میمنه (پژواک،١٥عقرب٩٠): باشنده گان ولایت فاریاب، از مصارف هنگفت درعروسی ها شکایت داشته و خواهان تصویب قانون، از سوی حکومت و شورای ملی، در این مورد هستند.
اين در حاليست که رئيس جمهورحامدکرزى به تاريخ ١٠سرطان سال روان از هموطنان خواست تا مراسم عروسى و خوشى شان را بى تکلف انجام دهند؛ زيرا خانواده هاى بى بضاعت، در رقابت با ديگران مجبور به قرض گرفتن ميشوند.
حامد کرزى گفته بود که رسانه هاى بايد دراين عرصه نشرات ويژه داشته باشند تا باشد که بدين شيوه، جلو مصارف بى حد گرفته شود و شمار زيادى از خانواده ها از قرض گرفتن نجات يابند.
به باور باشنده گان فاریاب، رسم و رواجهای بی جا درآن ولايت باعث بلند رفتن مصارف عروسی و مجرد ماندن برخی جوانان شده است.
رقم پول طویانه در ولايت فارياب، از ٥٠٠ هزار الی یکنیم میلیون افغانی میرسد و در ساحات دوردست این ولایت، به فاميل دختر برعلاوۀ پول، ده الی٥٠ راس گوسفند و ١٠راس گاو نيزداده ميشود.
محب الله ٢٥ ساله باشندۀ شهر ميمنه که پنج سال از نامزدی اش میگذرد به پژواک گفت: “تلاش دارم پول عروسی را تهیه کنم؛ اما به نام عیدی، نوروزی، براتی مصرف می شود و نميتوانم به هدفم برسم.”
جمشید کارمند یکی از ادارات دولتی فاریاب میگویدکه پدر، مادر و برادرش از سه سال بدينسو، ماهوار يکمقدارپول از معاشات شان براى عروسى وى اختصاص داده اند.
وى اظهار نگرانى کرده گفت که يکمقدار اين پولها مصرف محفل شيرينى خورى گرديد و مقدارى هم درعيدى و براتى و ديگررسم و رواج ها خرچ شده است.
به گفتۀ جمشید، قبل از عروسى بايد ٧٠٠ هزار افغانی را به نام قلین(طویانه) به فاميل نامزدش بپردازد.
اين جوان که سه قبل نامزد شده، گفت که نظربه امکاناتش، تا شش سال ديگر نيز نميتواند عروسى کند.
جمشید از حکومت و شوراى ملى خواست که بخاطر برچیدن رواجهای بيجا، مصارف گزاف عروسی و جلوگیری از اخذ طویانه، قانونی را تصویب نمایند.
شیرمحمد که ٣٦ سال عمردارد و خود را باشنده ولسوالی پشتونکوت ولایت فاریاب معرفی نمود؛ درحاليکه به موهای سفید ریشش اشاره کرد به پژواک گفت: “تا حالی زن نگرفتم بخاطرى که پیسۀ عروسيه ندارم.”
وی افزود که بخاطرتهیه مصارف عروسی، سال در پاکستان کارکرده و٤٠٠ هزار افغانی ذخیره نمود؛ اما بااين پول نیم قلین (طویانه) نامزدش هم پرداخت نيمشود.
درعين حال نقیب الله باشنده ولسوالی قرغان این ولایت گفت: “ده ولسوالی ما قلین دختر، ١٤ الی ١٥ لک افغانی همراه با صد دانه چپن ابریشمی و صد دانه لنگی پلوی است.”
نقيب الله افزود: آن عده فامیل ها که توان پرداخت اين مصارف را ندارند، مجبوراند به ديگر ولسوالی هایی که نرخ طويانه کمتراست، براى نامزدى پسران شان اقدام کنند.
وى گفت که طويانۀ بلند، نه تنها پسران را با مشکل مواجه کرده، بلکه يکتعداد دخترانی که بالاى شان طويانۀ زياد گذاشته شده، با گذشت زمان پيرميشوند و شمارى ديگر که مخالف فيصلۀ فاميل شان اند، مجبور ميشوند از خانه فرار کنند.
اخذ پول گزاف به نام طویانه، نه تنها در قرا و قصبات ولایت فاریاب، بلکه باشنده هاى شهر میمنه، مرکزاین ولایت را که بیشتر ساکنین آن روشنفکراند، با مشکلات مواجه کرده است.
محمد هارون حبیب باشندۀ شهر ميمنه، دریکی از موسسات غیردولتی در آن ولایت کار میکند.
اين جوان ٣٠ ساله گفت که دوسال قبل، نامزدشده و با آنکه دراين مدت معاش ماهوارش را براى عروسى پس انداز ميکند؛ اما تاکنون نيزقادربه انجام اين مراسم نگرديده است.
حبیب افزود که صدها جوان آن ولاي، براى تهيه کردن پول عروسى شان به کشورهاى همسايه براى کارکردن رفته اند.
شمارى از زنانيکه طويانه هاى گزاف بالاى شان پرداخت شده نيز از زنده گى شان ناراض اند.
نرگس که دوسال قبل عروسى کرده گفت که شوهرش بعداز سپری شدن ٢٠ روز از عروسی، مجبورشد بخاطر کاربه ايران برود.
نرگس افزود: “در عروسی مه پیسه زياد مصرف شد، فاميلم هرچه تانستن بالای شوهرم قبولاندن.”
اين خانم افزود که تمام خوشى هاى زنده گى اش را در نبود شوهرش، از دست داده و فاميلش را مسوول اين مشکلاتش ميداند. وی گفت: “شوهرم یک میلیون و٣٠٠ هزار افغانی را در عروسی ما مصرف کد و مجبورشده بود که ٨٠٠ هزارافغانی آنرا از دوستانش قرض کند.”
نرگس درحاليکه اشکهايش را با چادرش پاک ميکرد، گفت که شوهرش ماهانه ٢٠ تا ٢٥ هزار افغانی را غرض پرداخت به قرضداران، حواله میکند.
در همین حال، مسوولين رياست امور زنان ولايت فارياب گفت که يکتعداد خانواده ها، بدون اينکه آيندۀ دختران شانرا در نظر بگيرند، طويانۀ بيشتراخذ ميکنند.
شریفه عظیمی رئیس امور زنان اين ولایت، به پژواک گفت که اخذ طویانه که فاميل پسر نتواند آنرا بپردازد، سبب بروز مشکلات براى دختر و حتى فاميلش هم ميگردد.
خانم عظيمى از موارد مشخص ياد نکرد؛ اما افزود: بررسى آنها نشان داده است که بروز چنين مشکلات، باعث ازهم ريختن شيرازۀ زنده گى فاميل دختر و پسر نيز شده است.
شریفه، نقش متنفذین محلی و علماى کرام را در کاهش پول طویانه و مصارف عروسی، موثر دانست و خواهان تبلیغ امامان مساجد دراین موردشد.
از سوى ديگر عبدالرشید رشاد یکتن از فعالین نهادهاى جامعۀ مدنی دراین ولایت، رقابت های ناسالم میان فامیل ها، عدم آگاهی درست آنها از شرعیت و قوانین را عامل عمدۀ این مشکلات دانس و گفت که عدم توجه دولتمردان و بی تفاوتی متنفذین قومی و بزرگان خانواده، باعث میشود که در مصارف عروسی ها اصراف شود.
با اينحال مولوی عزیزاحمد یکتن از علمای دینی ولایت فاریاب، خذ پول را به م قلین وطویانه، از نگاه دین اسلام حرام دانسته گفت که از اخذ پول آن به هر نامی، که باشد باید خودداری صورت گیرد.
وی علاوه نمود که همچنان تهیۀ زیورات، البسه و مواد خوراکه، از جانب پسر برای نامزدش به نامهای عیدی، براتی و نوروزی، جنبۀ شرعی نداشته و یک رواج بی مفهوم است.
موصوف اظهار داشت که اصراف درمصرف پول، غذا، لباس، زیورات و حتی بی ارزشترین اشأ، حرام است و به حکم قرآن مجید، مسلمانان باید در مراسم عروسی و امور یومیۀ خود از اصراف خود داری نمایند.
مولوی عزیزاحمد پذیرفت که تبلیغ علمای دینی، در این موارد مؤثر تمام می شود؛ اما حکومت نیز دراین مورد بی تفاوت باقی نمانده و از هر طریق ممکن اقدام کند.
باشنده گان ولایت فاریاب، درحالی شکایت از مصارف هنگفت پول درعروسی ها داشته و تقاضای تصویب قانون را در مورد از جانب دولت دارند، که پیشنهاد طرح مسودۀ قانون تنظیم عروسی ها از جانب وزارت عدلیه، به شورای وزیران، رد گردیده است.
وزارت عدلیه، سال قبل به منظور رفع این مشکل اجتماعی و مصارف هنگفت بیجا، طرح مسودۀ قانون تنظیم عروسی ها را، به کمیته قوانین شورای وزیران پیشکش نمود.
احمد فرید نجیبی سخنگوی وزارت عدلیه، در مورد به پژواک گفت که بار اول طرح مذکور، به دلیل عدم موجودیت نظر نهادهای مدنی، از جانب کمیتۀ یادشده رد گردید.
وی افزود که بعد از اخذ نظر مثبت نهادهای جامعه مدنی، کمیتۀ قوانین شورای وزیران، طرح یادشده را تأیید کرد و به جلسه عمومی شورای وزیران، پیشنهاد نمود؛ اما شورا، آن را رد کرد.
نجیبی به جواب این سوال که دلیل شورای وزیران درمورد رد این طرح چه بود؟ گفت: “شورای وزيران، این طرح را محدودیت درامور شخصی دانسته و آنرا غیرعملی دانست.”
وی اظهار داشت که هرگاه مردم از این اقدام وزارت عدلیه اظهار حمایت نمایند، این وزارت ممکن است بار دیگر آنرا به شورای وزیران پیشکش نماید.
در طرح یادشده، تعداد مهمانان، ارزش مینوی غذا، سالونهای جداگانه برای زنان و مردان در هوتلها و استفاده از لباس مناسب زنانه، گنجانیده شده بود.
