کابل (پژواک، ۱۶ میزان ۱۴۰۵): همزمان با روز جهانی بینایی، وزارت صحت عامه میگوید، حدود ۶۰ درصد موارد نابینایی در افغانستان ناشی از کترکت است و بیش از ۶۰۰ هزار تن در کشور نابینا و ۱.۵ میلیون تن دیگر با ضعف بینایی مواجهاند.
روز جهانی بینایی همهساله در دومین پنجشنبه ماه اکتوبر برگزار میشود و امسال با ۸ اکتوبر ۲۰۲۶ مصادف است. این روز از سوی آژانس بینالمللی پیشگیری از نابینایی (IAPB) هماهنگ میشود و با همکاری سازمان جهانی صحت و نهادهای فعال در بخش مراقبت از چشم، با هدف افزایش آگاهی دربارۀ سلامت چشم، پیشگیری از نابینایی و اختلالات بینایی و تأکید بر دسترسی همگانی به خدمات مراقبت از چشم برگزار میشود.
مولوی عبدالولی حقانی، معین عرضۀ خدمات صحی وزارت صحت عامه، در نشست آگاهیدهی عامه به مناسبت روز جهانی بینایی گفت که تأمین صحت چشم، کاهش میزان نابینایی و جلوگیری از آن، از اولویتهای مهم این وزارت است.
او افزود که تأمین خدمات عادلانه، شفاف و قابل دسترس صحی چشم برای همه مردم، نیازمند همکاری مشترک و توجه بیشتر به بخش وقایه و آگاهیدهی است.
به گفتۀ او، تشخیص و درمان بهموقع بیماریهای چشم میتواند از پیشرفت بیماری و نابینایی شمار زیادی از افراد جلوگیری کند.
حقانی، گلوکوما و کترکت، کمبود ویتامین (آ) و غیره را از مشکلات بینایی در کشور خواند.
او تأکید کرد که برای کاهش نابینایی، تمرکز تنها بر درمان کافی نیست و باید به وقایه، تشخیص زودهنگام و آگاهیدهی عامه توجه بیشتری صورت گیرد.
حقانی گفت که خدمات صحی چشم در افغانستان با چالشهایی مواجهاست و در مناطق دوردست، دسترسی به متخصصان چشم و خدمات تخصصی محدود است.
او افزود که رسیدهگی به بیماران ساکن مناطق دوردست به تقویت بیشتر نیاز دارد و وزارت صحت عامه تلاش میکند دسترسی مردم به خدمات چشم را بهبود بخشد.
به گفتۀ وی، ارتقای نظارت بر خدمات درمانی چشم، فراهمسازی زمینۀ دسترسی بیماران به عینک، ارتقای ظرفیت متخصصان چشم، تقویت بخش جراحی و توسعۀ سایر خدمات تخصصی چشم، از اولویتهای وزارت صحت عامهاست.
از سوی دیگر، داکتر احمدسیر پاڅون، رئیس عمومی وقایه و کنترول امراض وزارت صحت عامه، در این نشست گفت که حدود ۶۰ درصد موارد نابینایی در کشور ناشی از کترکت چشم است.
وی گفت که کترکت یک بیماری قابل پیشگیری و درمان است و برای کاهش میزان نابینایی ناشی از این بیماری، تلاشها برای افزایش عملیاتهای کترکت در کشور ادامه دارد.
وی افزود که در سال ۱۴۰۴، تیمهای سیار متخصصان چشم در ۱۷ ولایت کشور و در ۱۸ کمپ، ۴۵۷۸ عملیات کترکت انجام داده، بیش از ۷۱ هزار بیمار چشم را معاینه کرده، ادویه مربوطه را توزیع و ۹۵۳۶ جوره عینک نزدیکبین را برای افراد مبتلا به ضعیفی چشم توزیع کردهاند.
موصوف همچنین گفت که امسال تاکنون در چهار ولایت و پنج کمپ، ۱۸۷۰ عملیات کترکت انجام شده و ۲۰ هزار و ۹۲۵ بیمار معاینه شدهاند و ۵۰۵۰ جوره عینک توزیع شدهاست.
وی میگوید که به مناسبت روز جهانی بینایی، ۳۰۰ عملیات پردۀ چشم در شفاخانۀ حوزوی ولایت پکتیا در جریان این هفته بهگونۀ رایگان انجام میشود.
داکتر آغامحمد عابد طوطاخیل، آمر هماهنگی مراقبتهای صحی چشم، در نشست آگاهیدهی عامه دربارۀ صحت چشم گفت که بهطور تخمینی بیش از ۶۰۰ هزار تن در افغانستان نابینا هستند و ۱.۵ میلیون تن دیگر در کشور با ضعف بینایی مواجهاند.
به گفتۀ وی، سالانه در افغانستان ۲۵ هزار تن دید یکی از چشمان خود را از دست میدهند، در حالیکه ۸۰ درصد این نابیناییها قابل درمان و پیشگیری هستند.
وی گفت: «انتظار میرود که تا سال ۲۰۳۰ میلادی، بیماری تراخومای چشم در کشور بهگونه کامل از بین برده شود.»
وزارت صحت عامه با نشر پیامی به مناسبت روز جهانی بینایی گفتهاست که حدود ۹۰ درصد نابینایی قابل پیشگیری یا درمان است و تشخیص زودهنگام بسیاری از بیماریهای چشم میتواند به درمان بهموقع یا جلوگیری از پیشرفت بیماری کمک کند.
این وزارت همچنین گفته که آسیبهای چشمی یکی از خطرات محیط کار است که در برخی موارد میتواند به کاهش یا از دست دادن بینایی منجر شود؛ اما حدود ۹۰ درصد صدمات چشمی در محل کار با استفاده از عینکهای محافظتی مناسب قابل پیشگیری است.
وزارت صحت عامه توصیه میکند که افراد هنگام کار با کمپیوتر از قاعده ۲۰-۲۰-۲۰ استفاده کنند؛ یعنی پس از هر ۲۰ دقیقه، برای ۲۰ ثانیه به فاصله حدود شش متر نگاه کنند. این وزارت بر معاینه منظم چشم، قرار دادن صفحه نمایش در فاصله مناسب و استفاده از عینک محافظ در محیطهای کاری تأکید کرده است.
این وزارت همچنین از والدین خواسته است به نشانههایی مانند نزدیکبردن اشیا به چشم، مالیدن مکرر چشمها، کجکردن سر، بستن یک چشم، دشواری در خواندن، سرخی یا آبریزش چشم در کودکان توجه کرده و در صورت مشاهده این علایم، برای معاینه به داکتر چشم مراجعه کنند.