فیضآباد (پژواک، ۱۹ ثور ۱۴۰۲): هیأت اعزامی وزارت اطلاعات و فرهنگ به ولایت بدخشان میگوید، به تعداد ۱۰ قلم آثار فرهنگی و تاریخی مولانا میرزاشاه اخگر از دانشمندان شناخته شدۀ این ولایت که قدامت بیش از ۱۰۰ سال دارد، ثبت موزیم ملی گردید.
انجنیر حمیدالله مظفری، عضو هیأت بررسی آبدات تاریخی و آثار باستانی وزارت اطلاعات و فرهنگ به آژانس خبری پژواک گفت: «آثار بجامانده از این شخصیت دانشمند و عالم متبحر شامل عصا، لیر قرآنکریم، دستکول، تیل دانی، لگام، خم و غیره اشیا میباشد که قدامت آن به بیش از ۱۰۰ سال میرسد و شخص وی از آن استفاده مینمود که در هجرۀ آن عالم فقید در قریۀ خواجههای ولسوالی جرم حفظ و نگهداری میشد.»
موصوف افزود، مکانهایی که دارای سه بعد تاریخی، فرهنگی و سبک معماری قدیمی باشد به حیث آبدۀ شناسایی خواهد شد و قرار سرویهای مقدماتی، هجرۀ مطالعۀ این دانشمند نیز به عنوان آبدۀ تاریخی ثبت این وزارت میگردد.
منورشاه اخگر فرزند مولانا میرزا شاه اخگر که ۹۰ سال عمر دارد میگوید که پدرش در سال ۱۲۶۲ هجری شمسی متولد و در سال ۱۳۲۸ وفات نمودهاست که به گفتۀ وی، پدرش از جمله عالمان بزرگ بدخشان بوده که مدت ده سال در مدرسۀ دیوبند تحصیل و دو سال را در آنجا تدریس نیز کردهاست.
او حکایت میکند که پدرش در کنار فقاهت علوم اسلامی، فلسفه و منطق، به ادبیات، شعر و داستان نیز علاقهمند بود و در یک اثر وی تحت نام «مخمس العقول و مسدس العقول» بخشهایی از تاریخ، جغرافیه، جامعه شناسی و داستانها به زبان فارسی دری در نظم آورده شدهاست و به زیور چاپ نایل گردیدهاست.
از سوییهم، عضو هیأت اعزامی وزارت اطلاعات و فرهنگ میگوید که به سلسله بررسیها چله خانه (محل عبادت) میرغیاثالدین ولی از دانشمندان دیگر این ولایت که از اثر بیتوجهی باشندهگان محل در حال از بین رفتن است و قدامت آن نظر به روایتهای دست بدست شده به بیش از ۳۰۰ سال میرسد، نیز سروی شده تا به حیث آبدۀ تاریخی شناخته شود.
وی همچنان گفت، قرار است چنار حضرت امیر که توسط میر سیدعلی همدانی و مریدانش در قریۀ حضرت امیر ولسوالی متذکره غرس شده و عمر آن به بیش از ۸۰۰ سال میرسد، نیز به عنوان میراثهای طبیعی و تاریخی ثبت وزارت اطلاعات و فرهنگ گردد.
وی افزود، به اساس روایتهای مردم از این درخت در گذشته به حیث محل تدریس علوم دینی نوجوانان از سوی امام مسجد استفاده میشد.
معزالدین احمدی، رئیس اطلاعات و فرهنگ بدخشان میگوید که طی مجالس از باشندهگان شهر فیضآباد، ولسوالی یمگان و سایر ولسوالیها در کنار حفظ ابدات تاریخی و ساحات باستانی خواستهاست که آثار ادبی ، فرهنگی و تاریخی که نزدشان موجوداست و در خانههای شان به گونۀ کمارزش نگهداری میشود، جهت غنامندی موزیم محلی به ریاست اطلاعات و فرهنگ شریک نموده به نام و نشانههای شخص اهدا کننده ثبت موزیم گردیده تا به گونه مسلکی از آن حفاظت و نگهداری شود.
