کابل (پژواک،٢٣عقرب٩١): امسال عوايد “د افغانستان برشنا شرکت”، به ٢٠٣ ميليون دالر امريکايى خواهد رسيد، که از آن جمله ١٥٠ ميليون دالر را به چهار کشور صادر کنندۀ برق مى پردازد.
امسال عوايد د افغانستان برشنا شرکت، به ٢٠٣ ميليون دالر امريکايى و هزينۀ برق واردتى اين کشور به ١٥٠ ميليون دالر امريکايى خواهد رسيد.
ميرويس عالمى رييس تجارتى “د افغانستان برشنا شرکت”، امروز ضمن بيان اين مطلب به آژانس خبرى پژواک گفت که در حال حاضر، ٧٠٠ ميگاوات برق از ازبکستان، تاجکستان، ايران و ترکمنستان وارد کشور مى شود.
منبع خاطرنشان کرد که از سال ١٣٨٥ به اين طرف، افغانستان از برق وارداتى استفاده مى کند و در حال حاضر برق وارداتى، بيش از ٨٠ فيصد برق موجود در کشور را تشکيل مى دهد.
به اساس معلومات موصوف، منابع داخلى توليد برق چون بندهاى سروبى، ماهيپر و نغلوى کابل، کجکى هلمند و درونتۀ ننگرهار، ظرفيت توليد حدود صد ميگاوات برق را دارند.
موصوف افزود که باگذشت هرسال، شبکه برق در کشور توسعه پيدا مى کند و هزينۀ برق وارداتى نيز افزايش مى يابد؛ زيرا برق وارداتى بيش از حد تعيين شده در قرارداد، مصرف مى شود.
به اساس معلومات منبع، افغانستان در بدل هر کيلووات برق وارداتى، شش سنت به ازبکستان، چهار سنت به ايران، دو سنت به ترکمنستان و چهار سنت به تاجکستان مى دهد.
به گفتۀ وى، در صورتى که برق بيشتر از حد تعيين شده در قرارداد مصرف شود، افغانستان بايد از هر کيلووات برق اضافى، برعلاوۀ قيمت تعيين شده، يک سنت جريمه بپردازد.
عالمى گفت که سال گذشته، افغانستان از بابت مصارف برق ١٢٠ ميليون دالر امريکايى را به چهار کشور يادشده پرداخته است؛ اما قرار بررسى ها امسال اين رقم به ١٥٠ ميليون دالر امريکايى خواهد رسيد.
وى علاوه کرد که تمام اين پول، از عوايد شرکت پرداخته مى شود.
موصوف گفت که اين شرکت دولتى، سال گذشته در مجموع حدود ٩ ميليارد افغانى عايد داشت و امسال اين رقم، ١١ ميليارد افغانى (حدود ٢٠٣ ميليون دالر امريکايى) تخمين شده است.
عالمى افزود که کارهاى انکشاف شبکۀ برق در کشور نيز از عوايد شرکت پرداخته مى شود.
افغانستان، در حالى از برق وارداتى استفاده مى کند که به اساس گزارش وزارت انرژی و آب، ظرفیت تولید انرژی بالقوۀ کشور۲۴۰۰۰ ميگاوات میباشد، که از جمله ۲۳۰۰۰ ميگاوات آن، از آب و متباقى از ذغال سنگ، گاز طبيعى و نفت خام مى باشد.
عالمى در مورد اينکه چرا به عوض برق وارداتى، به انکشاف منابع داخلى توليد انرژى برق توجه نمى شود؟ گفت: “براى کوتاه مدت و دسترسى به برق، به صورت فورى ضرورت بود که انرژى برق از خارج وارد شود؛ زيرا اعمار يک بند به زمان طويل و پول گزاف نياز دارد.”
به گفتۀ عالمى، براى اعمار يک بند بزرگ، يک ميليارد دالر و حدود ١٥ سال نياز مى باشد.
منبع گفت: “درقدم اول، دولت افغانستان چنين مبلغى را نداشت و منابع کمک کننده نيز اين مبلغ را کمک نکردند؛ در قدم دوم اگر در کوتاه مدت، ما برق از خارج وارد نمى کرديم، امروز درهيچ عرصه چون اقتصاد، صحت و معارف پيشرفت نمى داشتيم.”
اما موصوف گفت که دراين قسمت، بايد بيشتر مسوولين وزارت انرژى و آب جواب بگويند.
شجاع الدين ضيايى معين آب وزارت انرژى و آب، در مورد به پژواک گفت که اين وزارت، با در نظرداشت امکانات دست داشته، کارهايى را انجام داده است.
وى تنظيم و مهار کردن آب ها و استفاده از آن در زراعت و توليد برق را، يگانه راه حل مشکلات اقتصادى کشور خوانده گفت که به همين منظور، وزارت قبلاً در اين راستا تلاش ها را آغاز کرده است.
موصوف افزود که دولت افغانستان جهت رسيدن به اين هدف، پنج سال قبل کار بررسى و مطالعات درياهاى افغانستان را آغاز نموده و اکنون کار مطالعات اکثريت درياها تکميل شده است.
وى به اساس اين مطالعات گفت که ساخت دو بند بالاى درياى کنر و يک بند بالاى درياى کوکچه فراه، در مجموع به بيش از چهارميليارد دالر نياز دارد.
به گفتۀ وى، در صورتى که اين سه بند اعمار شود، ظرفيت توليد بيش از ٢٠٠٠ ميگاوات برق را دارا خواهد بود.
منبع بدون ارائه جزئيات بيشتر گفت که قرار است کار ديزاين اين بندها آغاز شود.
همچنان ضيايى افزود که کار بندهاى توليد برق کمال خان هلمند، کوکچه فراه، سلماى هرات، شاه وعروس کابل، شاه توت کابل، المار فارياب، دهلۀ ارغنداب و پاشدان هرات، آغاز شده و در حدود دو سال آينده تکميل مى شود.
به گفتۀ وى، تمام اين بندها در مجموع ٥٠ ميگاوات برق را توليد کرده مى تواند؛ زيرا از اين بندها بيشتر براى آبيارى و آب آشاميدنى استفاده خواهد شد.
وى افزود که بند سلما به کمک ٢٠٠ ميليون دالر هندوستان و متباقى پنج بند يادشده در مجموع به ٣٠٠ ميليون دالرامريکايى، از بودجه دولت افغانستان اعمار مى گردد.
قرار اظهارات وى، به زودى کار ديزاين بند گلبهار پروان بالاى درياى پنجشير نيز آغاز خواهد شد.
وى گفت که کار ديزاين هربند، حد اقل به ٤ سال زمان نياز دارد.
به اساس معلومات وزارت انرژى و آب، درحال حاضر ٣٦ درصد مردم کشور به انرژى برق دسترسى دارند و در مجموع در سطح کشور، براى ٥٠٠٠ ميگاوات برق نياز است.
وى افزود که براى اعمار بندهاى برق که اين نيازمندى را رفع کند، به ده ميليارد دالر ضرورت مى باشد.
ضيايى در جواب اين سوال که چه وقت نيازمندى پنج هزار ميگاوات برق کشور رفع خواهد شد؟ گفت که تلاش براى رفع اين نيازمندى ادامه دارد؛ اما زمانى را معين کرده نمى تواند.
