شهرکابل (پژواک،٢٥جوزا ٩٢ ): شمارى از مريضداران در مرکز و برخى ولايات کشور شکايت دارند که به دليل عدم دريافت خون دربانک ها،مجبور مى شوند که براى بيماران شان خون خريدارى کنند.
حفيظ الله باشنده قلعه زمانخان شهر کابل يک تن از کسانى است که براى نجات جان خانمش به مشکل و در بدل پول خون دريافت کرده است.
موصوف که چند روز قبل خانمش در زمان ولادت در شفاخانۀ ملالى زيژنتون کابل مورد عمليات جراحى قرار گرفته ، مى گويد :” ازيک طرف خانم مه با مرگ دست و پنجه نرم مى کد و ازطرف ديگه کسى براى ما خون نمى داد.”
به گفتۀ حفيظ الله ، زمانى که به بانک خون مراجعه کرد، مسوولين بانک مى گفتند که بدون تبادله به کسى خون نمى دهد.
به گفته وى، خانمش چندين بار به خون نياز پيدا کرد و وى مجبور شد که در تاريکى شب چندين بار از طريق تماس تيلفونى از دوستان شان بخواهد که جهت دادن خون به شفاخانه بيايند.
موصوف مى گويد که وى و سه تن از دوستان او هر کدام ٥٠٠ سى سى خون دادند،اما چون به ٥٠٠ سى سى ديگر نيز نياز بود، مجبور شد که آن را در بدل ١٥٠٠ افغانى از يک تن خريدارى کند.
وى مى گويد: ” خواهش مه این است از وزارت صحت عامه که در شفاخانه ها در همچو حالات عاجل یک مقدار خون را بدون تبادله نیز به مریضان عاجل بدهد”
میراجان باشنده ولسوالی چهاردره کندز که چندی پیش پسرش به دليل مبتلا شدن به اپندکس در شفاخانۀ حوزوى کندزعمليات شده نيز شکايت دارد که یک هزارسی سی خون را به پانزده هزارافغانی خريدارى کرد.
موصوف مى گويد ، در روزى که پسر وى عمليات شد ، شفاخانه با کمبود خون مواجه بود و در روزهاى عادى نيز شفاخانه در بدل خون را در بدل خون توزيع مى کند.
اين در حالى است که برخى مريضان مشکلات اقتصادى دارند و نمى توانند براى نجات زندگى مريض خون خريدارى کنند.
همچنان رحمت الله باشنده زنگ آباد ولسوالى پنجوايى قندهار که چند روز پيش برادرش در اثر انفجار ماين کنار جاده زخمى شده و به شفاخانۀ ميرويس قندهار انتقال داده بود، مى گويد که برادرش به خون نياز پيدا کرد، اما آنها به دليلى دچار مشکل نشدند که دوستان شان در شفاخانه حضور داشتند و خون را اهدا نمودند.
موصوف مى گويد که در حالات عاجل به بيمارانى که پايواز نداشته باشند ، بايد در شفاخانه ها خون بدون تبادله داده شود.
اما داکتر احمد مسعود رحمانى رئيس عمومى بانک خون وزارت صحت عامه، به آژانس خبرى پژواک گفت که در حالات استثنايى و عاجل در شفاخانه ها به بيماران بدون تبادله خون داده مى شود.
وى افزود:” متاسفانه به دليل اين که فرهنگ خون دهى در افغانستان زياد نيست ماگاهى اوقات به مشکل کمبود خون مواجه مى شويم و به همين دليل مجبور استيم که خون را تبادله کنيم .”
موصوف مى گويد که خون جمع آورى شده، در بانک هاى خون معاينه مى گردد و خون افرادى نگهدارى مى شود که آلوده به مکروب نباشد.
وى گفت که برعلاوۀ ساير بيماران در حال حاضر ٥٠٠ طفل مبتلا به تلاسيميا در بانک خون مرکزى ثبت هستند و براى آنها بدون تبادله خون توزيع مى شود.
متخصصين صحى مى گويند که بيمارى تلاسيميا، سبب کم خونى مى گردد و بايد به مبتلايان اين بيمارى در هر ماه، يک و يا دو بار خون داده شود.
موصوف مى گويد با آن که طى سال هاى اخير فرهنگ خون دهى دربين مردم بيشتر شده و در مدت ١٢ ماه گذشته نزديک به ٧٢ هزار پاينت خون را جمع آورى شده اما کافى نمى باشد و مردم بايد براى نجات جان نيازمندان خون اهدا کنند.
٥٠٠ سى سى خون يک پاينت مى شود.
رحمانى درحالى که مى گويد اهداى خون براى افراد سالم، هيچ مشکلى ايجاد نمى کند از مردم خواست که با اهداى يک قطره خون خود زندگى انسان نيازمند به خون را نجات دهند.
به گفتۀ وى، مردان در هرسال ٤ بار و زنان در هر سال ٣ بار مى توانند خون اهدا کنند.
موصوف خاطر نشان کرد که اهداى خون سيستم خون سازى عضويت بدن را بيشتر فعال ساخته و مقدار خون اخذ شده را دوباره جبران مى کند.
همچنان وى گفت که اهداى خون، در تصفيۀ خون، با جگر و گرده ها کمک مى کند و از افزايش فشار و کلسترول خون جلوگيرى مى نمايد.
قرار اظهارات منبع، اشخاصى که از نگاه جسمى و روحى سالم باشند؛ سن شان از ١٨سال پايين و از ٦٠ سال بالا نباشد، وزن شان بالاتر از ٥٠ کيلوگرام باشد و مبتلا به کم خونى نباشد، مى تواند خون بدهد.
از روز جهانى اهداى خون (١٤جون) که مصادف است با سالگرد روز تولد کارل لند ستينر (karl land steiner) دانشمندى که براى اولين بار گروپ هاى خون را کشف کرد، درسراسر جهان تجليل به عمل مى آيد.
در کابل نيز امروز از اين روز تجليل به عمل آمد.
رحمانى در مراسم امروز گفت که قرار است در آينده نزديک کار اعمار ساختمان هاى معيارى بانک هاى خون در کابل ، هرات و بلخ تکميل شود.
احمد شادول رييس سازمان صحى جهان در افغانستان ، در مراسم امروز گفت از اين روز در جهان براى افزايش آگاهى عامه در مورد نياز به خون و توليدات خون سالم و قدردانى از اهداى داوطلبانه خون تجليل مى شود .
وى مى گويد که درحال حاضر در ٦٢ کشور ، خون براى نيازمندان بدون تبادله اما در ٤٥ کشور ديگر ٢٥ در صد بدون تبادله و متباقى در بدل خون توزيع مى شود.
اما موصوف خاطر نشان کرد که به اساس هدف تعيين شده؛ سازمان صحى جهان بايد تا سال ٢٠٢٠ ميلادى، تامين خون مورد نياز کشورها را به طور هديه شده بدون معاوضه باشد.
در مراسم امروز درکابل براى ٢٠ تنى که در يک سال گذشته بيش از ده بار خون داده اند، تحايفى توزيع گرديد و داکتر ثريا دليل وزيرصحت عامه بعد ازاهداى خون طى پيامى از مردم خواست که با اهداى خون شان در نجات جان نيازمندان خون شريک شوند.
ذوالفقارعلی ١٧ ساله يک تن از مریضان تلاسیميا در مراسم امروز گفت که بدن او نمی تواند خون تولید کند و اگر خون رایگان به او نرسد ؛ زندگی خود را از دست مى دهد.
وى نيز از مردم خواست که براى نجات جان نيازمندان خون اهدا کنند.
ذوالفقار على مى گويد: “من و فاملیم ممنون کسانی هستیم که برای من خون رایگان اهداء می کنند.”