کابل(پژواک ٢٥ عقرب ٩١): رييس ادارۀ مبارزه با حوادث طبيعى افغانستان ، در نشست نماينده گان کشورهاى عضو سازمان سارک در کابل،براى جلوگيرى از مشکلات ناشى از خشکسالى بر مهار کردن آب هاى کشور تاکيد نمود.
در اين نشست ده روزه که امروز تحت نام ” ورکشاپ آموزشى تاثيرات تغيير اقليم و تنظيم منابع آبى در ساحات معروض به خشکسالى ” در کابل تدوير يافت ، نماينده گان بخش مبارزه با حوادث کشورهاى عضو سازمان سارک شرکت دارند.
در سازمان همکارى هاى منطقوى کشورهاى جنوب آسيا(سارک ) افغانستان ،سريلانکا ،هندوستان ،بوتان ،نيپال ،بنگله ديش ، پاکستان ومالديو عضويت دارند.
از افغانستان نمايندگان وزارت زراعت و مالدارى ، وزارت انرژى و آب ،اداره ملى مبارزه با حوادث طبيعى ،شمارى از استادان پوهنتون کابل و نمايندگان اکادمى علوم در اين نشست شرکت دارند.
داکتر دايم کاکړ رييس عمومى اداره ملى مبارزه با حوادث طبيعى افغانستان ،در سخنرانى خود در اين نشست گفت که گرم شدن هوا و به وجود آمدن تغييرات اقليمى يک معضله جهان شمول بوده و باعث ازدياد هرچه بيشتر حوادث طبيعى در سراسر دنيا گرديده است.
وى مى گويد که تاثيرات ناگوار اقليمى درکشورهاى رو به انکشاف و عقب مانده وضعيت اقتصادى و معيشت را بيشتر متضرر نموده است.
به گفتۀ موصوف، افغانستان نيز طى دو دهه اخير به خشکسالى هاى متداوم ، سيلاب ها ،برفکوچ ها و طوفان هاى ريگى مواجه بوده است.
به اساس معلومات منبع طى سه سال گذشته، در افغانستان از اثر حوادث طبيعى نزديک به ١٤٠٠ تن تلف ،نزديک به ١١٩ هزار فاميل متضرر، بيش از ٦هزار فاميل بيجا و نزديک به ٥٣ هزار خانه کاملا و يا قسما تخريب شده و بيش از ٦٤ هزار راس مواشى از بين رفته است.
وى مى گويد که در افغانستان تاثيرات حوادث مرتبط به آب و هوا سبب تبديل شدن ساحات وسيع به صحرا،کم شدن محصولات زراعتى،مهاجرت هاى اجبارى ، شيوع امراض و از بين رفتن زيربناها شده است .
وى گفت که بايد ستراتيژى مشخص براى مهار آب هاى افغانستان روى دست گرفته شود تا بر اساس آن آب هاى کشور براى زراعت ، آشاميدن و توليد انرژى برق به طور درست استفاده شود.
موصوف مى گويد :” افغانستان از منابع آبى خوب برخوردار است اما متاسفانه که از آن استفاده لازمى و موثر نمى تواند و آب هاى کشور ما به پاکستان و ايران مى رود. “
منبع درپايان سخنان اش اظهار اميد وارى کرد که در اين ورکشاپ روى اين معضله بحث و تبادل نظرصورت گيرد و افغانستان با استفاده از تجارب کشورهاى عضو سارک استفاده اعظمى نمايند.
همچنان پوهنوال حبيب الله حبيب رييس پوهنتون کابل درنشت امروز از تغييرات اقليمى و خشکسالى هاى دوامدار و روبه افزايش درافغانستان اظهار نگرانى کرد.
به گفته وى، توجه به آب و منابع آب ،مهار آب هاى افغانستان و تقسيم و توزيع آن يکى از وظايف اساسى دولت مى باشد .
به باور موصوف، نبود ستراتيژى مشخص در افغانستان که داراى منابع سرشار آب مى باشد ، سبب شده که اين کشور از آب هاى فراوان خود استفاده درست نکند .
موصوف تدوير اين نشست را در جهت بحث و تبادل نظر در مورد جلوگيرى از حوادث طبيعى ، مهار آب هاى افغانستان و چگونگى استفاده از آن ، مهم ارزيابى کرد.
به اساس معلومات وزارت انرژى و آب افغانستان سالانه حدود ٥٧ ميليارد مترمکعب آب سطحى و ١٨ ميليارد مترمکعب آب زير زمينى دارد .
سلطان محمود رييس عمومى تنظيم آب وزارت انرژى و آب گفت که در حال حاضر افغانستان از ٣١ فيصد آب يادشده استفاده مى کند و متباقى از افغانستان خارج مى شود.
موصوف اضافه کرد که وزارت انرژى و آب به منظور مهارآب هاى افغانستان و استفاده موثر آب سه برنامه ملى را روى دست گرفته که اکنون درمرحله اجرا قرار دارد .
وى ايجاد ذخاير آبى براى مهار آب هاى افغانستان ، مطالعه ١٦ بند بزرگ ،آغاز کار ساختمان بند هاى کوچک و متوسط ذخيره آب در ولايات کابل ، فارياب ، پکتيا ، هرات ، هلمند و نيمروز ، مطالعه ١١١ بند ديگر را از کارهاى عمده آن وزارت خواند .
به گفته محمود ، در صورتى که وجوه مالى کافى دراختيار اين وزارت قرار داشته باشد خواهند توانست که با اعمار بند هاى آب گردان تمام آب هاى افغانستان را مهار کرد.
قرار اظهارات منبع ، براى مهار تمام آب هاى افغانستان به ٣٠ ميليارد دالر امريکايى پول و حد اقل ٢٥ سال وقت نياز مى باشد .
اما موصوف گفت که براى مهار کردن حد اقل آب هاى کشور به ده ميليارد دالر امريکايى نياز است و در اين راستا روى دو دوره پلان پنج ساله کار جريان دارد.
به گفته ، رييس جمهور حامد کرزى گفته است که بايد براى مهار کردن آب هاى افغانستان جدى کار شود و پول اين برنامه را دولت افغانستان بپردازد .
موصوف خاطر نشان کرد که با مهار کردن آب ها ، در کنار پيشرفت در بخش زراعت و انرژى ، از جارى شدن سيلاب ها نيز جلوگيرى مى شود .
همچنان مارگينا گاتک نمايندۀ هيئت سازمان سارک ، در نشست امروزى گفت که طى سال هاى اخير در سطح دنيا تغييرات اقليمى به وجود آمده است .
وى گفت که کشورهاى جنوب آسيا به شمول افغانستان از تغييرات اقليمى متاثر پوده و به مشکلاتى چون خشکسالى ها ، سرازيرشدن سيلاب ها وغيره مواجه است .
اما موصوف گفت که در اين ورکشاپ در مورد تغييرات اقليمى در منطقه و افغانستان بحث و تبادل نظرصورت مى گيرد و راه حل ها براى جلوگيرى از وقوع حوادث پيشنهاد خواهد شد .
به گفته وى،برعلاوه اين که اين ورکشاپ در ارتقاى ظرفيت کارمندان اداره ملى حوادث افغانستان موثر مى باشد ، ساير اشتراک کنندگان نيز از تجارب يکديگرشان استفاده خواهند کرد.
مارگينا گاتک گفت که اين ورکشاپ به همکارى مالى و تخنيکى اداره مبارزه با حوادث طبيعى کشورهاى جنوب آسيا که مقر آن درهندوستان مى باشد ، راه اندازى شده است ،
