کابل (پژواک، ٢٣ دلو ٩٦): در کابل، روزانه هزاران حيوان در حالى ذبح می شود که چک صحى پيش از ذبح وجود ندارد و چک گوشت در دو هزار قصابى توسط حدود ده تن نيز نگرانى شيوع امراض از اين بابت را رفع کرده نمىتواند.
همچنان يافتههاى آژانس خبرى پژواک نشان مىدهد که اکثريت قصابان شهر کابل، مواشى را در منازل و يا هم در دکان هاى شان ذبح مىکنند؛ زيرا در شهر تنها دو کشتارگاه وجود دارد که يکى از آن مختص به وزارت دفاع است و ديگرى که سکتور خصوصى ایجاد کرده است، در منطقۀ دوردست شهر (کمپنى) فعاليت دارد و دسترسی تمام قصابان به آن دشوار است.
در کشتارگاه کمپنى نيز امکانات معاينه صحى مواشى پيش از ذبح وجود ندارد و يک کشتارگاه در شهر کابل، نيازمندى را نيز رفع کرده نمى تواند.
اين مشکل در حالى است که از يک سو ذبح مواشى در منازل و دکان ها سبب آلودگى محيط زيست مى شود و از سويى هم استفاده ازگوشت حيوانات مبتلا به بيمارى هايى که از مواشى به انسان قابل انتقال است، خطر مبتلا شدن به اين نوع بيمارى ها را بيشتر مى سازد.
ذبح مواشى بدون چک صحى
داکتر محمد ادریس توخی رییس صحت محیطی و محیط زیست شاروالی کابل به آژانس خبرى پژواک گفت که به صورت تقریبی روزانه بین چهار تا شش هزار مواشی شامل (گاو، گوساله، گوسفند و بز) در شهر کابل ذبح می شوند.
به گفته او از لحاظ صحی، هر حيوان بايد پيش از ذبح از سوی داکتر وترنر [داکتر ویژۀ حیوانات]، معاینه شود؛ اما در افغانستان تا به حال این کار صورت نمیگیرد.
موصوف با اشاره به دو کشتارگاه موجود در شهر کابل، افزود که نبود کشتارگاه ها سبب می شود تا کنترول دقیق از چگونگی کشتار به میان نیاید، در ذبح حيوانات شرايط صحى در نظر گرفته نشود و آلودگیهای محیط زیستی را به بار آورد.
توخى گفت که در کشتارگاه کمپنى، امکانات معاينه صحى مواشى پيش از ذبح وجود ندارد.
به گفته وی، نبود کشتارگاههاى قابل دسترس به همه، سبب شده است که اکثر قصابان مواشی را در بازار و يا منازل شان ذبح کنند، مواد اضافی پس از کشتار را در زباله دانیهای درون شهری و محلههای مزدحم اندازند، که سبب آلوده گی هوا و انتقال امراض گوناگون به انسان میشود.
اما محمد سلیم سرداری وکیل قصابهای کوچه قصابی شهرنو کابل، به آژانس خبرى پژواک گفت که نبود کشتارگاه ها و دور بودن تنها کشتارگاهی که براى ذبح مواشى قصابان عامه در کمپنی موقعیت دارد، سبب شده تا قصاب ها مواشی شان را به کمپنی نبرند و در منازل شان ذبح کنند.
موصوف افزود: «هر قصاب در خانه خود کشتار می کند، مواد اضافۀ آن را در پلاستیک های سیاه پر کرده برای استفاده در باغ ها به پشت کوتل خيرخانه انتقال می دهد؛ اما مال کشته شده را در داخل دکانش پوست می کند.»
وى گفت که دولت امکانات چک صحى مواشى پيش از ذبح را مساعد نکرده؛ اما قصابان با تجربه اى که دارند، حيوان مريض را تشخيص کرده مى توانند و حيوان مريض را ذبح نمى کنند.
چک گوشت بعد از ذبح
داکتر خلیل نیازی مامور در مديريت کنترول محصولات حیوانی ریاست مالداری و صحت حیوانی وزارت زراعت، گفت: «درست آن است که یک حیوان پیش از کشتن چک شود؛ اما از اینکه چنین زمینه در کشور تا به حال فراهم نشده، ما مواشی کشته شده را در دکان ها چک می کنیم.»
به گفته او گوشت حيوانى که درست ذبح نشده باشد، خون بيشتر مى داشته باشد، رنگ گوشت حيوان مريض تغيير مى کند و برخى قصاب ها به دليل افزايش وزن گوشت، از طريق يک شريان آب را داخل وجود حيوان مى کند.
وی افزود: «هرگاه گوشت ضربه خوردگی، خون دار، آب دار، رنگ سرخ و سیاه نداشته باشد و از ظاهر کدام مشکل نداشته باشد، آن را مهر می کنیم.»
کنترول ٢٠٠٠ قصابى با حدود ده تن
اما نیازی گفت که مديريت يادشده، با شش کارمند و امکانات محدود نمی تواند بیش از ٢٠٠٠ دکان قصابی را در ٢٢ ناحيه شهر کابل تحت پوشش قرار دهد.
وی با بیان اینکه نبود کشتارگاه ها، کار آن ها را با چالش مواجه کرده است، افزود هرگاه کشتارگاه های متعددی در چهار سوی شهر وجود داشته باشد، با کارمندان اندک امکان رسیده گی به چک گوشت وجود دارد.
داکتر جهانگير مياخيل رييس عمومى مالدارى و صحت حيوانى وزارت زراعت، تعداد کارمندان مديريت يادشده را ١٣ تن خواند؛ اما او نيز گفت که اين تعداد براى کنترول تمام قصابى هاى شهر بسنده نيست.
او افزود که قرار است تشکيل اين بخش نيز گسترش داده شود.
رییس صحت محیطی و محیط زیست شاروالی کابل، نیز خاطر نشان کرد که به دلیل نبود کشتارگاه های معیاری، تعداد کارمندانی که برای چک گوشت در قصابى ها از سوی وزارت زراعت توظیف شده و گوشت در قصابى ها را تاپۀ تصدیق صحی می زنند؛ کم است و بیشتر گوشت ها از تاپۀ صحی باز می مانند.
در شهر نيز در شمار اندکى از قصابى ها روى گوشت تاپه ديده مى شود.
یک تن از قصابان ساحه تایمنی، بدون ذکر نام خود در رابطه به اینکه چرا گوشت های مواشی تاپه ندارد، گفت: «یک سال قبل هنگامی که مواشی را ذبح می کردم، یک داکتر که از سوی وزارت زراعت موظف شده بود، آمده آن را تاپه می کرد؛ اما از یک سال به این سو به طرف ما نیامده است.»
شيوع امراض
نبود چک مواشى قبل از ذبح و همچنان محدوديت در چک گوشت بعد از ذبح، در حالى است که به گفته داکتر محمد ادریس توخی، بیش از ٨٠٠ نوع مرض از طريق محصولات حيوانى به انسان انتقال شده مى تواند.
به گفته وی، بروسلوز، توکسوپلاسموز که سبب سقط جنین مى شود، انفلوانزا و تب خونريزى دهنده از شایع ترین نوع این بیماری ها است.
داکتر عبدالرحمن اکبرى رييس شفاخانه انتانى کابل، بدون ارايه آمار گفت که بيماران مبتلا به امراض مشترک انسان و حيوان چون بروسلوز، تب خونريزى دهنده، سياه زخم، سگ ديوانه و غيره در این شفاخانه ثبت شده است.
به اساس يک گزارش، شاه ولی معروفی رییس کنترول امراض ساری وزارت صحت، در ماه ميزان سال روان گفته است که در مدت يک سال، تنها از اثر بيمارى خونريزى دهنده، ٢٨ تن در کابل جان باخته اند.
راه حل
رییس صحت محیطی و محیط زیست شاروالی کابل گفت که وزارت زراعت بايد براى رفع مشکلات و جلوگیری از زیان های صحی و آلوده گی های محیط زیستی، دست کم چهار کشتارگاه معیاری و قابل دسترس به قصابان در چهار دروازۀ کابل و بيرون از شهر احداث کند، که در آن سهولت ها براى چک مواشى قبل از ذبح وجود داشته باشد.
همچنان او تاکيد کرد که اين کشتارگاه ها، بايد امکانات دفن مواد اضافی مواشى ذبح شده در بیرون از شهر را داشته باشند؛ تا از انتقال امراض حيوانى به انسان ها و همچنان آلودگی های محیط زیستی جلوگیری شود.
موصوف افزود که اين کشتارگاه ها، بايد در بدل عرضۀ خدمات پول به دست آورد.
رييس عمومى مالدارى و صحت حيوانى وزارت زراعت گفت که اين وزارت، کار ساخت دو کشتارگاه مجهز با وسايل پيشرفته را در ريشخور و کاريزمير کابل آغاز کرده و قرار است تا شش ماه ديگر به بهره بردارى سپرده شود.
موصوف افزود که امکانات لازم معاينۀ پيش از ذبح حيوان نيز در اين کشتارگاه ها در نظر گرفته شده است.
به گفتۀ او بعد از فعال شدن اين کشتارگاه ها به هيچ کسى اجازۀ ذبح حيوانات در داخل شهر داده نمى شود؛ زيرا اين دو کشتارگاه با يک کشتارگاهى که در کمپنى فعاليت دارد، نيازمندى را رفع کرده مى تواند.
به گفته رییس صحت محیطی و محیط زیست شاروالی، اين نهاد نيز در سهم خود اجراآتى در اين راستا داشته است و برای رعایت حفظ الصحه برای تمام قصابها طرزالعملی ترتیب نموده که ملزم به پیروی از آن می باشند.
وى افزود که چندین دکان قصابى که تخلف کرده بودند، در ساحه «ده افغانان» شهر کابل مسدود شده است.
همچنان به گفتۀ موصوف ریاست صحت محیطی و محیط زیست شاروالی کابل، برای جلوگیری از کشتار در محلات رهایشی، مکاتیبی را به تمامی حوزه های امنیتی گسیل داشته؛ اما کنترول حدود دو هزار دکان قصابی که در برابر قانون بی اعتنا هستند، با امکانات کنونى دشوار است.
