کندز (پژواک،١٤حوت٩٠): “با آنکه آرزو داشتم بعد از فراغت صنف دوازدهم، شامل پوهنتون شوم؛ اما مشکلات اقتصادى باعث شد که به فلزکارى روى آورم.”
اين گفتۀ فیض الله ٢٧ساله است که در شهر کندز، دکان فلزکاری دارد و از مرکز آموزشهای حرفوی ریاست کار و امور اجتماعی فارغ گردیده است.
وى علاوه کرد که سال گذشته از صنف دوازدهم فارغ شدم، قبل از آنکه شامل مرکز حرفوى شوم، مزدورکارى ميکردم و کارهم به شکل متواتر برايم پيدا نمى شد. روزانه تا١٥٠ افغانى به دست مى آوردم؛ اما اين پول، کفايت فاميل هشت نفری ام را نمى نمود.
اين فلزکار، به آژانس خبری پژواک گفت: “پدرم موسفید شده و توان کارکردن را ندارد، کدام عواید دیگری هم ندارم، وقتى از صنف دوازدهم فارغ شدم، در عالمى از مشکلات توانستم فاميلم را با مزدورکارى اعاشه نمايم؛ بالاخره به رياست کار و امور اجتماعى مراجعه کردم و پيشۀ فلزکارى را برگزيدم.”
فیض الله که يک خانم و چهار طفل دارد، افزود که دورۀ آموزشى سه ماهۀ فلزکارى را آموخته وعوايد او حالا از ساختن دروازه، کلکین، چپرکت و چوکی آهنی، روزانه به بيش از یکهزارافغانى ميرسد.
اين فارغ صنف دوازدهم که فعلاً در دکانش شش شاگرد دارد، گفت: “از کارم راضى هستم؛ اما آرزو داشتم که امتحان کانکور بدهم و پوهنتون بخوانم و داکتر و يا انجنير شوم، ولى به علت ضعف اقتصاد و مشکلات روزگار، نتوانستم به آرزوى خود برسم.”
وى که از ليسۀ “کهن دژ” مرکز کندز فارغ گرديده، افزود که بعد از فراغت، نتوانست امتحان کانکور بدهد و اگر هم مى داد، فکر نمى کرد که کامياب شود و اگر کار نمى کرد، نمى توانست فاميلش را اعاشه نمايد.
اين درحالى است که وزارت تحصيلات عالى ميگويد که امسال براى امتحان کانکور، ١٦٠ هزار فارغ صنوف دوازدهم ثبت نام نموده اند که از اين تعداد، ٣٥ هزار تن شان به موسسات تحصيلات عالى دولتى جذب مى شوند و توقع برده مى شود که ٥٠ هزار تن ديگر، به موسسات نيمه عالى دولتى جذب شوند.
درامتحان کانکور سال گذشته، ١٢٨هزار تن اشتراک ورزيده بودند، که از اين ميان ٣٠ هزارتن شان به موسسات تحصيلات عالى دولتى و ٢٢هزارتن ديگر، به موسسات نيمه عالى دولتى جذب شدند.
درحال حاضر، به سطح کشور ده ها موسسۀ تحصيلات عالى خصوصى نيز فعاليت مى کنند؛ اما فراگيرى تحصيلات در اين موسسات، در بدل تاديۀ پول صورت مى گيرد.
رياست کار و امور اجتماعی، شهدا و معلولين کندز ميگويد که فيض الله، شامل بیش از١٥٠ جوانى است که کار نداشتند و از ادامۀ تحصیل بازمانده بودند؛ آنها از مرکز آموزشهاى حرفوی اين رياست در بخشهای قالین بافی، آرایشگری، فلزکاری، نجاری، نلدوانی و کمپیوتر فارغ گردیده و مصروف کاراند.
معصومه “يقين” ریيس کار و امور اجتماعی کندز گفت که ٧٠ تن آنها طبقۀ اناث بوده و از دوره هاى آرايشگرى و قالين بافى، و ٨٠ تن از دوره هاى ديگر فارغ شده اند.
وى افزود که واجدين شرايط بعد از اخذ امتحان، شامل اين مرکز ميشوند؛ شرط ديگر اين است که اقتصاد آنها ضعیف بوده و توان آموختن حرفه ها را داشته باشند.
خانم يقين علاوه کرد که فعلاً درین مرکز، اضافه از ١٥٠تن از طبقۀ ذکور و اناث در بخش های حرفوى مصروف آموزش بوده و قرار است تا یکماه دیگر، سند فراغت به دست آورده و عملا مصروف کار شوند.
رييس کار و امور اجتماعى کندز گفت: “علاوه براینکه برای این افراد آموزش داده میشود، بعد از فراغت برای شان وسایل کار به شکل رايگان نیز داده میشود تا بتوانند با آن وسایل، کار کنند و از حيث اقتصاد خودکفا شوند.”
به گفتۀ وى، عواید حداوسط فارغین، از یک الی پنجهزار افغانی میباشد، که بخوبی کفایت یک خانواده را میکند.
ناجیه ٤٠ ساله باشندۀ منطقه سر دورۀ شهر کندز، که از دوماه بدينسو درین مرکز مصروف قالین بافی است، به پژواک گفت که وی قبل از اين، کار شاقه مينمود و به مشکل ميتوانست فاميل هفت نفرى خود را اعاشه نمايد.
اين خانم افزود: “اولادایم مکتب میرن و شوهرم هم کار کده نمی تانه، مه گاهی ده یک خانه و گاهی هم ده خانۀ دیگه کالا شويی و پاک کاری میکدم؛ مگم چندان پيسه نمى دادن که مصرف مکتب اولادايم و خانه ره پوره کنم. بسیار با مشکل مواجه بودیم و هنوزهم هستیم؛ به همین خاطر اینجا آمدم تا که یک چیزی یاد بگیرم و بتانم از خرچ خانه برآیم.”
وى علاوه کرد که قالین بافى را تا حدى یاد گرفته و تا یکماه دیگر، آنرا به طور کامل یاد خواهد گرفت.
به گفتۀ ناجيه، از اینکه دراینجا برایش زمینۀ آموزش فراهم شده، خرسند است و امید دارد که در آينده از حيث اقتصاد، به پاى خود ايستاد شود.
مرکز آموزشهای حرفوی رياست کار و امور اجتماعى، هفت سال قبل ایجاد گردیده و تا حال حدود يکهزار تن به شمول سى درصد طبقۀ اناث، حرفه های مختلف آموخته و عملاً مصروف کار اند.
ریاست کار و امور اجتماعی کندز ميگويد که هزاران جوان، هنوزهم درین ولایت از بی کاری و یا نبود کار مناسب، رنج میبرند و یاهم بخاطر کاريابى، به خارج از کشور میروند.
گفتنى است که وزارت کار و امور اجتماعى، شهدا و معلولين ميگويد که ازجملۀ هشت ميليون افراد مستعد به کار در کشور؛ بيش از سه ميليون آنها از بيکارى رنج ميبرند.
اما اين وزارت تصريح ميکند که پلان دارند تا سال ٢٠١٣ ميلادى، براى ٢٤٠ هزار تن زمينۀ آموزش را در بخش هاى مختلف در سراسر کشور، مساعدت نمايند.
