کابل(پژواک ٢٠ جدى ٩٠):دراين آواخر خبرهاى مبنى بر تلاش ها براى ايجاد نظام فدرالى در افغانستان منتشرشده اند،اما شمار کارشناسان ميگويند که نظام فدرالى افغانستان را به کام تجزيه ميکشاند.
شمار رسانه گزارش داده که احمدضياء مسعود معاون اسبق رئيس جمهور، عبدالرشيد دوستم رهبر حزب جنبش وحاجى محمد محقق رهبر حزب وحدت از سوى يک عضوى کانگريس امريکا به برلين دعوت شده و براى تاسيس نظام فدرالى درافغانستان تلاش ميورزند.
خبرنامۀ که ازسوى افراد متذکره به آژانس پژواک مواصلت ورزيده مينگارد، که اين افراد يکجا با شمار اعضاى کانگريس امريکا گفته که سيستم کنونى رياستى درافغانستان باعث بروز مشکلات گرديده و در افغانستان بايد براى سيستم غير متمرکز وکثرت گرا تلاش به خرج داده شود.
آنها نيز گفته که صلاحيتهاى واليان بايد نيز بيشترشوند.
امروز از سوى مرکز مطالعات منطقوى درکابل ،به اشتراک شمار کارشناسان مسايل سياسى درمورد جلسۀ برلين نشست دايرگرديد.
عبدالغفور ليوال رئيس مرکز مطالعات منطقوى طى سخنرانى اش در اين نشست گفت که نشست برلين علمى و سياسى نبود.
موصوف افزود: ((روزگذشته شمار گروه ها به گونۀ خيلى مبهم و مرموز درمورد يک اجنداى نامعلوم، از سوى يک موسسۀ نامعلوم براى يک هدف نامعلوم در برلين گردهم جمع شدند وبارديگر صداى نظام فدرالى را بلند نمودند.))
نامبرده با درنظرداشت اوضاع سياسى کنونى کشور پيرامون نظام فدرالى ميگويد: (( در چنين يک وقت مطرح کردن نظام فدرالى براى افغانستان آنهم درشرايط کنونى حيثيت زهر را دارد و خدا نا خواسته به معنى تجزيه وپارچه کردن افغانستان است.))
قرار گفتۀ نامبرده، افغانستان شرايط مناسب براى نظام فدرالى ندارد و اين نظام تعصبات قومى،زبانى و ديگر را که ثمرۀ جنگهاى ٣٠ سال گذشته است ،افزايش خواهد داد.
به باور وى،نظام فدرالى در ساختار سياسى خود کدام عيب ندارد،اما براى افغانستان به خاطر مناسب نيست که مداخلات کشورهاى همسايه در اين کشور زياد اند.
به عقيدۀ او، با ايجاد نظام فدرالى درافغانستان، زمينۀ بيشتر مداخلات خارجى فراهم ميگردد.
عبدالحميد مبارز رئيس اتحاديۀ ملى ژورناليستان نيز دراين نشست گفت که نظام فدرالى اکنون به نفع افغانستان نيست و به تاسيس اين نظام افغانستان به خطر تجزيه مواجه خواهد شد.
قرارگفتۀ نامبرده، اکنون با درنظرداشت به مداخلات خارجى به ويژه کشورهاى همسايه و اختلافات ناشى از درگيريهاى گذشته ،نياز است تا افغانستان داراى نظام متمرکز باشد.
موصوف ميگويد اگر صلاحيت بيشتر براى ولايات تفويض گردد، فرار از مرکز بيشتر شده و خطر تجزيۀ افغانستان افزايش مى يابد.
نامبرده نظام فدرالى را مملو از مشکلات خواند و طور نمونه از نظام فدرالى پاکستان يادآورى نمود: (( پاکستان بعد از ٦٨ سال هم نتوانست ،تا ملت سازى کند،امروز بلوچ ،بلوچ است،سندى ،سندى است و پنجابى،پنجابى است ،هرکس مى خواهد تا دايرۀ صلاحيت اش را وسعت دهد.))
اسدالله ولولجى يکتن از کارشناسان مسايل سياسى و اشتراک کنندگان نشست امروز نظام فدرالى راستود وگفت که نظام فدرالى باعث آشتى دوه گروه متضاد ميشود و براى گروه هاى کوچک احساس آزادى خواهى را مى بخشد.
نامبرده حکومت افغانستان را ناکام پنداشته و گفت که مردم از نظام کنونى افغانستان ناراض اند، زيرا مشکلات مردم را مرفوع ننموده است.
