شبرغان(پژواک،١١ سرطان٩٣): حاصلات خربوزه و تربوز، نسبت به سال گذشته در ولايت جوزجان دو برابر شده و قيمت آن، به نصف کاهش يافته است.
مسوولان زراعت جوزجان ميگويند که سال گذشته، در سه هزارهکتار زمین، خربوزه و تربوز کشت شده بود؛ اما امسال این رقم به شش هزارهکتار افزایش یافته است.
عبدالصمد مسوول شعبه حفاظه نباتات ریاست زراعت جوزجان، به آژانس خبرى پژواک گفت که علت افزايش حاصلات، پروگرام های آموزشی سال گذشته برای دهاقین در مورد مجادله با مگس خربوزه بود.
وی علاوه کرد در ساحاتى که خربوزه کشت میشود، مگس خربوزه کمتر به مشاهده رسیده و روی همین دلیل، علاقمندی زارعین برای کشت آن افزایش یافته است.
به گفتۀ اين مقام زراعت، دو سال قبل از سه دانه خربوزه، یکی را مگس فاسد ميکرد؛ اما با درنظر داشت آموختن طريقۀ مجادله با مگس، این رقم اکنون کاهش یافته و امسال از ١٠ خربوزه یکی آن کرم خوردگی میباشد.
مگس خربوزه، سالانه دو الی سه مرتبه تخم گذاری میکند که در هر مرتبه، حدود ١٠٠ الی ١٢٠ دانه تخم ميگذارد و دوران حیات آنها دو ماه میباشد.
مگس بعد از جفت شدن، بالای دانه های خربوزه نشسته و روی خربوزه تخم گذاری میکند که این تخم ها در مدت یک هفته به کرم تبدیل شده، داخل خربوزه میشود و خربوزه را فاسد ميکند.
مسوول شعبه حفاظۀ نباتات ریاست زراعت جوزجان ميگويد که امسال در ولسوالی های خواجه دوکوه، فیض آباد، مردیان، آقچه و خانقاه، سیل جاری شد که قسمتی از ساحات زراعتی را تخریب نمود و زارعین، به جای گندم و سایرحبوبات که نسبت سرازیر شدن سیلاب تخريب گرديده، خربوزه و تربوز کشت نموده اند تا خسارات شان را از اینطریق جبران کنند.
خيرالله یکتن از دهاقین ولسوالى خواجه دوکوه گفت که پنج جريب زمين گندم وى را سيلاب ماه ثور تخريب نمود و به جاى آن خربوزه و تربوز کشت کرده است.
وى افزود: “زمينه، سيل نرم کده و تخم خربوزه و تربوز خوب در آن کشت ميشه و با آب کم به حاصل ميرسه.”
اين دهقان افزود که پروگرام های آموزشی که از طرف ریاست زراعت بخاطر مجادله با مگس خربوزه روى دست گرفته شده بود نیز موثر واقع شده است.
وى علاوه کرد که دو سال قبل به نسبت مگس خربوزه، از کشت این نبات بیش از ١٥٠ هزار افغانی خساره برداشته بود؛ اما سالروان شاید سه صد تا چهار صد هزار افغانی مفاد کند.
شماری از فروشندگان خربوزه و تربوز در شهر شبرغان مرکز جوزجان میگویند که امسال خربوزه وتربوز، به شکل وافر پيدا ميشود و ارزان هم شده است.
محمد گل یکتن از فروشندگان گفت که سال گذشته یک سیر خربوزه و تربوز ١٤٠افغانی بود؛ درحالیکه امسال یک سیر آن به ٧٠ افغانی رسيده است.
وى افزود: “هنوز شروع کار اس، تازه خربوزه و تربوز آبی رسيده؛ تا هنوز خربوزه للمی به جایش باقی اس، که برسه، ديگه هم ارزان ميشه.”
محمد گل که به طرف خربوزه و تربوزش نگاه میکرد، دستی به ریش خود کشیده، گفت: “سال گذشته هم از فروشات خود راضی بودم وانشا الله امسال هم راضی استم.”
به گفتۀ وى، در پنج ماه که فصل خربوزه و تربوز است، حد اقل چهار تا پنجصد هزار افغانى مفاد خواهد کرد و با این پول خرچ زمستانش را تامين خواهد نمود.
انجنیرعبدالرشید ریيس زراعت جوزجان گفت که بیشترین خربوزه و تربوز در ولسوالیهاى آقچه، مردیان، فیض آباد، خواجه دوکوه وقرای اطراف شهر شبرغان کشت میشود.
وى علاوه کرد که اکنون خربوزه و تربوز آبى که پوست نازک دارد، به حاصل رسيده است و به ولايات همجوار نيز صادر ميشود و اگر به ولايات دوردست انتقال داده شود، خراب ميشود.
ریيس زراعت جوزجان خاطرنشان کرد که خربوزۀ للمى که مقاومت بيشتر دارد، قرار است که يکماه بعد حاصل بدهد که به ولايات دوردست نيز صادر خواهد شد.
