استفاده از واژه های خارجی در لوحه هاى پايتخت افزایش یافته است

کابل (پژواک،٢٣ اسد ۹۵): کاربُرد واژه هاى خارجى در لوحه ها و نامگذارى شرکت ها در پايتخت، درحالى افزايش يافته است که به باور شمارى از شهروندان، ترویج اصطلاحات بيگانه، برفرهنگ و زبان های ملی کشور اثر منفی گذاشته است.

اين باشندگان، با ابراز نگرانى مى گويند که شمار زيادى از لوحه ها دکاکين و شرکت ها در شهرکابل، به زبانهاى خارجى از جمله انگليسى، عربى، اردوى، ترکى، و... نوشته شده است که اکثريت شهروندان کشور، به دليل عدم آشنايی با زبان های خارجی در خوانش آن، به مشکل مواجه مى شوند.

خبرنگار آژانس خبرى پژواک که به شکل نمونه از ساحات شهرنو، وزيراکبرخان، کارته پروان، ده افغانان، کارته سه و چهار، جاده دارالامان و برخى نقاط ديگر شهرکابل ديدن کرده است مى گويد که در کنارنامگذارى شمارى از شرکت هاى تجارتى؛ لوحه هاى برخى شفاخانه ها، مارکيت ها، رستورانت ها، دکاکين و... نيز به زبانهاى خارجى نوشته شده است.

وول لوجستيک، گلوبل سکيوريتی، افغان نشنل پتروليم لمتد، آی ای پی ورلد وايد سرويس، سيتی ميديل کمپلکس، کلينيک نوی سيتی، سيتی طبی لابراتوار، کابل استار فرنيچر و... چند نمونه از صدها لوحه يى است که در پايتخت کشور، به زبان هاى خارجى نوشته شده است .

 نگرانى باشندگان کابل

باشندگان کابل مى گويندکه جا گرفتن واژه هاى خارجى در لوحه های پايتخت نشان می دهد که آهسته آهسته، فرهنگ و زبان افغانستان زير تأثير منفی زبان های خارجی قرار گرفته است.

امين الله فيضی باشنده شهرکابل به آژانس خبری پژواک گفت که شماری از شهروندان به دليل عدم آشنايی با زبان های خارجی، نمی­توانند نام و لوحه هايى که به زبان های خارجی نوشته شده را بخوانند وحل مطلب نمايند.

وی علاوه کردکه وزارت اطلاعات و فرهنگ و ديگر نهادهاى مسوول، بايد برچگونگی نوشتن لوحه هايی که واژه هاى خارجى دارند نظارت جدی داشته باشد؛ اگر اين کار نشود، افغانستان زير يک تعرض جدی فرهنگ کشورهای بيگانه قرار خواهد گرفت.

وهاب، مالک فروشگاه بزرگ بن صالح در ساحه موی مبارک تايمنی گفت که اخيراً نامگذاری فروشگاه ها و نوشتن لوحه ها به زبان های خارجی، رواج يافته است.

موصوف در مورد لوحه دکانش افزود: "نوشتن سوپر مارکيت در تمام افغانستان مروج است، همگی بجای فروشگاه بزرگ، سوپرمارکيت نوشته می­کنند؛ ما هم به همين دليل به جاى فروشگاه بزرگ، سوپر مارکيت نوشته کرديم."

وی گفت که اگر مسوولان بخاطر تغيير نام شرکت ها و فروشگاه ها اصلاحات به وجود آورند، وی نيز حاضر است که نام فروشگاهش را به زبان های ملی کشور تغيير بدهد.

افغانستان کشورى است که بيشترين نفوس آن بيسواداند و بيشتر به دو زبان رسمى (پشتو و درى) صحبت مى کنند؛ اما آنچه در اين اواخر در لوحه هاى شهر ديده مى شود، با فرهنگ و زبان های رسمی افغانستان مطابقت ندارد و بيشترين اين لوحه ها از زبان هاى خارجى گرفته شده است.

 

کاربرد واژه هاى خارجى در لوحه ها سبب گرديده تا مردم برای پيدا کردن يک آدرس، ساعت ها سرگردان بمانند؛ بخصوص كسانى كه از ولايات به پايتخت مى آيند.

 

اقدامات مسوولين

درسال ١٣٩١ رييس جمهورآن وقت فرمانى را در خصوص  حذف "اصطلاحات ﺑﻴگانه" از زبان‌های ملی صادرنمود،؛ اما اين فرمان جنبه عملى بخود نگرفت.

عبدالقادر آرزو مسوول نشرات شاروالی کابل گفت که به منظور تنظيم لوحه های شرکت ها، فروشگاه ها، رستورانت ها، شفاخانه ها و دکاکين، يک کميسيون تشکيل گرديده است که در آيندۀ نزديک کارش را آغاز می­کند.

وی افزود که اين کميسيون، شامل نماينده هاى وزارت اطلاعات و فرهنگ، صحت عامه، اداره آيسا، شاروالی کابل، اتحاديه پيشه وران و قوماندانی امنيه می­باشد که با آغاز کار کميسيون در تمام لوحه ها از لحاظ سايز، رنگ و متن، اصلاحات به وجود می­آيد و تلاش می­شود که نامگذاری شرکت و متون لوحه ها به زبان های ملی باشد.

موصوف، جواز دهی به شرکت ها را از مسووليت اداره آيسا خوانده گفت: "اين اداره بايد در زمان تمديد جواز، جلو نامگذارى شرکت ها به نام هاى خارجى را بگيرد و نام ها را با واژه هاى ملى تغيير بدهد.

ثبت شرکت ‌ها به نام‌های خارجی

سيد مسيح الله فخری معاون رياست حمايت از سرمايه گذاری اداره آيسا به پژواک گفت: "ما در تصميم شرکت ها به عنوان شخصيت هاى حقوقی حق مداخله را نداريم؛ بخاطريکه خود شرکت تصميم گيرنده نهايی است که چگونه نام برای خود انتخاب نمايد. ما فقط در قسمت بعضی نامهايی که در تضاد با ارزشهای دينی باشد، جواز صادر نمی کنيم؛ اما کدام محدوديت ديگر در قسمت جوازدهی وجود ندارد."

موصوف، نگرانى ها درخصوص انتخاب نام خارجی برای شرکت ها را بجا خوانده؛ اما گفت که شرکت ها بيشتر در قسمت انتخاب نام فکر می کنند؛ بخاطريکه آنان به همان نام وارد بازار می­شوند؛ اگر نام مغلق را انتخاب نمايند، خود شان صدمه می­بينند.

وی گفت که در قسمت انتخاب نام، به جز از متضاد بودن با ارزشهای دينی و ملی، در طرزالعمل جوازدهی، هيچ محدوديتی برای انتخاب نام برای شرکت ها گذاشته نشده است.

همچنان در ماده نهم طرزالعمل جوازدهی آيسا، آمده است که اسم شرکت، دارای هجا و املای صحيح باشد؛ نام شرکت می تواند شامل کلمات پشتو، دری و انگليسی نيز باشد؛ در صورتی  که نام شرکت غير از کلمات دری، پشتو و انگليسی باشد، اين کلمات دارای معنی بوده و معانی آنها در اساسنامه توضيح گردد.

در جای ديگر ماده نهم اين طرزالعمل آمده است که انتخاب نام شرکت، نبايد در تضاد با  کلتور و مسايل مذهبی واقع گردد؛ استفاده از نام اشخاص حقيقی و حکمی که در مطابقت با قوانين نافذه کشور باعث زيان مادی و معنوی گردد ممنوع است؛ در ثبت و استفاده از نام بايد نام مکمل همچنان به حروف کوتاه در داخل قوس مخفف آن تسجيل گردد؛ از يک نام يا عنوان برای دو شرکت در يک فعاليت يا سکتور استفاده نمی شود.

اما وزارت تجارت و صنايع، جلوگيری از نامگذاری خارجی و نوشتن لوحه ها را به زبان های خارجی وظيفۀ وزارت اطلاعات و فرهنگ می­خواند.

مسافر قوقندی سخنگوی وزارت تجارت و صنايع گفت: "ما هيچگاه به نامهای خارجی که نام افغان با آن يکجا و مختلط نباشد، جواز نمی­دهيم."

به گفته وی،  دروزارت اطلاعات و فرهنگ، رياست مشخصی برای تغيير و جلوگيری از نام های خارجی  فعاليت دارد، هرگاه نام شرکت ها خلاف فرهنگ و زبان کشور باشد، از آن جلوگيری می­کنند.

وزارت اطلاعات فرهنگ، با بيان اين که مطابق به قانون بايد تمام نامها و لوحه ها، به زبانهای رسمی کشور باشد، گفت که متاسفانه شمار زيادی از لوحه ها به نامهای خارجی نوشته شده است.

هارون حکيمی سخنگوی وزارت اطلاعات و فرهنگ، به پژواک گفته است که در گذشته يک کميسيون متشکل از نماينده هاى اين وزارت، شاروالی و شماری از نهادهای ديگر فعاليت داشتند؛ اما از يکسال بدينسو ميعاد کار کميسيون ختم گرديده و در خلای يکسال، در اين قسمت کدام کاری صورت نگرفته است.

وی گفت: "حدود يک و نيم ماه قبل، بخاطر تشکيلات دوبارۀ اين کميسيون به رياست جمهوری پيشنهاد کرديم؛ هرگاه منظوری آمد، اين وزارت اقدامات لازم را بخاطر حل اين معضل روی دست  می­گيرد."

کاربرد واژه هاى خارجى تنها در لوحه ها و نامگذارى شرکت ها محدود نمانده است، بلکه در تابلوها و عناوين دولتى ازجمله کميسيون، ورکشاپ، تکنالوژى و... نيز واژه هاى بيگانه جاگرفته است.

پوهاند محمد رفيق رفيق استاد پوهنځی ادبيات پوهنتون کابل گفت که نامگذاری مراکز و نوشتن تابلوها به زبان های خارجی، در کنار اينکه نفع نداشته، بلکه صدمۀ جدی به زبان و فرهنگ کشور می ­رساند.

به گفته وی، قبلاً در شاروالی کابل کميسيونى بخاطر جلوگيری ازنامگذاری و نوشتن تابلوها در سطح شهر به زبان هاى خارجى فعاليت داشت، که شماری از استادان پوهنتون کابل نيز عضويت آن را داشتند؛ اما اکنون از اين کميسيون خبرى نيست .

استاد رفيق، از شاروالی کابل و ديگر نهادهاى مربوطه خواست که بخاطر رشد زبان و تقويت فرهنگ افغانی و مروج  نشدن اصطلاحات بيگانه، بايد جلو نامگذاری مراکز و نوشتن لوايح به زبان های خارجی را بگيرند.

اعضا

You need to subscribe to view the full article. Please login or register a new account.