شهرکابل (پژواک،٤ سرطان٩١): شمارى از کارشناسان، طرح شامل ساختن اول نمره ها تا پنجم نمره هاى صنوف دهم تا دوازدهم مکاتب بدون امتحان کانکور در موسسات تحصيلات عالى را، درحال حاضر قابل تطبيق نمى دانند.
روزگذشته حامد کرزى رييس جمهور کشور، از اشتراک کننده گان سيمينار سه روزۀ “فراخوان ملى براى اصلاح نظام تعليمى، تحصيلى، آموزش هاى فنى و حرفوى و کاريابى در افغانستان” خواست که در قسمت اصلاح سيستم کانکور، رشته بندى از صنف نهم و شامل ساختن اول نمره ها تا پنجم نمره هاى صنوف دهم، يازده هم و دوازده هم بدون امتحان کانکور در موسسات تحصيلات عالى، غورکنند.
وى گفته بود که نظام کنونى کانکور، کهنه است و سبب مى شود که بعضى استعدادهاى خوب، به موسسات تحصيلات عالى راه نيابند.
به گفتۀ کرزى، راه يافتن اول نمره ها تا پنجم نمره هاى صنوف دهم، يازده هم و دوازده هم بدون امتحان کانکور به موسسات تحصيلات عالى، سبب تشويق ساير شاگردان به آموختن بهتر دروس نيز مى شود.
پوهنمل لطف الله حق پرست رييس پوهنځى علوم اجتماعى پوهنتون تعليم و تربيۀ کابل، لازم مى داند که در سيستم کانکور اصلاحات به وجود آيد و تدريس از صنف نهم تا دوازده هم به اساس رشته بندى صورت گيرد.
اما وى در مورد شامل ساختن اول نمره ها تا پنجم نمره هاى صنوف دهم تا دوازده هم بدون امتحان کانکور در موسسات تحصيلات عالى، گفت: “این یک دلسوزى جناب رييس جمهور است که مى تواند درآينده مشکلات بسيار بزرگى را به باور آورد.”
موصوف گفت که در بعضى از کشورها چنين سيستمى وجود دارد؛ اما شرايط فعلى افغانستان براى عملى شدن آن مساعد نيست.
به گفتۀ وى، فعلاً در افغانستان برعلاوۀ عدم برابرى سويه تعليمى شاگردان مکاتب، مشکلات بزرگ ديگرى نيز وجود دارد که مانع عملى شدن اين طرح مى شود.
موصوف افزود که درحال حاضر در کشور قوم گرايى، تنظيم گرايى و تفنگسالارى وجود دارد، که مى تواند در صورت عملى شدن اين طرح، حتى خطراتى به زندگى شمارى از معلمان متوجه سازد.
شهلا فريد استاد پوهنځى حقوق و علوم سياسى پوهنتون کابل نيز گفت که اصلاحات در سيستم کانکور، بايد آورده شود و رشته بندى از صنف نهم نيز اثر خوب روى روند تعليمى و تحصيلى داشته مى تواند.
وى نيز در مورد شامل ساختن اول نمره ها تا پنجم نمره هاى صنوف دهم تا دوازده هم بدون امتحان کانکور در موسسات تحصيلات عالى، گفت: “به نظر مه اين طرح رييس جمهور، سيستم تشويقى است ولى تا ده سال ديگر، اين طرح درافغانستان عملى شده نمى تواند.”
موصوف، نبود سيستم معيارى معارف، تفاوت سويه شاگردان مکاتب و وجود فساد ادارى را، دلايل عملى نشدن اين طرح خوانده افزود: “در حال حاضر،
درهيچ ارگانى حتى در شمار زيادى مکاتب، شفافيت وجود ندارد و فکر مى کنم کسانى شامل اين برنامه شوند که يا واسطه دارند و يا اينکه پول دارند.”
به گفتۀ منبع، براى داشتن سيستم معيارى، نياز است که معلمان مکاتب، مسلکى شوند و مطابق رشته تدريس کنند؛ هيچگونه واسطه و فساد ادارى در مکاتب وجود نداشته باشد و سويۀ تعليمى در مکاتب در يک سطح قرار داشته باشد.
اما موصوف گفت که شامل ساختن تنها اول نمره هاى صنوف ١٢ بدون امتحان کانکور در موسسات تحصيلات، تا حدى امکان دارد.
همچنان ثريا استاد رياضى و فزيک در مرکز ساينس وزارت معارف، نيز طرح رشته بندى بعد از صنف نهم و آوردن اصلاحات در امتحان کانکور را ستايش نمود.
اما وى نيز درمورد شامل ساختن اول نمره ها تا پنجم نمره ها، گفت: “رييس جمهور خو يک آدم مهربان و با فکر است؛ اما درحال حاضر، اين کار نمى تواند که حق را به حق دار برساند؛ چرا که درقدم اول ما خود ما خراب استيم؛ از واسطه، زور و پيسه کار مى گيريم نى از سويه؛ دوم اينکه تاهنوز سويه تمام مکاتب ما يک برابرنيست.”
وى نيز افزود: تا زمانى که معلمان مسلکى به خصوص در دوره ابتدائيه جذب نشوند و همچنان دامن فساد از ادارات برچيده نشود، اين طرح قابل تطبيق نيست.
در حال حاضر، اکثريت معلمان مکاتب غيرمسلکى مى باشند.
محمد صديق پتمن معين تدريسى وزارت معارف و يک تن از اشتراک کننده گان سيمينار فراخوان ملى براى اصلاح نظام تعليمى، تحصيلى، آموزش هاى فنى و حرفوى و کاريابى در افغانستان، گفت که طرح هاى رييس جمهور بسيار عالى است؛ اما درقدم اول بايد کاستى هاى امتحانات رفع شود و ميکانيزمى ايجاد گردد که درامتحان کانکور و مکاتب، حق کسى تلف نشود.
منبع، در مورد شامل ساختن اول نمره ها تا پنجم نمره ها بدون امتحان کانکور به موسسات تحصيلات عالى گفت: “درمکاتب خود امتحانات معيارى نداريم، نمرات در مرکز و اطراف فرق مى کند، لياقت درهر مکتب فرق مى کند؛ يعنى صد نمره معيار نيست. اندازه گيرى که درامتحان صورت مى گيرد، يک اندازه گيرى دقيق نيست. واسطه، روابط، خصومت استاد و عاطفۀ استاد درآن شامل بوده مى تواند؛ پس دراين حالت ما نمى توانيم که طرح محترم رييس جمهور را تطبيق کنيم.”
ولى پتمن گفت که اشتراک کنندگان سيمينار که تعداد شان به ٣٧٠ تن مى رسد، روى آوردن اصلاحات درامتحان کانکور و ميکانيزم رشته بندى از صنوف نهم تا دوازدهم کارمى کنند.
درسيمينار يادشده، مسوولين و متخصصين وزارت هاى معارف، تحصيلات عالى و کار، امور اجتماعى، شهدا و معلولين و همچنان استادان شمارى ازپوهنتون ها و مکاتب کشور شرکت دارند.
قراراست دراين سيمينار، روى اصلاح نظام تعليمى وتحصيلى و کاريابى، بحث صورت گيرد و راه هاى حل مشکلات موجود در اين بخش ها جستجو شود.
