کابل (پژواک ٢٥ سرطان ٩١): روغن مايع نسبت به روغن جامد مفيد است،اما غذاهاى سرخ شده در روغن مايع ، سبب امراض سرطانى ، سکته هاى قلبى و التهاب مغز شده مى تواند.
اين مطلب را داکترفيض الله کاکړمتخصص امراض روانى که در اپيديميالوژى نيز ماسترى دارد، در گفتگو با آژانس خبرى پژواک بيان کرد .
به گفتۀ وى، تحقيقاتى که درجهان صورت گرفته نشان مى دهد که اکثريت روغن هاى مايع درمقابل حرارت مقاومت ندارد و در جریان سرخ کردن تبدیل به ” راديکال هاى آزاد ” مى شوند.
قرار اظهارات منبع،راديکال هاى آزاد در وجود انسان بر پروتين ها حمله مى کند و آنرا از بين مى برد که در نتيجه حجرات تخريب و زمينه براى امراض سرطانى مساعد مى شود.
همچنان موصوف علاوه کرد که داخل شدن راديکال ها به وجود انسان ، سبب خراب شدن کلسترول و رسوب آن به شرايين مى شود که در نهايت مى تواند سبب سکته هاى قلبى گردد.
داکتر فيض الله کاکړ مى گويد که داخل شدن راديکال ها به مغز انسان باعث التهاب مغز و ضعف حافظه مى گردد.
منبع علاوه کرد : ” تاجايى که مه معلومات دارم بد بختانه که مردم ما از اين روغن ها به شيوه درست کار نمى کنند و کچالو،پياز،گوشت وغيره را در روغن هاى مايع سرخ مى کنند که خيلى ها به صحت خطرناک است. “
وى توصيه مى کند که مردم مواد غذايى را در روغن مايع سرخ نکنند، زيرا غذاهاى سرخ شده به خصوص پياز براى معده نيز ضرر دارد و باعث زخم معده شده مى تواند.
به گفته کاکر، اگر کسى مى خواهد که مواد غذايى را در روغن سرخ کنند، بايد از روغن جامدى که ترانسفت اسيد آن کم باشد استفاده کند، زيرا مقدار ترانسفت اسيد در روغن هاى جامدى که زياد سخت باشد بسيار کم مى باشد.
به گفته وى در غير اين صورت بايد از روغن هاى مايع استفاده شود ، زيرا روغن نباتى جامدى که زياد سخت نباشد داراى مادۀ ترانسفت اسيد است که سبب يکجاشدن کلسترول خون بااکسيجن وبالاخره سکته هاى قلبى و دماغى،سرطان ها،بلندشدن فشارخون ،بيمارى شکر و عقيم شدن خانم ها مى گردد.
موصوف خاطرنشان کرد که از باز نگهداشتن سر ظروف روغن مايع و گذاشتن آن درمقابل نورآفتاب خود دارى گردد ، زيرا اکسيجن و نور آفتاب خاصيت روغن را تغيير مى دهد.
به گفتۀ وى ، روغن هاى فاسد شده بوى تند و تيز مى داشته باشد که نبايد از آن استفاده کرد .
همچنان وى توصيه مى کند که درهنگام خرید روغن، به تاريخ توليد روغن توجه شود و از خريدارى روغن هايى که درخارج از دکان زيرشعاع آفتاب قرار دارد ، خود دارى گردد.
اين درحالى است که شمارى از مردم از روغن هاى جامد استفاده مى کنند و شمارى از مردم از شرايط استفاده از روغن مايع که از آن يادآورى شد، معلومات ندارند.
ليدا ٢٧ساله باشنده قلعه زمان خان شهرکابل مى گويد:” خسرم تکليف فشار داره ،داکترش گفته بود که روغن مايع استفاده کنيم ولى نگفته بود که چه رقم استفاده کنيم ياکه سرخ نکنيم . “
وى مى گويد که از مدت چهارسال به اين طرف از روغن مايع استفاده مى کنند و مواد غذايى چون کچالو ، پياز ، گوشت و غيره را نيز در روغن سرخ مى کنند ، زيرا سرخ کردن مواد، غذا را خوشمزه مى سازد.
ليدا در مورد اضرار غذاى سرخ شده، گفت : ” يگان وقت که بولانى پخته مى کنيم، باز همه از اسيد وگرنگى معده شکايت مى داشته باشند ، اما غير از او در خانه ما خو تا حالى به فضل خدا کدام مشکل ديگه نداشتيم . “
همچنان شهلا باشنده خيرخانه شهرکابل مى گويد: ” چندين سال است که از روغن هاى مايع کار مى گيريم و غذا ها را هم در همى روغن ها سرخ مى کنيم ، راستش نقصشه هم نديديم .”
به باور اين خانم، اکثر مردم افغانستان به غذا هاى سرخ کرده علاقه دارند اما از زيان سرخ کردن مواد خوراکه در روغن هاى مايع آگاهى ندارند .
وى افزود :” اگر نقص داشته باشد ، مسووليت وزارت صحت عامه است که براى مردم آگاهى بته درغير آن مردم بيچاره چه ره مى فامن . “
داکتر بشيراحمد حميد مديربخش تغذى وزارت صحت عامه سخنان داکتر فيض الله کاکړ در مورد چگونگى استفاده از روغن هاى مايع را تاييد نموده ، در مورد آگاهى عامه در اين راستا افزود که وزارت صحت عامه از يک ماه به اين طرف روى رهنمود غذايى براى مردم کار مى کند که انواع روغن ها نيز جز آن مى شود .
منبع خاطرنشان کرد که کار تهيه اين رهنمود تاختم سال روان ميلادى تکميل خواهد شد.
وى گفت که در مورد چگونگى آگاهى مردم از اين رهنمود بعدا تصميم اتخاذ خواهد شد.
