندگان موترهاى باربرى، از اخاذى هاى غيرقانونى در فراه شکايت دارند و آمار ارايه شدۀ آنها نشان مى دهد که روزانه در مجموع، حدود پنج ميليون افغانى به پوليس و طالبان پرداخت مى کنند.
يافته هاى آژانس خبرى پژواک نشان مى دهد که اين پول، از بندر شيخ ابونصر فراهى تا مرکز شهر فراه و از آنجا تا منطقۀ فراهرود ولسوالى بالابلوک اين ولايت، از سوى حدود ٢٠ پوسته پوليس ملى و همچنان در يک محل ولسوالى پشتکوه اين ولايت، از سوى طالبان مسلح اخذ مى شود.
بندر يادشده در منطقه سرحدى ولسوالى پشتکوه فراه همرز با ايران موقعيت دارد و به گفتۀ منابع محلى، روزانه بيش از ٢٠٠ موتر حامل اموال تجار از اين بندر وارد مرکز فراه و مناطق ديگر کشور مى شود..jpg)
تخمنيى که به اساس آمار ارايه شده رانندگان صورت گرفته، نشان مى دهد که به گونۀ ميانگين هر کدام اين موترها حين طى کردن اين مسير، بايد در مجموع به پوليس و طالبان حدود ٢٤ هزار افغانى به گونۀ غيرقانونى پرداخت کنند.
اين در حالى است که تجار، يک بار به گونۀ قانونى محصول گمرکى اموال شان را در بندر شيخ ابونصر فراهى نيز پرداخت مى کنند. در صدى محصول گمرکى اموال متفاوت مى باشد.
اخاذى طالبان
طالبان مسلح از حدود يک و نيم ماه به اين طرف در مربوطات قريۀ «ملا لعلو» که در مسير يادشده در پشتکوه واقع است، از موترهايى که اموال تجار را انتقال مى دهند، پول اخذ مى کنند.
قريۀ يادشده، در پانزده کيلومترى شمال شرق مرکز ولسوالى ناامن پشت کوه موقعيت دارد.
عبدالحلیم همت ريیس گمرک فراه، به آژانس خبری پژواک گفت که به اساس ثبت ادارۀ گمرک، روزانه حدود ١٦٠ موتر ترانزيتى به شکل قانونى و شمارى هم به هدف فرار از پرداخت ماليه، از راه هاى قاچاقى از اين بندر وارد شهر فراه مى شوند.
همت بدون ارايه جزييات افزود که مخالفين مسلح دولت در ولسوالى پشت کوه، از تمام اين موترها پول اخذ مى کنند و وى در اين مورد نگرانى اش را با والى فراه و وزارت ماليه شريک کرده است.
همچنان وزیراحمد فراهی باشنده مرکز شهر فراه و يک تن از رانندگان اين مسير نيز گفت: «حدود یک و نيم ماه می شود که طالبان در منطقۀ ملا لعلو «قرارگاه» ساخته و از موترهای حامل اموال تجار، محصول اخذ می کنند.»
به گفته او رانندگان پول پرداخت شده به طالبان را به اساس «کاغذ رسيدى» که از طالبان دريافت مى کنند، از مالک کالاهاى تجارتى مى گيرند.
به اساس معلومات منبع، طالبان از هر موتر تيلرى يک هزار تا هشت هزار افغانى اخذ مى کنند.
او افزود که طالبان هشت هزار افغانى از يک موتر تيل، شش هزار افغانی از يک موتر گوشت مرغ، پنج هزار افغانى از يک موتر گادر و سيخ گول، يک و نيم تا سه هزار افغانى از يک موتر کاشى و ايزوگام، و يک تا دو هزار افغانى از يک موتر کود کيمياوى و سمنت اخذ مى کنند.
به گفته او، روزانه نزدیک به ٢٠٠ همچو موتر از اين مسير وارد شهر فراه مى شود.
او گفت که بر علاوه اين، نزديک به دو صد موتر، حدود ٢٥ موتر حامل تيل بدون پرداخت محصول گمرکى به هدف انتقال به ولايت هاى ديگر، از اين مسير عبور می کند و طالبان، از هر کدام اين موترها ٢٥ هزار افغانى اخذ مى کنند.
نوراحمد رانندۀ ديگر اين مسير نيز با تاييد سخنان وزیراحمد گفت که روزانه حدود هشتاد موتر تیل، ٢٥ موتر سیخ گول و گادر، ٢٥ موتر کاشی و ایزوگام، ٧٥ موتر سمنت و کود، يک موتر گوشت مرغ و برخى موترهاى حامل اموال ديگر، از اين مسير عبور مى کنند و طالبان از آن پول مى گيرند.
به گفته او حدود ٢٥ موترى که تيل را به ولايت هاى ديگر قاچاق مى کند، نيز شامل هشتاد موتر حامل تيل مى باشد.
با در نظرداشت آمارى که دو منبع يادشده ارايه مى کند، تخمين کرده مى توانيم که طالبان در فراه روزانه در مجموع، از بيش از دو صد موتر حدود ١.٤ ميليون افغانى به دست مى آورند.
شمارى از رانندگان مى گويند که دولت بايد نگذارند که طالبان از آنها پول اخذ کنند؛ اما برخى ديگر مى گويند که با ايجاد پوسته طالبان در قريۀ ملالعلو، امنيت اين محل بهتر شده و دزدانى که برخى اوقات در اين منطقه اموال مسافران را به غارت مى بردند، متوارى شده اند.
موسی يک تن از رانندگان مسير يادشده گفت: «با آمدن طالبان به این ساحه، تهدیدهای دزدان از بین رفته و مردم با خیال راحت سفر می کنند؛ امنیت تمامی اين ساحات نا امن فعلا تامین است.»
وزیراحمد فراهی نيز گفت: «از خیلی وقت ها در این مناطق، دزدان ظالمی وجود داشتند که اموال راغارت، مردم را اختطاف و رانندگان را شکنجه مى کردند؛ اما با ایجاد این قرارگاه طالبان، همه تهدیدها از بین رفته است.»
قاری محمد یوسف احمدی يک تن از سخنگويان گروه طالبان، بدون ارایه جزییات تاييد کرد که طالبان در پشتکوه، از موترهايى که اموال تجار را انتقال مى دهند، «محصول» اخذ مى کنند.
او افزود: «بیش از نیمی خاک کشور تحت حاکمیت ما قرار دارد، ما امنیت مناطق وسیع و راه های بزرگ کشور را در دست داریم، به همین دلیل افراد ما از موترهای باربری محصول اخذ می کنند و در این رابطه، ما در نقاط مهم کشور شعبات جمع آوری محصول را ایجاد کرده ايم.»
داکتر محمد عارف شاه جهان والی فراه نيز تاييد کرد که طالبان مسلح در ولسوالى پشتکوه، از موترها پول مى گيرند؛ اما آنها از یک مکان مشخص جهت حصول پول استفاده کرده نمی توانند.
او افزود: «امکاناتی که ما تا حال در اختیار داشتیم، توانستیم که جلو تمرکز طالبان در یک ساحه را بگیریم.»
والی گفت: «قرار معلومات، دشمنان ما خواهان ایجاد یک دهلیز عایداتی در قسمت های ولسوالی پشتکوه، شیبکوه، خاکسفید و بالابلوک فراه است؛ تا از این طریق اکمال شوند. بناءً ما مشکلات راه ترانزیتی بندر شیخ ابونصر را با مقامات بلندپایه نظامی کشور در میان گذاشتیم؛ آنها وعده سپردند که در آینده نزدیک تدابیری جدی در این راستا اتخاذ مى کنند.»
اخاذى پوليس
خدای رحیم یک تن از رانندگان اين مسير گفت که از بندر شیخ ابونصر فراهی از مسير ولسوالى هاى پشتکوه و شيبکوه و مرکز فراه تا دو راهى فراهرود ولسوالى بالابلوک اين ولايت، بيش از ٢٠ پوستۀ پوليس ملى وجود دارد و هر کدام اين پوسته ها از موترهايى که اموال تجار را انتقال مى دهند، به شکل غيرقانونى پول اخذ مى کنند. 22222222222222
او افزود: «ازهر موتر باربری از صد افغانی گرفته تا دو هزار، سه هزار و حتی چهار هزار افغانی اخذ می کنند، ما را لت کوب می کنند، دشنام می دهند و حتی در صورت چنه زدن، یا عذر پیش کردن و یا در صورت نبود پول، به موتر بالا می شوند، تیليفون های ما را مى گيرند.»
موصوف گفت که پوسته هاى يادشده اين مسير، در مجموع از هر موتر انتقال اموال وارداتى، حدود پانزده هزار افغانی مى گيرند.
شمار ديگرى از رانندگان نيز تاييد مى کنند که پوليس در اين مسير، از موترها پول مى گيرند. آنها نيز مى گويند که روزانه بيش از ٢٠٠ موتر حامل اموال وارداتى از اين مسير عبور مى کنند.
آنها مى گويند که در اين مسير، پوسته هاى اردوى ملى نيز موجود است؛ اما از موترها پول نمى گيرند.
يک تن از رانندگان که نخواست نامش در گزارش ذکر شود، گفت که تنها در مسير بندر تا شهر فراه، يازده پوسته پوليس ملى؛ و از شهر فراه تا فراه رود ١٠ پوسته پوليس، از موترهاى باربرى به شکل غيرقانونى پول مى گيرند.
به گفته او، هر راننده موتر بايد در اين مسير، به پوسته هاى يادشده در مجموع بيش از ٢٠ هزار افغانى بپردازد.
با در نظرداشت آمار ارايه شده، تخمين کرده مى توانيم که پوسته هاى پوليس از بندر شيخ ابونصر فراهى تا فراهرود، روزانه در مجموع از بيش از دو صد موتر حدود سه عشاريه شش ميليون افغانى به دست مى آورند.
سمونمل گلبهار مجاهد آمر امنیت قوماندانى امنيه فراه نيز بدون ارايه جزييات تاييد کرد که در برخى پوسته هاى پوليس، از موترها به گونۀ غيرقانونى پول اخذ مى شود.
او ضمن ابراز نگرانی از اين اخاذى ها گفت: «پولیس معاش دارند، اعلی ترین خوراک دارند، پولیس حق اين را ندارند تا از مردم پول بگیرند و دریور باید مجبور نشه تا پولیس از وی پول بگیرد، ما تصمیم گرفتیم که اینها را تبدیل بکنیم، اگر اصلاحات آمد خوب، اگر نیامد باید دوباره تبدیل شود، این یکی از برنامه های قوماندانی امنیه ولایت فراه است.»
مشکل اخاذى هاى غيرقانونى از گذشته ها در اين مسير وجود داشت.
به اساس يک گزارش پژواک در دلو سال گذشته، يک تن از منسوبين پولیس شاهراه فراه- هلمند در ولسوالى بالابلوک، رانندۀ يک موتر باربرى را بعد از آن با ضرب گلوله به قتل رساند که از دادن پول خوددارى کرد.
گلبهار در مورد اينکه اخاذى هاى غيرقانونى از گذشته ها وجود داشت و تا سرحدى رسيد که يک تن از منسوبين پوليس يک راننده را کشت، گفت که متهم قتل راننده يادشده، بازداشت و به پنجه قانون سپرده شده است.
به گفته او قبلا نيز به هدف جلوگيرى از اخاذى ها در فراه، تا حدى اقدام شده بود و برخى منسوبين پوسته ها تغيير و تبديل شدند؛ اما اين بار اين موضوع را جدى مى گيرد و برعلاوه تغيير و تبديل منسوبين پوليس، نظارت بر پوسته ها را نيز بيشتر مى سازد و تلاش دارد تا مجرمين را به پنجه قانون بسپارد.
دست داشتن مافيا در اخاذى ها
صيام الدين پسرلى سخنگوى اتاق تجارت و صنايع افغانستان، اخاذى ها از سوى طالبان مسلح و پوليس را تاييد نموده گفت: «متاسفانه اخاذی غیرقانونی نه تنها در فراه بلکه در تمام افغانستان از تجار گرفته مى شود، در هر ولايت فرق مى کند، در يک ولايت در ٣٠ جاى در ولايت ديگر در ٢٠ جاى از تجار پول گرفته ميشه؛ اما طورى که شما گفتيد در اين اواخر، در ولايت فراه اين مشکل شدت گرفته است.»
وى افزود: «در ساحات ناامن کشور مخالفين مسلح به شمول طالبان، و در ساحات تحت کنترول دولت پوليس، شاروالى ها، زورمندان محلى و حتى نماينده هاى شوراى ولايتى به نام هاى مختلف از تجار پول مى گيرند.»
به گفته پسرلى، بارها حکومت تعهد کرده است که جلو اين گونه اخاذى ها را مى گيرد؛ اما تا کنون تعهد حکومت کدام نتيجۀ مثبت در پى نداشته است.
او افزود: «ما به صفت حامى تجار هميشه صدا بلند کرديم، با مقام هاى مختلف حکومت صحبت کرديم و حتى با جناب رييس جمهور اين مشکل را مطرح کرديم و ايشان کميسيونى را ايجاد کرد که در زمينه اخاذى هاى غيرقانونى تحقيق کند؛ اما مشکل اساسى در اين است که در اين کار مافيا دست دارد، مانع کار صادقانه اعضاى کميسيون مى شوند و تا کنون کار اين کميسيون نيز نتيجه نداده است.»
موصوف گفت که در اين باج گيرى ها، تجار نه بلکه مردم عام (استفاده کنندگان مواد) متضرر مى شوند؛ زيرا تجار تمام مصارف را بر قيمت جنس مى افزايند و مردم ناگزير جنس را به قيمت بلندتر خريدارى کنند.