شبرغان (پژواک، ۱۱ دلو ٩٩): دختر١٥سالۀ جوزجانى که از چهار سال به اينسو، براى صلح دادخواهى کرده و ده ها خانواده را متقاعد ساخته که مانع رفتن دختران شان به مکتب نشوند، مى گويد که خورشيد صلح در حال طلوع در کشور است؛ بايد دست دعا به بارگاه الهى بلند کنيد و شکران] آنرا به جا بياوريد.
شهزاده دختری که ١٥ سال قبل در يک خانوادۀ دهقان به دنيا آمد، باشندۀ اصلى ولسوالى خواجه دو کوه ولايت جوزجان مى باشد و اکنون در صنف هشتم لیسه نسوان خواجه دوکوه مصروف فراگيرى درس و تعليم است.
وى مى گويد که در خانوادۀ پنج نفرۀ شان، تنها او و برادرش به مکتب مى روند، پدر و مادرش از نعمت سواد بى بهره مى باشند.
شهزاده که اول نمره عمومى مکتب اش است، چهار سال قبل شامل برنامه های آموزشی حقوق اطفال در « شبکه تقویت سیستم محافظت اطفال دفترحمایه اطفال» در جوزجان شد.
شهزاده پس از شموليت در اين دفتر، تاکنون درحل مشکلات دختران مکتبش، تامين حقوق کودکان در مرکز و برخى ولسوالى هاى جوزجان کار مى کند. وى مى گويد: «قبل از جذب شدن در این دفتر، دختر کم جرئتی بودم و نمی توانستم در امور درسی مکتب سهم فعال بگیرم، تصور مى کردم که از شمار تنبل ترین شاگردان مکتبم است. این مساله ذهناً مرا مى آزرد؛ اما وقتی اطلاع یافتم که در مکتب کمیته دفاع ازحقوق اطفال ایجاد شده، شامل این کمیته نيز شدم.»
او که پس از اشتراک در چندين سيمينار، توانسته است که دختر نمونه در مکتبش باشد، در اين چهار سال با ده ها خانواده که مانع رفتن دختران شان به مکتب مى شدند، صحبت کرده و آنان را متقاعد ساخته تا مانع رفتن دختران شان به مکتب نشوند.
برگزارى سيمينارهاى آموزشى درمورد صلح و حقوق کودکان:
صبح وقت، شهزاده که يونيفورم مکتب بر تن داشت، با جمعى ديگر از شاگردان مکتبش، جهت اشتراک در يک سيمينار آموزشى درمورد صلح و حقوق کودکان، در حرکت بودند.
از شهزادۀ نوجوان خواستيم تا دراين برنامه آموزشى، او را گام به گام تعقيب کنيم وضمن صحبت با او فعاليت هايش را نيز دراين برنامه تحت پوشش قراردهيم که ازسوى اوپذيرفته شد .
وى يگانه هدفش را از چنين فعاليت ها، راهيابى مردم بخصوص کودکان که آينده سازان کشوراند ازوضعيت دردناک امروزى عنوان کرد و در صحبتى با خبرنگار پژواک گفت: «ازخداوند (ج) مىخواهم که در کشور ما صلح بيايد؛ تا کشور ما هم مثل ديگر کشورهاى جهان، پيشرفت کند و ما کودکان آيندۀ درخشانى داشته باشيم. »
شهزاده حينيکه با خبرنگارپژواک صحبت مى کرد، با همصنفانش داخل مکتب شد و به صنفى که قرار بود در آن سيمينار برگزار شود، داخل گرديد و پس از آنکه کتابچه را از داخل بکسش گرفت و مصروف خواندن متن در اين کتابچه بود، گفت که در اين سيمينار نقش گوينده را دارد.
وى سيمينار را با دعا براى ختم جنگ و تامين صلح آغاز کرد و به سخنانش چنين ادامه داد: « خواست ما کودکان جوزجانى از طالبان، اين است که تا دست از جنگ و خشونت بکشند و به صلح رو بیارند، همۀ مردم ما، کودکان، جوانان و کهن سالان همه و همه، از جنگ خسته شديم و صلح مى خواهيم، جنگ زندگى همۀ ما را تاريک ساخته است.»
شهزاده درادامه صحبت هايش که با حکايت داستان کشته شدن برخى اقارب و دوستان شان درجنگ، گلويش راعقده گرفته بود، علاوه کرد: «امروز اگر در این طرف هم برادران ما جان میبازند، ازخون خود ماست و اگر درطرف مقابل هم فردی میمیرد، ازخون خود ما است، پس جنگ برای چه؟»
او که در بخشى از صحبت هايش در مورد اهميت صلح و عواقب ناگوار جنگ براى دختران اشتراک کننده در سيمينار معلومات مى داد، گفت: “راه اندازى برنامه هاى صلح براى کودکان خيلى ضرورى مى باشد، مانع رفتن کودکان در صف مخالفين مى شود و در آوردن صلح و ثبات، نقش مؤثرى دارد.”
حل مشکلات شاگردان درمکتب وخانواده ها:
اين دختر١٥ سالۀ جوزجانى، در کنار برنامه هاى صلح و دادخواهى براى رفتن کودکان به مکتب، براى حل مشکلات دختران در داخل مکتب و بيرون از مکتب نيز کار مى کند و تاکنون توانسته است به مشکلات ده ها شاگرد در مکتب و درخانواده هاى شان رسيدگى کند.
شهزاده گفت: «اطفالی که بنابرعوامل مختلف مورد خشونت قرارمیگیرند، روی زندگی آنها گزارش مینویسم و به دفترارایه میدارم تا برایش راه حل جستجو کنند.»
به باور او: «اگر خانواده یی، یک طفل سالم تقدیم جامعه نماید، به این معنی که یک فامیل سالم را تقدیم اجتماع میکند و این امر، خود میتواند درقسمت داشتن کشورعاری از جنگ ما را کمک کند.»
شهزاده آرزو دارد که در آينده داکتر شود و از آن طريق، به مردمش خدمت کند.
شهزاده در ميان ساير شاگردان يک الگو است:
دراین حال، صدیقه هوشمند یکی ازاستادان شهزاده در لیسه دخترانه ولسوالی خواجه دوکوه، به پژواک گفت که شهزاده قبلا دختر خجالتی و گوشه گیری بود که کمتردر مسایل درسی سهم میگرفت؛ اما امروز او در بین سایر شاگردان یک الگوى عالى است.
وی افزود: «او علاوه بر دنبال نمودن دروس مکتب، برای شاگردان مکتب خود ما و سایرمکاتب دراین ولسوالی، پیرامون صلح و حقوق اطفال برنامه های آگاهی دهی را دایرمیکند که مایه فخرمکتب ماست. »
خانم هوشمند خاطرنشان ساخت که کارشهزاده کارنیک و انسانی است، او مشکلات اطفال را درقریه وسطح ولسوالی شناسایی کرده، قصه های موفق مینویسد و به اطفال و خانواده ها ذهنیت مثبت مى دهد.
موصوف اضافه کرد که اکنون برخی شاگردان دیگر نیز مى خواهند تا مثل شهزاده، استعداد شانرا تبارز دهند و فعالیت مثمر انجام دهند.
محمد ابراهیم پدرشهزاده، درصحبت با خبرنگارپژواک گفت: «مه آدم بیسواد و دهقان کاراستم و ازسواد چیزی نمى فهمم، ولی ارزش سواد را مى فهمم، احساس خوشی میکنم که دخترم دربخش صلح و حقوق اطفال کار میکند و برای مردم منطقه ما درس خوب و انسانیت مى دهد. »
وی با اين اميدوارى که فرزندانش به موفقيت هاى زيادى دست يابند، افزود: «مه نسبت فقر و ناداری از خُردی برای مردم مزدورکاری کردم و ازمکتب بازماندم؛ اما فرزندانم را نمیگذارم که بیسواد بار بیایند. »
بهلول حاجتی مسئول شبکه تقویت سیستم محافظت اطفال دفتر حمایه اطفال، ضمن صحبتی به پژواک گفت که شهزاده يکى از سه صد کودکى است که از چهار سال به اينطرف، شامل برنامه هاى دادخواهى براى حقوق کودکان و آگاهى دهى در مورد صلح کار مى کند و در بين اين کودکان الگو است.
وى افزود: «اين دختر در مدت کوتاه توانسته است ازخود استعداد عالی تبارز دهد و ما را نیز به صفت رضا کار در پیشبرد امورکمک و یاری رساند.»
حبیبه دختر ١٢ساله که توسط خانواده اش بخاطر رفتن به مکتب ممانعت میشد، به پژواک گفت: «شهزاده مرا در هنگام بازی کردن با سایر اطفال، در کوچه دید و وقتی دانست که فامیلم مرا اجازه رفتن به مکتب نمیدهد، نزد مادرم رفت و برايش گفت که بايد از رفتن به مکتب من ممانعت نکند.»
این دخترعلاوه کرد: «مادرم در ابتدا حرف های او را قبول نکرد و به شهزاده گفت که در این مورد، فقط پدر حبیبه تصمیم گرفته می تواند.»
حبيبه علاوه کرد که شهزاده با دو تن از بزرگان قوم، نزد پدرش آمد و از او تقاضا کرد که حبيبه را اجازه رفتن به مکتب بدهد، وسرانجام پس ازتقاضا هاى مکرر شهزاده، پدرش اجازه داد مکتب برود و اکنون در صنف چهار مکتب درس مى خواند.
عبالحمید پدر حبیبه گفت: «وقتی شهزاده بخاطر گرفتن اجازه رفتن مکتب حبیبه دخترم به خانه ما آمد، برایم خیلی جالب بود. با خود فکر کردم این دختر خُرد سن میخواهد مرا بفهماند که به دخترم اجازه رفتن به مکتب دهم؛ اما او وقتی در مورد حقوق اطفال بر والدین برایم گفت، خیلی تعجب کردم که دختری ١٥ ساله با چنین منطق و استدلال، چنین زیبا صحبت میکند.»
وى در ادامه افزود: «واقعا مه زیر تاثیر صحبت های شهزاده قرار گرفتم و خواستم تا دختر مه هم درس بخواند و مثل او شود؛ همی بود که به دخترم اجازه دادم مکتب برود و درس بخواند. »
جلوگيرى ازخشنونت اطفال:
مشکلاتى که توسط شهزاده در سطح ولسوالی حل شده، بيشتر در مورد زیر پا شدن حقوق اطفال بوده است.
شهزاده گفت که درولسوالی خواجه دوکوه، بیشتر مردم زراعت پیشه اند، اطفال شان را درايام رخصتى از مکتب، وادار به انجام کار شاقه در بخش زراعت و مالداری میکنند و اگر اطفال از اوامر پدر و مادر سرپیچی کنند، مورد خشونت قرار میگیرند.
اين دخترجوزجانى، با توجه به چنين وضعيت کودکان دراين ولسوالى، ضمن تدویر نشست ها با ده ها خانواده پیرامون تامین حقوق طفل، کار کرده و وقتی خانواده را در محیط و محله شان و یا سطح ولسوالی مشاهده نموده که در وضعیت بد اقتصادى قرار دارند، به کمیته های ایجاد شدۀ محافظت اطفال مراجعه کرده و از زندگی آنها گزارش ارایه داشته است؛ تا درصورت امکان با آن خانواده کمک صورت گيرد.
او گفت برخى اوقات این مشکلات را یک تنه خودش حل و فصل کرده و در برخی موارد، با تداخل مراکز حمایوی اطفال، به مشکلات رسیدگی نموده است.
رابعه یکی ازهمصنفی های شهزاده گفت: «در ابتدا از کارهای شهزاده چیزی نمیدانستیم، فکر میکنم شاید از سطح برداشت ما بالا صحبت میکرد؛ اما بعدا برای صحبت ها و جلسات او گرویده شدیم.»
موصوف علاوه کرد: «وقتی او در مورد صلح و حقوق طفل صحبت میکند برای ما جالب است؛ چون ما در این مورد زیاد نمیدانیم.»
او به پژواک گفت: «امروز از برکت شهزاده، در مورد حقوق طفل به تمام معنی میدانیم و از اضرار جنگ و اهمیت صلح واقف هستیم، من و سایر همصنفی هايم آرزو داریم تا همه ما مثل شهزاده شویم؛ چون فعالیت های او در مورد صلح و حقوق اطفال، بین شاگردان مکتب ما زبانزد عام و خاص شده است.»
خوشبينى از گفتگوهاى صلح :
شهزاده ١٥ساله، دربخشى ازصحبت هايش به گفتگوهاى صلح نيز اشاره اى داشت. او درحاليکه به اين تلاش ها خيلى خوشبين و اميدوار بود گفت: “دعاى مردم بيچاره ما درحال قبول شدن به درگاه خداوند متعال است، بايد شکرانه بجا بياوريم.”
اين دخترنوجوان افزود که کودکان افغان بيشتر ازهمه قربانى جنگ اند. شهزاده که يگانه آرزويش تامين صلح درکشور است، ازهمه کودکان ونوجوانان خواست که درحد امکان براى صلح دادخواهى کنند، ازخانواده ها آغاز نمايند، همسالان شانرا درکوچه وبازار، مدرسه ومکتب، به صلح خواهى تشويش نمايند.
وى درادامه صحبت هايش، از دولت افغانستان وگروه طالبان خواست که به کودکان محروم ازمحبت پدر ومادر، اطفال داراى سرنوشت تاريک و نونهالانى که درمعرض خشکيدن قراردارند ترحم کنند، گليم جنگ را برچينند و فرصت دهند که خورشيد صلح دراين کشور، پس ازسالها طلوع کند.
تماس با ما
خبرنامه
ارسال گزارش
اپلیکیشن موبایل پژواک