“کدام سندى ميان افغانستان و انگلستان در مورد خط ديورند عقد نشده است”

کابل (پژواک، ٢١عقرب٩٦): کارشناسان امور مى گويند که خط فرضى ديورند، به خاطر عدم موجوديت قرارداد بين طرفين، ماهيت حقوقى نداشته و اين خط ، بالاى افغانها با زور و اکراه تحميل شده است.

"تحريک لوى افغانستان"، امروز يک نشست را تحت عنوان "ديورند؛ خط قبول نشده" در کابل برگزار نمود.

عبدالجميل وقار رهبر اين تحريک گفت که درياى اباسين، سرحد لوى افغانستان است و در هر دو طرف خط فرضى ديورند، يک قوم زندگى ميکنند.

وى افزود: "اگر به تاريخ نظر بيندازيم چيزى به نام سرحد رسمى در مورد اين خط نمى بينيم؛ اما پاکستان که اصلاً زادۀ انگلستان است، در اين اواخر تبليغات منفى را به راه انداخته و کارهاى نصب سيم خاردار را در اين منطقه آغاز کرده است."

به گفتۀ وى، بخاطرى اين سيمينار را به راه انداخته؛ تا نسل آينده کشور، از چگونگى ماهيت اين خط آگاه شوند و اين داعيه را زنده نگه بدارند.

تاريخدان اکادميسن سليمان لايق در اين سيمينار گفت: "در مورد خط فرضى ديورند، کدام سند رسمى وجود ندارد و نه هم امير عبدالرحمن خان، همچو سندى را امضا کرده؛ تا به اساس آن، خط ديورند شکل رسمى را بگيرد."

وى افزود: "اينکه در آن زمان قدرت و قوت انگليسها زياد بود و در افغانستان نيز يک حکومت تحت الحمايه تحت رهبرى امير عبدالرحمن حاکم بود، آنها (انگليسها) به صلاحيت خود اين کار را انجام داده و هر دو جانب (افغانستان و هند برتانوى) در اين مورد به کدام موافقه نرسيده اند."

به گفتۀ موصوف، انگليسها در آن زمان از هيچ کشورى شکست نخورده بودند؛ اما در افغانستان دو بار شکست خوردند که بعد از آن، موضوع خط ديورند را بخاطر ايجاد کردن مشکل به ميان آورده و آنرا بطور يک معضله، لاينحل گذاشته اند.

وى افزود: "مه در طول زندگى که در اين مورد تحقيقات نموده ام، کدام سندى را به دست نياورده ام تا گواه امضاى سند خط ديورند از سوى امير عبدالرحمن باشد؛ اين تنها تهمت است که گويا کدام سند از سوى امير عبدالرحمن امضا شده باشد."

حبيب الله رفيع از تاريخدانان مشهور کشور نيز گفت که در مورد خط فرضى ديورند، کدام سندرسمى وجود ندارد؛ تا امير آن را امضاء و قبول کرده باشد.

وى گفت: "در مورد معضله خط ديورند، نامه هاى زيادى ميان امير عبدالرحمن و هند برتانوى تبادله شده که امير عبدالرحمن، بالاى متون آن انتقاد نموده و در اين مورد همه خواسته هاى آنان را رد کرده است."

به گفتۀ وى، افغانستان مناطق آن سوى خط فرضى ديورند را به انگليسها براى مدت زمانى بطور اجاره داده بود.

login or register a new account.