کابل (پژواک،١٤سرطان٩٠): شمارى از تحليلگران ميگويند که جامعۀ جهانى در تداوم حملات توپخانۀ پاکستان برخاک افغانستان، دست دارند و درآستانۀ روند انتقال امنيت، ميخواهند حضور خود را حفظ نمايند.
از حدود يکماه بدينسو، بيش از ٧٠٠ توپ توسط نيروهاى پاکستان بر ولايات کنر، ننگرهار، خوست و پکتيا شليک گرديده و درنتيجه، ٥٠ تن کشته، ده ها تن مجروح و صدها خانواده مجبور به ترک مناطق خود شده اند.
مسولان حکومتى افغان، در اين مورد با مسولان پاکستانى مذاکره نموده و خواستار توقف اين حملات گرديده اند؛ اما پاکستان از اين حملات، اظهار بى خبرى نموده است.
شمارى از تحليلگران به اين نظراند که سکوت و خاموشى جامعۀ جهانى درخصوص حملات توپخانۀ پاکستان برخاک افغانستان، ميتواند دلايل زيادى داشته باشد.
وحيد مژده تحليلگرمسايل سياسى ميگويد که جامعۀ جهانى ميخواهد با استفاده از حملات پاکستان، به نوعى زمينۀ پايگاه هاى نظامى امريکا و موجوديت نيروهاى خارجى رامساعد بسازد.
وى علاوه کرد: “اين حملات نشان ميدهد که تفاهمى ميان پاکستان و امريکا صورت گرفته و ميخواهند يکنوع ذهنيت سازى کنند و براى مردم افغانستان بفمانند: درحاليکه نيروهاى خارجى در افغانستان وجود دارند، پاکستان حمله ميکند؛ امااگراين نيروها نباشند، پاکستان، افغانستان را اشغال خواهدکرد.”
مژده به آژانس خبرى پژواک گفت که دليل ديگرى که جامعۀ جهانى ميخواهد به مردم افغانستان وانمود کند اين است که اگر نيروهاى خارجى از افغانستان بيرون شوند، وضعيت امنيتى وخيمتر و زمينه مداخلۀ کشورهاى همسايه بيشتر مساعد خواهد شد.
اين درحالى است که قرار است مرحلۀ اول پروسۀ انتقال امنيت از نيروهاى خارجى به نيروهاى افغان، در ٢٣ سرطان همزمان در هفت ولايت شروع شود و به تاريخ ٣٠ سرطان پايان يابد.
روند انتقال مسووليت ها در کابل به استثنای ولسوالى سروبى، ولایات پنجشير و باميان و شهرهاى هرات، لشکرگاه، مهترلام و مزارشريف آغاز مى گردد و در نهايت به سطح کشور تا سال ٢٠١٤ ميلادى عملى ميگردد.
مژده به اين باوراست که اگراين مسايل از طريق سياسى حل نشود، باعث مشکلات امنيتى و اقتصادى بين افغانستان و پاکستان خواهد شد.
اين تحليلگر با اشاره به مسووليت هاى جامعه جهانى درقبال دفاع از تماميت ارضى افغانستان گفت: “درکنفرانس بين المللى بُن، درخصوص دفاع از حريم هوايى افغانستان، پيشنهاداتى صورت گرفت و يک سلسله وظايف از طرف جامعۀ جهانى قبول گرديد؛ اماقدرتى وجود ندارد که آنها را به اين کار وادار بسازد.”
به نظروى، دفاع از حريم افغانستان مسووليت اخلاقى جامعۀ جانى ميباشد، ولى قدرتى نميتواند که اين کار را به زودى توسط آنها انجام بدهد.
اما غلام جيلانى ځواک، رييس مرکز تحقيقى مشورتى افغان ميگويد: براساس تعهداتى که در کنفرانس بين المللى بُن در سال ٢٠٠١ ميلادى در قبال افغانستان صورت گرفته، جامعۀ جهانى مکلف است که ازحريم هوايى افغانستان دفاع نمايد.
وى نيز به اين نظراست که سکوت و خاموشى جامعۀ جهانى، نشان دهندۀ دست داشتن آنها در حملات پاکستان بر افغانستان است.
ځواک گفت: “اين خاموشى، چيزى را که نشان ميدهد، اين است که جامعۀ جهانى ميخواهد بگويد که بابيرون شدن شان از افغانستان، زمينه مداخلۀ کشورهاى منطقه در افغانستان مساعد خواهد شد.”
رييس مرکزتحقيقى مشورتى افغان علاوه کرد که دراين اواخر، روابط افغانستان و پاکستان بهترشده بود؛ به همين دليل جامعۀ جهانى ميخواهد به نوعى اين روابط را تيره نمايد.
وى تصريح کردکه تاحال پاکستان تاييد نکرده است که اين حملات، ازسوى آنها صورت گرفته و لازم است که پاکستان دراين مورد وضاحت بيشتر بدهد.
وزير دفاع پاکستان، چندى قبل در گفتگو با بى بى سى گفت که پاکستان در حملات برافغانستان دخيل نيست.
اما دو روزقبل وزيران دفاع و امورداخله، در اجلاس ولسى جرگه گفتند که بعد از حملات پاکستان برخاک افغانستان، احضارات درجه يک اتخاذ شده و سلاح و مهمات را به مناطق سرحدى انتقال داده اند.
دراين مورد اعلاميه اى ازسوى ولسىجرگه نيز نشر شده که دربخشى از آن، حملات پاکستان به شدت تقبيح گرديده و آمده است که ولسى جرگه، از هرنوع واکنش حکومت افغانستان در اين مورد حمايت ميکند.
اما وزارت دفاع ملى ميگويد هر تصميمى را که سياستمداران کشور، در مورد جواب متقابل به حملات پاکستان اتخاذ کنند، آنها حاضراند آنراعملى نمايند.
با اين حال احمد سعيدى يکتن از تحليلگران امورسياسى ميگويد که درعقب اين حملات، حرف هاى بزرگترى وجود دارد که پاکستان ميخواهد به همان اهدافى که دارد، خود را برساند.
وى علاوه کرد: “پاکستان ميخواهد با اين حملات، براى پياده نظام خود، جاى خالى کند و تروريستان را در مناطق سرحدى کنر و پاکستان جابجا نمايد.”
سعيدى نيز به اين نظراست که شايد درعقب اين حملات، دست جامعۀ جهانى بخصوص امريکا دخيل باشد، تاحضور درازمدت نيروهاى خارجى را ثابت ساخته و نشان بدهد که افغانها نميتوانند بدون نيروهاى خارجى، امنيت کشورشان را تامين نمايند.
اما نيروهاى آيساف ميگويند که آنها تحت منشور و صلاحیت ملل متحد در افغانستان مصروف فعالیت بوده و ماموریت آنها نیز محدود به خاک و سرحدات افغانستان است.
دفتر مطبوعاتى آيساف در کابل، امروز به پژواک گفت که این یک موضوع دیپلوماتیک میان افغانستان و پاکستان است.
منبع راجع به حملات و پرتاب راکت از سوی پاکستان بر خاک افغانستان، در امتداد سرحدات ميگويد که آنها در اين مورد معلومات بسیار کم دارد، اما آنها از چنین گزارش ها و نگرانی های دولت افغانستان در مورد آگاهی دارند.
منبع مى افزايد: “ما نگرانی های همکاران افغان مانرا درک میکنیم، امادر نهایت امر، این موضوع باید توسط دولت های پاکستان و افغانستان حل گردد.”
اين اظهارات درحالى انعکاس يافته که جوزف بلاتس سخنگوى نظامى آيساف درکابل، به تاريخ ٦سرطان به پژواک گفته بود درساحاتى از افغانستان که حملات راکتى صورت گرفته، نيروهاى آيساف وجود ندارند که گزارش عمليات دقيق از وقوع اين رويداد ها را ارائه کنند.
سخنگوى آيساف در پاسخ به سوالى که اگر روشن شود که اين حملات، از سوى نيروهاى پاکستانى صورت گرفته است، واکنش آيساف چه خواهدبود؟ گفت: “مانميخواهيم قبل ازوقت تخمين بزنيم که اين حملات راکتى، از سوى نيروهاى پاکستانى صورت گرفته و در اين رابطه يک تيم ارزيابى مشترک تعيين شده؛ تاجريان را بررسى کنند.”
حملات توپچى نيروهاى پاکستان برخاک افغانستان، پس از آن آغاز شد که قوماندان قواى سرحدى افغان در ننگرهار گفت که هليکوپتر آيساف، يک پوستۀامنيتى پاکستان در مومندايجنسى را هدف قرار داده و از بين بُرد.
بعداً پاکستان، سفراى افغانستان و امريکا را در اسلام آباد احضار کرد و بخاطر از بين بردن پوستۀ امنيتى در مومند ايجنسى، اعتراض نمود.
اما حامد کرزى رييس جمهور، در کنفرانس خبرى مشترک امروز با ديويد کامرون صدراعظم انگلستان در قصر رياست جمهورى گفت که افغانستان، موقف و تشويش خود را نسبت به حملات بر افغانستان، با رييس جمهور پاکستان در تهران و سفير پاکستان در کابل اظهار داشته است.
وى افزود که حملات برمناطق سرحدى افغانستان، باعث تلفات مردم شده؛ اما اينکه افغانستان چرا دست به عمل متقابل نمى زند؟ دليل دارد و آن اينکه اگر افغانستان حمله کند، باعث قتل و خساره مند شدن مردم سرحدى پاکستان ميشود.
کرزى علاوه کرد: “ما نمى خواهيم مردم عام پاکستان و خانواده ها و اطفال آنها صدمه ببينند و آنها را به چشم پسران خود مى بينيم و ما منحيث انسان و همسايه نمى خواهيم حمله کنيم.”
رييس جمهور کرزى در پاسخ به اين پرسش که آيا اطفال و زنان افغان در حملۀ پاکستان کشته نمى شوند که افغانستان نمى خواهد جواب متقابل بدهد؟ گفت: “اگر هرکس به صلح و طفل مردم فکر ميکرد، باعث اين بدبختى ها نمى شد، اگر کسى فکر جنگ را دارد، ما در فکر صلح هستيم و اميد است که پاکستان براى تداوم حملات تشويق نشود.”
گفتنى است که قبلاً مردم در ولايات کابل، فارياب، ننگرهار و برخى ولايات ديگر، و امروز در ولايت کنر، در اعتراض به حملات پاکستان برخاک افغانستان، مظاهره نمودند و خواهان قطع فورى آن شدند.