کابل (پژواک، ٨ سنبله ٩٣): وزارت تجارت مى گويد که قيمت هاى مواد نفتى در افغانستان، همه ساله نسبت به کشورهاى منطقه و همسايه با تفاوت بسيار کم پايين و بلند ميشود؛ اما ارقام پژواک نشان ميدهد که قيمت هاى مواد نفتى در جريان يک دهه دو چند گرديده است.
مسافر قوقندى سخنگوى وزارت تجارت، طى مصاحبۀ اختصاصى با آژانس خبرى پژواک گفت که قيمت هاى مواد نفتى در افغانستان نسبت به کشورهاى پاکستان، هندوستان و بنگلديش، همه ساله با تفاوت بسيار کم تغيير مى يابد.
قوقندى افزود: “بخاطرى که افغانستان نسبت به ساير کشورهاى آسياى جنوبى، به ترکمنستان نزديک و همسرحد است و افغانستان بالاى قيمت هاى موادنفتى کنترول ونظارت بيشتر دارد؛ از همينرو نسبت به پاکستان، هندوستان و بنگلديش همه ساله تفاوت بسيار کم در قيمت هاى مواد نفتی در افغانستان به ميان آورده ميتواند.”
موصوف گفت که فعلاً همه ساله قيمت مواد نفتى در پاکستان ده درصد کاهش مى يابد؛ اما اين فيصدى در افغانستان ٦ درصد تخمين شده، که مقدار مذکور سه سال قبل نزديک به ١٧ درصد بود.
اما وى سطح مذکور را در کشورهاى اروپايى برعکس خواند و افزود که قيمت هاى مواد نفتى در کشورهاى اروپايى، همه ساله از يک تا دو درصد تفاوت پيدا ميکند؛ آن هم در آغاز سال نو که اين همه به اساس عرضه و تقاضا صورت ميگيرد.
قوقندى گفت: “حکومت افغانستان به ويژه وزارت تجارت، تلاش دارد که نظام اقتصادى بازار آزاد را طبق نياز مردم عيار سازد.”
موصوف علاوه کرد که قيمت هاى مواد نفتى در افغانستان، نسبت به سه سال قبل به شکل عادى برگشته است: “فعلاً يک کيلو گاز را به ٤٨ افغانى ميفروشيم، شرکت هاى خصوصى ميتوانند که قيمت آن را تا ٥٥ افغانى تعيين نمايند؛ همچنان يک ليتر ديزل را به ٥٨ افغانى به فروش ميرسانيم و اين قيمت براى شرکت هاى خصوصى ٦٠ افغانى تعيين شده است.”
به گفتۀ سخنگوى وزارت تجارت، مواد نفتى به دلايل مختلف در کشور به قيمت هاى مختلف فروخته ميشود؛ به گونۀ مثال از عواملى چون قاچاق گاز به پاکستان، نا امنى ها در عراق، تاخير پروسۀ انتخابات، استفاده جويى افراد فرصت طلب، نام برده ميتوانيم.
اما وى ابراز اميدوارى نمود که قرارداد خريدارى ٣٤ هزار تن موادنفتى از کشور ترکمنستان، فضاى رقابت سالم را ايجاد و نقش مهم در بخش کاهش قيمت ها ايفا خواهد کرد. وى افزود به آنعده افراد که مواد نفتى را از قيمت تعين شده بلند ميفروشند، باکمک نيروهاى امنيتى، برخورد قانونى خواهد کرد.
قوقندى گفت که دو سال قبل، شديداً با بى ثباتى قيمت ها مواجه بودند؛ اما فعلا وضعيت تحت کنترول بوده و نظارت قيمت ها خيلى بهبود يافته است.
به گفتۀ وى، در دو سال آينده وضعيت نسبت به وضعيت کنونى بيشتر بهبود خواهد يافت؛ اما نياز است که سطح کنترول و نظارت بلند برده شود.
اما آژانس خبرى پژواک که از سال ٢٠٠٥ ميلادى بدينسو، هر پنجشنبه گزارش ها در مورد قيمت هاى موادغذايى، را به نشر ميرساند، نشان ميدهد که قيمت هاى مواد نفتى در ده سال گذشته دو چند گرديده است.
به گونۀ مثال، قيمت يک کيلو گاز در سال ٢٠٠٥ ميلادى ٣٨ افغانى ، در سال ٢٠١٠ ميلادى ٦١ افغانى، در ٢٠١١ ميلادى ٥٠ افغانى، در ٢٠١٢ ميلادى ٥٥ افغانى و در ٢٠١٣ ميلادى ٤٢ افغانى بود؛ اما درسال جارى ٢٠١٤ به ٦٥ افغانى بلند گرديده است.
قابل ذکر است که قيمت هاى گاز مايع، در فصل هاى مختلف سال متفاوت است و در فصل زمستان با بلند شدن تقاضا و مصرف مردم، بلند ميرود.
اما از سوى ديگر، باشندگان مناطق مختلف شهر کابل، به پژواک گفته اند که قيمت يک کيلو گاز، به تاريخ ٦ سنبله از ٦٥افغانى به ١٢٠ افغنى به شکل بى سابقه بلند شده است.
محمدنصير باشندۀ تپۀ نادرخان شهر کابل، به پژواک گفت که ده روز قبل قيمت يک کيلوگاز ٦٥ افغانى بود؛ اما امروز پنجشنبه در نواحى مختلف شهر کابل از ٧٥ تا ١٢٠ افغانى فروخته مى شد.
همچنان باشندگان مناطق تايمنى و چهلستون به پژواک گفته اند که در اين مناطق، قيمت يک کيلوگاز از ٨٥ تا ٩٠ افغانى ميباشد.
همچنان قيمت يک ليتر پترول در سال ٢٠٠٥ ميلادى ٢٥ افغانى، در سال ٢٠١٠ ميلادى ٤٦ افغانى، در ٢٠١١ ميلادى ٥٧ افغانى، در سال ٢٠١٢ ميلادى ٥٥ افغانى، در سال ٢٠١٣ ميلادى ٥٧ افغانى و در سال ٢٠١٤ به ٦٢افغانى بلند شده است.
از سوى ديگر، مانند پطرول تفاوت بيشتر در قيمت هاى ديزل نيز در جريان چند سال گذشته ديده ميشود. قيمت يک ليتر ديزل در سال ٢٠٠٥ ميلادى ٢٦ افغانى، در سال ٢٠١٠ ميلادى ٥٠ افغانى، در ٢٠١١ ميلادى ٥٨ افغانى، در سال ٢٠١٢ ميلادى ٥٦ افغانى، در سال ٢٠١٣ ميلادى ٥٨ افغانى و در سال ٢٠١٤ به ٦٣افغانى بلند شده است.
قيمت يک ليتر پظرول در پاکستان ١١٠کلدار است که معادل ٦٢ افغانى، قيمت يک لتير ديزل ١١١کلدار است که معادل ٦٣ افغانى و قيمت يک کيلو گاز ٧٦افغانى است که معادل ٤٣ افغانى ميشود.
همچنان قيمت يک ليتر پطرول در ايران ١٠٠٠ تومان است که معادل ١٨ افغانى ميشود، قيمت يک ليتر ديزل ٥٠٠تومان است که معادل ٩ افغانى و قيمت يک کيلو گاز ٤٥٠ تومان است که معادل ٨ افغانى ميشود.
در کشور همسايه ترکمنستان؛ قيمت يک ليتر پترول ٠،٢٢ دالر امريکايى است که معادل ١٣ افغانى ميشود؛ قيمت يک لتير ديزل ٠٫٢ دالر است که معادل ١١ افغانى و قيمت يک کيلو گاز ٠،٢٤ دالر است که معادل ١٣افغانى ميشود.
همچنان قيمت يک ليتر پطرول در ازبکستان١،٠٨ دالر است که معادل ٦٢ افغانى ميشود و قيمت يک ليتر ديزل ٠٫٨٧ دالر است که معادل ٥٠ افغانى و قيمت يک کيلو گاز ٠،٩٥ الر است که معادل ٥٤ افغانى ميشود.
از سوى ديگر، قيمت يک ليتر پطرول در هندوستان ٧٥ کلدار هندى است که معادل ٦٢ افغانى ميشود و قيمت يک ليطر ديزل ٤٧کلدار هندى است که معادل ٤٤ افغانى و قيمت يک کيلو گاز ٩٣ کلدار است که معادل ٨٦ افغانى و ٥٠ پول ميشود.
به اين ترتيب، قيمت چهار ليتر ديزل در عربستان سعودى يک ريال است که معادل ١٥ افغانى، قيمت يک ليتر پطرول نيم ريال که معادل هفت و نيم افغانى، و قيمت يک کيلو گاز يک و نيم ريال است که معادل ٢٣ افغانى ميشود.
اما سيمع الله نصرت آگاه امور اقتصادى و رييس پوهنځى اقتصاد پوهنتون ننگرهار گفت که معاملات بازار و تجارت ساير کشورهاى جهان، بر قميت هاى موادنفتى و ساير مواد در افغانستان تاثير مستقيم دارد.
نصرت به پژواک گفت که افغانستان، يک کشور پر از مشکلات و مصرف کننده است که ٣٦ درصد مردم آن در فقر زندگى دارد و فقط ٨ درصد صادرات دارد؛ از همينرو اگر يک يا دو افغانی افزايش در قيمت هاى کشورهاى اروپايى و همسايه وارد ميشود، در اينجا ده برابر تاثير دارد.
وى افزود که قيمت ها و بازارهاى ساير کشورهاى جهان، شديداً کنترول و نظارت ميشود و هروقت يک قيمت تازه و پذيرفته شده را وارد بازار ميکنند؛ اما اين کار در افغانستان صورت نمى گيرد و به گفتۀ وى، در اينجا بعد از بلند شدن قيمت، کدام قيمت تازه تعيين نميشود.
نصرت گفت: “استفاده از اسعارخارجى در بازارهاى ما نيز يکى از مشکلات بزرگ ديگر است که در بلند شدن قيمت ها نقش مهم ايفا ميکند و روى وضعيت امنيتى و سياسى ما نيز تاثير دارد؛ اما ماشين آلاتى که در کشورهاى خارجى با پروسس نفت و گاز ارتباط دارد و پيشرفت تخنيک آن، در ثبات مواد نفتى کشورها کمک کرده است.”
رييس پوهنځى اقتصاد پوهنتون ننگرهار افزود که کشورهاى اروپايى، بر قيمت ها و بازارهاى خود کنترول دارند و هيچ کس نمى تواند قيمت هاى ساير اموال به شمول نفت را به خواست خود تعيين نمايند.
وى گفت براى اينکه اقتصاد قوى داشته باشيم و قيمت هاى مواد نفتى ثابت بماند، نياز است که کنترول بيشتر داشته باشيم و بازارها مورد نظارت قرار گيرند؛ تا تجار نتوانند که اموال خود را به شکل خودسرانه و غيرقانونى وارد نمايند و يا هم تفاوت در قيمت ها به وجود بيارند.
انجنیر سمیع الله نصرت گفت: “ما به جامعۀ بين المللى روابط و مناسبات بهتر ديپلماتيکى داريم، که اين امر نيز نقش مهم دارد؛ تا مشکلات خود را با هر کشور جهان از راه هاى ديپلماتيک حل نماييم.”
موصوف افزود: “چندی قبل مشکل ما در بخش نفت و گاز با ایران بیش آمده بود که با مسدود شدن راه ها تجار ما نيز متضرر شدند؛ اما بعداً از طريق گفتگو حل و فصل شد.”
به گفتۀ وى، لازم است که در مورد، يک پلان خوب و منظم وجود داشته باشد و نظارت وکنترول کامل بر بازار صورت گيرد؛ علاوه بر آن بايد در معاملات تجارتى، به جاى اسعار خارجى، از بانکنوت افغانى کار گرفته شود که دربخش ثبات قيمت ها کمک کرده ميتواند.
براى ديدن جدول تفاوت نسبى قيمت ها، در اينجا کليک نماييد….
