بازار «یخن‌های خامک‌دوزی قندهاری» کمرنگ شده و قیمت آن کاهش یافته‌است

قندهار (پژواک، ۱۲ حوت ۱۴۰۰): زنان ولایت قندهار می‌گویند که اخیراً بازار یخن‌های خامک‌دوزی نه تنها کمرنگ شده، بلکه قیمت‌ آن نیز کاهش یافته و آن‌ها از این ناحیه نگران اند.

یخن‌های خامک‌دوزی صنعت دستی خاص زنان قندهار است که با تار و سوزن به شکل بسیار زیبا و ظریف بر رخت دوخته می‌شود و از شهرت جهانی برخوردار می‌باشد.

این صنعت دستی مشهور زنان قندهار «یخن‌های خامک‌دوزی» قبلاً بازار خوبی داشت که در کنار افغانستان، به کشورهای اروپایی و امریکایی نیز صادر می‌شد؛ اما فعلاً بازار آن کمرنگ شده‌است.

«مرحمه» باشندۀ ناحیۀ پنجم شهر قندهار از جملۀ زنانی است که یخن‌های خامک‌دوزی را از نزد دیگر زنان جمع آوری کرده و آن را در بازار به فروش می‌رساند.

او به آژانس خبری پژواک گفت، قبلاً یخن‌های خامک‌دوزی شده توسط زنان در خانه را جمع‌آوری می‌کرد و در بازار بر دکانداران و سایر مردم می‌فروخت؛ اما فعلاً نه زنان این یخن‌ها را به قیمت نازل می‌دوزند و نه هم دکانداران همانند سابق آن را به قیمت بالا می‌خرند.

او می‌گوید: «قبلاً که یک یخن در بازار به ۱۰هزار افغانی فروخته می‌شد، فعلاً 6 یا هفت هزار قیمت ندارد؛ من هنوز هم از خانه‌ها یخن‌های خامک‌دوزی را جمع‌آوری می‌کنم و آن را در بازار به فروش می‌رسانم؛ اما مانند سابق برایم نفع ندارد.»

به گفتۀ او، زیاد زحمت می‌کشد، به بازار و خانه‌ها می‌رود؛ اما در یک یخن‌ بیشتر از ۲۰۰ الی ۵۰۰ افغانی فایده نمی‌کند که نیمی از آن مصرف کرایه می‌شود.

«آمنه» خانم دیگری است که خودش یخن‌دوزی می‌کند، به پژواک گفت که کار دوخت یک یخن از ۳ الی شش یا هشت ماه، وقت می‌گیرد؛ اما اینکه اخیراٌ قیمت آن کاهش یافته‌است؛ مانند سابق زیاد نمی‌دوزد.

او افزود: «برای دوخت یک یخن پنج الی شش ماه زحمت می‌کشیم؛ اما کسی آن را بیش از ۱۰ هزار افغانی آن را نمی‌خرد.»

فروشنده‌گان یخن ‌خامک‌دوزی در شهر قندهار نیز می‌گویند که بازار فروش یخن‌ها کمرنگ شده و قیمت آن نسبت به گذشته کاهش یافته‌است؛ زیرا مردم مانند سابق آن را نمی‌خرند.

آن‌ها می‌افزایند که قبلاً در این فصل سال به خاطر عروسی‌ها مردم یخن می‌خریدند و همچنان بیشتر افراد به کشورهای خارج نیز ارسال می‌کردند؛ اما اکنون این کار 40 درصد کاهش یافته‌است.

محمدعمر یک تن از فروشنده‌گان یخن‌های دست‌دوز به آژانس خبری پژواک گفت: «میزان فروش یخن ۴۰ درصد کاهش یافته‌است؛ هرچند یخن‌های خامک‌دوزی قندهار ارزش خود را از دست نمی‌دهد؛ اما مانند سابق مردم آن را نمی‌خرند، به خاطری که پول و کاروبار نیست.»

او می‌گوید، در ضمن قبلاً از قندهار به کشورهای دیگر نیز یخن صادر می‌شد؛ اما فعلاً که مشکلات در راستای تجارت افزایش یافته‌است، میزان انتقال و صادرات آن نیز کاهش یافته‌است.

نظرجان فروشندۀ دیگر یخن‌های دست‌دوز می‌گوید، قبلاً مردم از نزدش سالانه صدها یخن می‌خریدند و آن را به کشورهای خارجی ارسال می‌کردند.

او گفت: «پس از آنکه وضعیت اقتصادی خراب شده و مشکلات راه‌ها افزایش یافت، روند صادرات یخن‌ به کشورهای خارج نیز دشوار شده‌است.»

قابل یادآوری است که برخی موسسات مراکزی را برای تولید صنایع دستی در ولایت قندهار ایجاد کرده بودند که اخیراً فعالیت این مراکز نیز متوقف شده‌است.