کابل (پژواک،١٦ ثور۹۳): توريد زیورات خارجى با ساخت سنگ های مصنوعی، بازار فروش سنگ های قيمتى معادن کشور را کمرنگ کرده است.
کارشناسان می گویند که بيشترشدن زيورات خارجى با ديزاين خوب، بازار فروش سنگ های قیمتی افغانستان را در مارکيت هاى فروش زيورات کشور، سرد ساخته است.
ازسوى ديگر، فروشنده ها و خریداران زیورات و جواهرات، اظهارنگرانى ميکنند که فروش زیورات خارجى با سنگ های جعلی، ارزش سنگ های اصلی افغانی را نزد خارجی ها کاهش داده است.
امان الله یکتن از زرگران کوچۀ مرغ فروشی شهر کابل گفت که در بازار کنونی، بیشترین خریداران را افغانها تشکیل میدهند؛ اما در گذشته، تعداد زيادى خارجى ها نيز خریدار اين زيورات بودند.
به گفتۀ وی، زیوراتی که بازار گرم دارد، بيشتر زیورات خارجی ميباشد.
موصوف، دیزاین های خوب سنگ ها و جواهرات خارجی را، دلیل اساسى فروش اين زیورات دانست.
امان الله افزود: “دیزاين ها با گذشت هر روز تغییر می کند، ماشین آلات و امکاناتی را که خارج دارد، ما نداریم؛ اگر ما هم چنین ماشین آلات داشته باشیم، توليد ما خريدار خودرا خواهد داشت.”
این فروشندۀ زیورات علاوه کرد که بسیاری دکانداران، سنگ های معادن افغانستان را از قبیل زمرد، یاقوت و لاجورد، به کشورهای امارات متحده عربی، هند و تایلند میفرستند و بعد از مرحلۀ قطع کردن و دیزاین کردن، دوباره به افغانستان آورده و به فروش میرسانند.
موصوف همچنان از دولت تقاضا دارد تا تکنالوژی و وسایلی که در ساختن زیورات از آن استفاده صورت می گیرد، برای آنها مهیا گردد.
اما حسیب احمد یکتن از فروشندگان زیورات در شهرنو کابل گفت که بیشترین فروش آنها را زیورات تهیه شده از سنگ های افغانستان تشکیل می دهد.
موصوف افزود: “ما زیورات را در کشور تزئین نموده و بعداً به فروش میرسانیم.”
به نظر وی، اگر همه فروشنده ها سنگ هایی معادن کشور را به فروش برسانند، تعداد مشتريان روز به روز بيشتر ميگردد؛ چون سنگ های معادن افغانستان، کیفیت خود را در بازار ثابت کرده است.
محمد ابراهیم رئیس اتحادیۀ حکاکان شهر کابل، در مورد فروش زیورات از سنگ های معادن افغانستان گفت که بیشترین فروش را لاجورد دارد و خریداران آن، افغانها ميباشند.
اما وی، علت کم شدن خريداران سنگهاى قيمتى افغانستان را، در کاهش توريستان و سياحان خارجى در کشور خواند.
رئیس اتحادیۀ حکاکان شهر کابل گفت که از یکسو توریست ها به افغانستان نمى آيند و از جانبى ديگر، خارجی ها که در افغانستان زندگی می کنند، بيشتر در دفاتر مصروف کار ميباشند و فرصت براى سياحت ندارند؛ اين همه سبب کم شدن خریداران خارجی، سنگ های افغانی در بازار کنونی شده است.
محمد ابراهیم در ادامۀ صحبتهايش افزود که به دليل نداشتن سيستم تجارتى؛ افغانستان تا کنون نتوانسته با هيچ کشوری در مورد سنگ های به دست آمده از معادن افغانستان، قرارداد عقد نمايد.
وی علاوه کرد: “زیورات و سنگ های معادن افغانستان، به شکل انفرادی از بازارها خریداری شده و به کشورهای دیگر انتقال داده میشود.”
موصوف، در مورد کیفیت سنگ های معادن افغانستان گفت زیوراتی که از کشورهاى هند، تایلند و ایران در بازار به فروش میرسد، اکثر آن به شکل سلورپلیت بوده که روی آن، نقره و داخل آنرا مواد دیگری تشکیل میدهد، ولی زیورات افغانی خالص میباشند.
افزون برآن وی افزود که در نمایشگاه های خارجى؛ زیورات افغانستان به نمایش گذاشته می شود و خريداران خود را دارد؛ اما در افغانستان سیستم بازاریابی آن درست نیست.
از جانب دیگر، سنگ هايی که از معادن افغانستان استخراج می گردد، علاوه بر اینکه در کشورهای دیگری تزئین می گردد، در افغانستان نیز برخی نهادها و اشخاص انفرادی از این سنگ ها، زیورات و اشیای تزئینی می سازند، که در اين ميان از نهاد “فیروزکوه” میتوان یاد کرد.
مسوولین این نهاد می گویند که آنها هم افرادی را در بخش زیورسازی آموزش می دهند و هم از سنگ های معادن افغانستان، در زیورسازی استفاده می نمایند.
ذبیح الله نوری کارمند بخش ارتباطات و توسعۀ موسسه فیروزکوه، به پژواک گفت: “زیورات تهیه شده از سنگ های افغانی توسط نهاد فیروزکوه؛ در خارج از کشور فروش خوبی دارد.”
وى با ذکر اينکه، فروش زیوارت چینانی در بازار کنونی، مارکیت زیورسازی افغانستان را صدمه ميزند، افزود، تفکيک زیوراتی که از سنگ های معادن افغانستان تهیه ميشود، با سنگ های سایر کشورها، کار مشکلی است و بدون موجودیت افراد متخصص، نمیتوان تفاوت این سنگ ها را دانست.
همچنان خانجان الکوزی معاون اتاق تجارت و صنایع کشور، در مورد ساخت زیورات گفت که در ساخت زیورات از سنگ های معادن افغانستان، از تکنالوژی مدرن استفاده نمى شود.
موصوف اظهار نگرانى کرد که در بخش استفاده از سنگ های معادن افغانستان، هيچ فردى سرمایه گذاری نکرده تا به شکل درست بالای این سنگ ها کار صورت گیرد.
وى به اين باور است که اگر در وقت استخراج معادن، از تکنالوژی درست کار گرفته شود، نه تنها سنگها ضایع نمی شود، بلکه کار به گونۀ ظریف صورت می گیرد که بتواند مارکیت جهان را تصرف کند.
به نظرالکوزی، دولت تا کنون با افرادیکه درین بخش کار می کنند، همکار نبوده و همچنان بانک هاى موجود در کشور نيز در راستای انکشاف صنایع دستی، سرمايه گذارى نکرده اند.
موصوف در ادامه افزود که توجه دولت در بخش اقتصاد، برعلاوۀ بهترشدن اقتصاد کشور، زمينۀ اشتغال يکتعداد زياد افراد را ميسر ميسازد.
حاجی وهاب یکتن از دکانداران مارکيت “سيتی سنتر” در ساحۀ شهرنو کابل ميگويد که در بازار کنونی، بیشترین فروش را سنگ های یاقوت جگدلک، زمرد پنجشیر، بیروچ نورستان و برخی سنگ های بدخشان دارد.
وی به پژواک گفت: “بسیاری از فروشنده هاى مارکيت هاى زيورات، سنگ های قيمتى معادن افغانستان را خریداری کرده و به کشورهای دیگری می فرستند و بعد از اينکه این سنگ ها به شکل زیورات تزئین شد، دوباره در بازار افغانستان به فروش می رسد.”
موصوف، علت فرستادن سنگ ها بخاطر دادن ديزاين به کشورهای خارج و فروش دوبارۀ آن در بازارهای افغانی را، عدم توانایی دیزاین مرغوب توسط افغانها دانست.
این فروشندۀ زیورات از حکومت خواست تا در حفظ مصوونيت آنها توجه بیشتر صورت گيرد و همچنان از فروشندگان زیورات تقاضا کرد تا سنگ های جعلی را به نام سنگ های اصلی، در بازار به فروش نرسانند.
به نظر وی، فروش سنگ های جعلی به نام سنگ افغانی، بزرگترین ضربه را به مارکیت افغانستان می رساند.
حاجی وهاب با اظهار نگرانى گفت: “يکتعداد دکانداران، سنگهاى جعلى و کم اصل را به نام سنگهاى قيمتى و اصيل افغانى بالاى خارجی ها به فروش ميرسانند که به همین دلیل، تمايل خارجی ها به بازار زیورات افغانی، روز به روز کم شده است.”
وى گفت که در ٥ سال گذشته، بیشترین مشتريان آنها خارجی ها بودند؛ اما اکنون خريداران خارجى، خيلى کم شده است.
به گفتۀ این تاجر سنگ های قیمتی، در حال حاضر يکتعداد افغانهاى مقيم اروپا بخصوص خانم ها که ارزش سنگهاى قيمتى را ميدانند، بيشتر به خرید این زیورات علاقه نشان ميدهند.
یحیی نورزی باشندۀ شهر کابل و یکتن از خریداران زیورات سنگ های افغانی در کوچۀ مرغ فروشی شهر کابل، در مورد اصل بودن زیورات گفت که در وقت خريد زیورات، از فروشنده ها در خصوص اصليت آن رسيد ميگيرند تا در صورت کم اصل بودن، قابل مسترد باشد.
وی افزود: “فروشنده ها، صد فیصد ما را اطمینان میدهند و ما هم باور میکنیم؛ اگر سنگها جعلى بود، دوباره جنس شانرا مسترد ميکنيم.”
نورزى تاييد کرد که برخى دکانداران؛ سنگ های معادن افغانستان را به خارج از کشور انتقال داده و بعد از تزئین، آنرا در بازارهاى فروش زيورات در داخل کشور عرضه مينمايند.
اما وى گفت: “بايد زمينۀ ديزاين زيورات در داخل کشور ميسر گردد.”
هدیه حیدری باشندۀ شهر کابل که از مارکیت زيورات “گل بهار سنتر” در شهرکابل مصروف خريد زيورات بود، به پژواک گفت که بر اصل بودن يکتعداد از نگينه ها که روى زيورات کار شده، باور ندارد.
وى افزود: “پيدا کردن زیورات که نگينه هاى آن اصل باشد، کار مشکل است.”
به باور اين خريدار، بى باورى مردم در مورد اصل بودن سنگ ها، سبب شده است که با گذشت هر روز، تعداد خريداران کم شود.
از جانب دیگر، محمد رفیع رفیق صدیقی سخنگوی وزارت معادن و پطرولیم، در مورد اينکه علاقمندى خارجى ها به خريد زیورات با سنگ های معادن افغانستان کاهش يافته، گفت زيوراتى که در آن از سنگ هاى قيمتى افغانستان استفاده ميشود، توسط تاجران به ديگر کشورها انتقال داده ميشود و اين امر سبب شده که خارجى ها بيشتر اين زيورات را از کشورهاى خود خريد کنند.
به نظر وی، گسترش صادرات زیورات به کشورهای دیگر، باعث شده تا چنین مسئله اى پیش آید.
سخنگوی وزارت معادن، همچنان افزود که ازدید وی هنوزهم از نظر کمیت وکیفیت، سنگ های معادن افغانستان، ارزش خود را در بازار و مارکیت افغانستان نسبت به سنگ های مصنوعی دارد.
صدیقی با بيان اينکه نظارت از فروش زیورات، مسووليت وزارت معادن و پطرولیم نمی باشد، گفت که این موضوع، مربوط به نهادهايی می شود که نظارت از مارکیت و مسایل دیگر را به دوش دارند.
سخنگوی وزارت معادن و پطرولیم، درادامه افزود که مسوولیت وزارت معادن، اين است که سنگ ها در وقت استخراج از معدن پالایش شده و قطع گردند؛ اما زمانى که این سنگ ها به بازار عرضه می گردد، مسوولیت آن به ارگانهای دیگری راجع می شود.
درعين حال، مسافر قوقندی سخنگوی وزارت تجارت و صنایع نيز جلوگيرى از فروش سنگهای جعلی در بازار کنونی را جزء مسووليت هاى آن وزارت ندانست و گفت که باید پولیس و نهادهای کشفی و امنیتی، این موضوع را بر رسی کرده و سنگ جعلی را از بازار جمع آوری نمایند.
قوقندی افزود: “ما هیچ جوازی را بخاطری تجارت غیرقانونی صادر نمی کنیم.”
همچنان عبدالقادر آرزو رئیس نشرات شاروالی کابل، از فروش سنگهاى جعلى به نام سنگهاى قيمتى افغانستان درمارکيت هاى فروش زيورات، اظهاربى اطلاعى کرد و گفت: “این که سنگ های جعلی در بازار به فروش میرسد، یک موضوع جدید و جالب است وما آنرا با مسوولینش شریک میسازیم.”
آرزو مشخص نکرد که کى و يا کدام اداره، دراين راستا مسووليت دارد؟
