میمنه(پژواک، ۱۸ عقرب ۱۴۰۰): قالین بافان در فاریاب درحالی از کاهش فروش قالین در این ولایت سخن می زنند که پس از سقوط نظام سیاسی صدها کارمند حکومت نسبت بیکاری و فقر اقتصادی به صنعت قالین بافی رو آورده است.
کسانی که در ولسوالی های قرمقول، قرغان، خانچارباغ و اندخوی فاریاب کار و بار قالین را می کنند، می گویند که پس از سقوط نظام جمهوریت بازارقالین نیزسقوط کرده یک سال قبل در هر بازار سه هزار متر مربع قالین به فروش می رسید حالا این رقم به حدود سه مترمربع کاهش پیدا کرده است.
حمیدالله معلم از تاجران قالین در ولسوالی اندخوی می گوید که قالین اندخوی که شهرت جهانی دارد قبلاً تولید، فروش و صاداراتی خوب داشت؛ اما طی یک سال بخصوص پس از تحولات در کشور این صعنت به رکود مواجه شده است.
معلم گفت که قبلاً هر هفته ۳ تا ۴ هزار متر مربع قالین در ولسوالی های چهارگانه اندخوی تولید و در مارکیت اندخوی وارد شده به مقصد کشورهای اروپایی و پاکستان بسته بندی می شد؛ اما فعلاً مقدار صادرات در هفته به ۵۰۰ متر پایین آمده است.
وی دلیل رکود بازار قالین را اینگونه شرح داد:" تاجران پس از تحول از کشور بیرون شدند سرمایه گذاری وجود ندارد، کسانی که با تولید و فروش قالین امرار معشیت داشتند، با سقوط بازار در وضعیت بدی قرار گرفته و دلسرد شده اند."
عصمت الله مرد ۷۰ ساله یک جوره قالین در دست داشت، می گوید که در فامیلش پنج نفر بافنده گی می کنند در هر چهارماه دو تخته قالین جهت فروش به بازار می آرود مفادی که از آن به دست می آید مصارف خانواده ده نفری اش را تکافو نمی کند؛ اما اگر قالین بافی نکنند کار دیگر از دستش بر نمی آید.
وی از حکومت خواست به صنعتگران قالین توجه نموده مورد حمایت قرار دهند تا صنعت قالین افغانستان که شهرت جهانی دارد، تقویت گردیده و فرصت های کاری خانواده ها از دست شان نرود.
محمد اسماعیل یکی از دکانداران مارکیت قالین فروشی در اندخوی می گوید، هر چند پیش از تحولات در افغانستان نیز قالین بازار خوبی نداشت؛ اما پس از سقوط حکومت به دلیل محدویت های بانکی و نبود پول، تاجران نمی توانند پول را انتقال یا حواله کنند خرید و فروش به رکود رو برو گردیده است.
موصوف گفت که اگر حکومت نیت حمایت از صنعت و صنعتگران قالین را دارد و بازار قالین رونق پیدا کرده و هزاران بافنده پیشه شانرا از دست ندهند، باید از مواد خام قالین که از کشور های چین، بلژیک و جرمنی وارد می شود مالیات گمرکی گرفته نشود.
محمد صالح یکی از قالین فروشان اندخوی می گویدکه بازار قالین کاملاً سقوط کرده پیش از تحولات روز های بازار دوتا سه هزار متر مربع قالین از مارکیت اندخوی خرید میشد؛ اما فعلا خرید در حد دو تا سه صد متر پایین آمده است.
صالح گفت که سقوط بازار قالین از یک سو، بیکاری و خشکسالی از جانب دیگر باشنده گان ولسوالی های چهارگانه اندخوی، قرمقول، قرغان و خانچارباغ را پریشان ساخته اگر حکومت در بخش قالین توجه نکند، بافنده گان، فروشنده گان و تاجران را حمایت نکند این صنعت ملی که از اقلام مهم صادراتی کشور محسوب می شود برای همیش فراموش خواهد شد.
در همین حال زلمی عزیزی مسئول شبکه نهاد های جامعه مدنی ولسوالی های چهارگانه اندخوی با تائید مشکلات اقتصادی صنعتگران و تاجران قالین می گوید که پس از سقوط حکومت قبلی شمار زیاد از کارمندان ادارات دولتی، معلمین و فعالین مدنی وظایف شان را از دست دادند و یا در بی سرنوشتی قرار گرفته مجبور شدند به امید پیدا کردن لقمه نان به صنعت قالین بافی رجوع کنند.
وی می گوید، مامورین و معلمین پیش از تحولات نیز با معاشی که می گرفتند زنده گی بخور و نمیر داشتند؛ اما تحولات اخیر در کشور مشکلات آنان را افزایش داده در تنگنا قرار داده است.
او از حکومت و از نهاد های بین المللی خواست در قسمت تولید و صدور قالین توجه نموده تاجران ملی و بین المللی را برای سرمایه گذاری در افغانستان تشویق نمایند تا از یک سو فرصتهای کاری به مردم ایجاد گردد و ازجانب دیگر صنعت قالین رشد و تقویت شود.
اما مجید نیازی رئیس اتاقهای تجارت و صنایع اندخوی بر عکس اظهارات صنعتگران و قالین فروشان نسبت به رکود بازار قالین دیدگاه خوشبینانه دارد.
نیازی می گوید که پس از تحولات اکثر کارمندان نهادهای دولتی، امنیتی و موسسات وظایف شانرا از دست داده در بلا تکلیفی قرار گرفته بودند به قالین بافی رو آوردند هرچند قالین در حال حاضر سود چندانی ندارد؛ اما وضعیت پیش آمده در کشور سبب شده که این صنعت در خانه ها دوباره گسترش یابد.
موصوف علاوه کرد که از ولسوالی اندخوی سه نوع قالین ( وطنی، چوب رنگ و بلژیکی) تولید، بسته بندی میشود که قالین وطنی در کابل، چوب رنگ در پاکستان و بلژیکی در کشورهای اروپایی صادر می گردد.
وی در مورد فروش و صادرات قالین چنین گفت:" پیش از تحولات هر هفته از طریق دهلیز هوایی ۲۰ تُن قالین به ترکیه و اروپا صاد می شد ۸۰ درصد کرایه و مصارف را حکومت می پرداخت و ۲۰ درصد کرایه به دوش تاجر بود که پس از سقوط حکومت غنی، صادرات از طریق دهلیز هوایی متوقف شد؛ اما به تازه گی چند شرکت یک کانتینر قالین را بسته بندی کردند از آدرس یک شرکت از راه زمینی به اروپا می فرستند."
رییس اتاق تجارت اندخوی همچنان افزود که پیش از سقوط حکومت به دلایلی امنیتی از مارکیت اندخوی قالین کمتر خرید و صادر می شد؛ اما پس از تحولات مشکلاتی امنیتی وجود ندارد خرید و فروش افزایش یافته در هر هفته یک موتر قالین که بیشتر از ۲۵۰۰ متر میشود به مقصد کابل و پاکستان بارگیری میشود.
او می گوید که صنعت گران و قالین فروشان افغان نسبت به نبود بازار و مفاد چندان متاثر نیستند؛ اما از این رنج می برند که قالین افغانی به بنام پاکستان در کشورهای اروپایی و غربی صادر می شود.
وی از حکومت افغانستان خواست که هر چه عاجل در قسمت حمایت و رشد صنعت قالین پالیسی را رویدست گیردند که سبب تقویت اقتصاد مردم و کشور شود.
<strong>کارمندان بی معاش که قالین بافی می کنند</strong>
شاه محمد یک تن کارمندان یکی از ادارات دولتی در این ولایت که دو تخته قالین غرض فروش در مارکیت اندخوی آورده بود به پژواک گفت، در خانه اش چهار نفر قالین می بافند در هر دو ماه، دو تخته قالین ۶ متره به بازار می آورد و با مفاد نا چیز آن امرار معیشت می کند.
نامبرده افزود:" امروز دو تخته قالین را ۲۳ هزار افغانی فروختم که بیشتر از ۱۳ هزار افغانی مصرف شده بود، کمتر از ده هزارعاید من و چهار عضو فامیلم شده که آرد، برنج و روغن و بعضی ضرورت ها را می خرم، اما نظر به زحمت و تکیلفی که قالین بافی دارد عاید به دست آمده کافی نمی باشد؛ اما مجبوریم. "
شکیلا سرمعلم یکی از مکاتب و عضو شبکه جامعه مدنی در ولسوالی اندخوی از مشکلات اقتصادی شکایت دارد و می گوید که قبل از سقوط جمهوریت معاشات شان به وقت احواله میشد اما اکنون سه ماه میشود که معاش نگرفته است.
وی می گوید که قبلاً به موقع معاشات اجرا میشد،اضافه کاری نیز داشت، بعد از کار رسمی در ساعات فراغت در انجمن پروسس غذا کار می کرد و از مزد که به دست می آورد، زندگی خوبی داشت.
موصوفه گفت که ۳ ماه شده معاش دریافت نکرده، اضافه کاری ها قطع و فعالیت انجمن پروسس غذا نیز متوقف گردیده، همسرش مریض و توان کار را ندارد مجبور شد به قالین بافی رو آورد.
وی علاوه کرد:" یک قالین ۳ متره را از شرکت ها در مقابل ۱۵۰۰ افغانی کسانه ( اجاره ) گرفتم شب تا ساعت ۱۲ و روزانه از بامداد الی پیش از رسمیات بافنده گی میکند؛ اما بسیار کار سخت بوده."
شکیلا از حکومت خواست که معاش و امتیاز معلمین را کما فی سابق بپردازد، انجمن های که در بخش آموزش حرفه و پروسس غذا کار می کنند حمایت کند؛ زیرا از طریق این انجمن ها برای ده ها زن بیوه و بی بضاعت زمینه کار مساعد شده امرار معشیت کنند.
ماه جان معلم یکی از مکاتب ولسوالی خانچارباغ می گوید که خانواده ده نفری دارد که از معاش او و برادرش که مامور دولت بود تامین معیشت می شدند؛ اما با آمدن طالبان برادرش کاملا بیکار و خانه نشین شد، خودش نیز سه ماه شده معاش نگرفته است.
او گفت که وضعیت اقتصاد خانواده اش ضعیف بود، یکنیم ماه پیش یک قالین ۶ متره را در مقابل ۹هزار افغانی به کسانه ( اجاره ) گرفت سه نفر می بافند تا یک هفته دیگر ختم خواهد شد.