کابل (پژواک، ٢٨ ثور ٩٢): درحاليکه برخی اعضای ولسى جرگه، ازبلندرفتن ارزش اسعارخارجى دربرابر پول افغانى ابراز نگرانى نموده اند؛ اما دافغانستان بانک، انتقال غيرقانونی اسعار از کشور وبحران اقتصادى درجهان را از دلايل عمدۀ آن ميداند.
نورالله دلاورى رييس دافغانستان بانک، که امروز به هدف استجواب در مورد بلندرفتن اسعار خارجى به ولسى جرگه فرا خوانده شده بود، گفت که ارزش دالر به سطح جهانى بالا رفته است.
وى افزود که دالر در برابرپول کشورهاى ديگر نيز بالا رفته است. دربرابر کلدارپاکستانى ٦٢،٥ درصد، دربرابر روپيه هندى ٣١،٤٨درصد، درمقابل يورو١٩،٥ درصد و درمقابل روبل روسى ١٧درصد بلند رفته است.
دلاورى تصريح کرد که ارزش دالر درمقابل افغانى، ١٧ درصدبالا رفته که علت اساسى آن، بحران اقتصادى درجهان بوده و اکثرممالک متضررشده اند؛ اما در دوسال گذشته ارزش پول امريکا به علت رشد اقتصاد آن کشور نيز بلند رفته است.
اين درحالى است که در روزهای اخير، يک دالر امريکايی در بازارهای تبادلۀ اسعار درکشور، تا حدود ٥٥ افغانی خريد و فروش می شود. امروز يک دالرامريکايى در بازار کابل ٥٥ عشاريه ٢٠ پول تبادله ميشد؛ حال آنکه تا دو سال قبل، کمتر از ٥٠ افغانى بود.
رييس دافغانستان بانک، انتقال پول به شکل غيرقانونى را از دلايل ديگر افزايش دالر در برابر افغانى خوانده، علاوه کردکه اين موضوع، ناشى از بعضى نگرانى ها در مورد سال ٢٠١٤ است که برخى مردم ميخواهند پول شان را از کشور بيرون کنند.
اما وى گفت: “يکسال قبل که من به بانک مرکزى آمدم در يکسال پيشترآن، چهارعشاريه شش ميليارد دالر از افغانستان به شکل آزاد از ميدان هوايى کابل بيرون شده بود که ما براساس قانون جديد واضح ساختيم که هيچ کس نميتواند بيش از ده هزار دالر را از کشور بيرون کند.”
دلاورى تاکيد کردکه ارزش افغانى در برابر پول کشورهاى همسايه افزايش داشته است.
رييس دافغانستان بانک، اظهاراتى که گويا نشر پول افغانى، باعث کم ارزش شدن آن در مقابل دالر شده را رد نموده، گفت: “ماهمه ساله مقداری پول را نظر به نياز بازار و حفظ سياست پولی افغانستان چاپ می کنيم؛ اما اين پول زمانی در بازار نشر می شود که به آن نياز باشد.”
اما اعضاى ولسى جرگه تاکيد مينمودند که بلندرفتن ارزش دالر در برابر افغانى، باعث بلندرفتن بهاى مواد اوليه شده و مردم بى بضاعت وکم درآمد، قادر به تهيه مواد اوليۀ مورد نياز شان نمى باشند.
آنان با ابراز نگرانى ازکاهش ارزش پول افغانى، گفتند که قاچاق پول، از دلايل اساسى پايين آمدن پول افغانى در برابر اسعار خارجى بوده، که بايد از آن جلوگيرى شود.
اميرمحمديار رييس کميسيون مالى وبودجۀ ولسى جرگه گفت که پول افغانى، در برابر همه اسعار خارجى نسبت به گذشته کاهش يافته است.
وى دلايل آنرا پاليسى هاى ضعيف ونادرست دافغانستان بانک، عدم شايستگى وتقررى ها بر اساس روابط شخصى دانسته، افزود که پول افغانى به ايران، پاکستان و ديگر کشورها قاچاق ميشود.
اين عضو ولسى جرگه، دلاورى را فرد مناسب براى پست دافغانستان بانک نخوانده، از وى خواست که استعفا بدهد؛ اما بعضى اعضاى جرگه، دلاورى را فرد مناسب خوانده گفتند که وى درشرايط فعلى و بى قانونى هاى که درکشور وجود دارد، کارهاى خوبى انجام داده است.