کابل (پژواک، ۹ سرطان ۱۴۰۵): بهای تیل در بازارهای شهر کابل نسبت به دو روز گذشته بیش از ۱۰ درصد افزایش یافتهاست؛ فروشندهگان این افزایش را ناشی از تحولات بازار جهانی و تنشهای منطقهای میدانند، در حالیکه رانندهگان از افزایش هزینهها و کاهش درآمد شکایت دارند و خواستار نظارت جدی امارت اسلامی بر قیمت مواد نفتی هستند.
قابل ذکر است که امروز (سه شنبه، ۹ سرطان) قیمت یک لیتر تیل پترول ۷۵ افغانی و یک لیتر تیل دیزل ۷۰ افغانی میباشد، در حالیکه دو روز قبل قیمت یک لیتر تیل پترول ۶۶ افغانی و یک لیتر تیل دیزل ۶۵ افغانی بود.
حکمتالله محمدی، یکی از کارکنان تانک تیل وزیرآباد شهر کابل، علت افزایش بهای تیل را از سرگیری حملات میان امریکا و ایران عنوان کرد و گفت که در حال حاضر تیل از ایران وارد افغانستان نمیشود.
وی افزود: «فقط سمت شمال مانده که او هم سرکش خراب است، کار سرش جریان دارد، یک روز از یک طرف تیلرها را ایلا میکند، یک روز از او طرف در بین وقفه ایجاد میشود، فقط از طرف حیرتان میاید، همی که واردات کاهش مییابد، قیمتها بلند میرود.»
از سویی هم، نقیبالله نجیم، مدیر تانک تیل شهرنو کابل میگوید که امروز نسبت به دو روز قبل در هر لیتر تیل پترول ۹ افغانی و در هر لیتر دیزل ۵ افغانی افزایش به عمل آمدهاست.
وی در مورد افزایش نرخ تیل میگوید: «چنانچه که معلوم است نفت، تیل و گاز نرخ یکسان ندارد، تاثیرات مستقیم خاورمیانه جنگ ایران و امریکا سرش تاثیر دارد، به همین دلیل ثبات دایمی ندارد، در حال تحول و تغییر است، به همین دلیل سه روز شد که قیمتها بلند رفته است.»
او گفت که یک تجارت بینالمللی است، به همین دلیل نفت نه تنها در کشور بلند رفته، بلکه در سطح جهان نیز بلند رفتهاست.
عبدالنصیر رشتیا، آگاه اقتصادی میگوید که تنشها و جنگ در خاورمیانه باعث افزایش بهای مواد نفتی در بازارهای جهانی شده و افغانستان نیز به دلیل وابستگی به واردات، نداشتن ذخایر استراتژیک، محدود بودن شرکتهای واردکننده و هزینههای بالای ترانسپورت، از این وضعیت متأثر شدهاست.
وی افزود که با پایان تنشها و افزایش عرضۀ نفت در بازارهای جهانی، احتمال کاهش قیمتها وجود دارد؛ اما به باور او، ایجاد فضای رقابتی در بازار، جلوگیری از احتکار و ایجاد ذخایر استراتژیک، از مهمترین راهکارهای کاهش و ثبات بهای مواد نفتی در افغانستان است.
آیا واقعا قیمت مواد نفتی در سطح دنیا افزایش یافتهاست؟
براساس معلومات ویبسایت «Trading Economics» امروز قیمت یک بیرل تیل در سطح جهانی ۷۳ اعشاریه هشت دالر آمریکایی و دو روز قبل قیمت یک بیرل تیل ۷۴ اعشاریه ۴ دالر بود.
منبع از امارت اسلامی تقاضا دارد تا نرخهای مواد نفتی را کنترول نمایند.
شکایت رانندهگان
صابر یکی از رانندهگان موترهای شهری در کابل گفت: «دو روز است که به یکبارگی قیمت تیل در بازارهای شهر کابل بلند رفتهاست و دلیلش را هم نمیدانیم.»
وی در ادامه میگوید: «در شرایط فعلی از یکسو کاروبار نیست، از طرف دیگر نرخ تیل افزایش یافتهاست، نمیدانیم اولتر مصرف تیل را پوره کنیم یا یک لقمه نان حلال برای فامیل خود آماده کنیم.»
وی از مسئولان امارت اسلامی میخواهد که نرخ تیل را در بازارهای کشور کنترول کند.
همچنان محمود یکتن از رانندهگان تکسیهای شهری گفت: «قیمت تیل درست است که بالا است، ولی بیکاری هم است بر مردم سخت است.»
وی نیز از امارت اسلامی خواست در قسمت کنترول نرخ مواد نفتی توجه داشته باشد.
پاسخ مسئولان
جواد دبیر، آمر اطلاعات وزارت صنعت و تجارت میگوید که قیمت نفت بهصورت عموم در جهان پس از حملۀ آمریکا و اسرائیل به ایران و به تعقیب آن بستهشدن تنگه هرمز بلند رفت.
وی اما افزود که وزارت تجارت تلاش میورزد که قیمت مواد نفتی پایین بیاید و به همین دلیل با روسیه و سایر کشورهای که مواد نفتی دارند، در تماس است تا واردات بیشتر گردد.
پژواک تلاش کرد در مورد نظر اتاق تجارت و سرمایهگذاری افغانستان را نیز داشته باشد اما موفق به انجام تماس نگردید.
ویدا قلندری و کوثر مصباح
ایدیت:زرغونه صالحی
