فراه (پژواک،٢٠ جدی٩٤): در ولايت فراه به دلايلى چون ناامنىها، ممانعت طالبان مسلح در برخى موارد، نبود خدمات کافى و فقر، حدود سه صدهزار تن شش تا ٢٥ ساله، از تعليم محروم مانده اند.
يافته هاى آژانس خبرى پژواک نشان می‌دهد که در مناطق مختلف اين ولايت، ٤٧ مکتب مسدود می‌باشد و حدود ٨١ هزار شاگرد اين مکاتب به شمول بيش از ٣٢ هزار دختر، از تعليم محروم شده اند.
همچنان به اساس اين يافته ها، حدود ٢٨٠ هزار کودک، نوجوان و جوان ديگر نيز به دلايل مختلف در مرکز و ولسوالىهاى اين ولايت، از نعمت تعليم محروم مانده اند.
پشترود
توریالی ريیس شورای جوانان ولسوالی پشترود فراه، به آژانس خبرى پژواک گفت که حدود ١٣ مکتب ذکور در اين ولايت فعال می‌باشد؛ اما طالبان در اين ولسوالى به فعاليت مکاتب دختران اجازه نمی‌دهند.
او افزود: «طالبان با مکاتب پسرانه در این ولسوالی کاری ندارند؛ همین حالا چند تا از همین مکاتب فعال در پشترود، در ساحاتی می‌باشند که در دست طالبان است؛ مثلا قریه مساو.»
موصوف گفت که برعلاوه اين، دلايل ديگرى چون کمبود مکاتب، بى کفايتى دولت و دوام جنگ ميان مخالفين مسلح و نيروهاى دولتى نيز از عوامل عدم دسترسى به تعليم در اين ولسوالى می‌باشد.
به باور او، بىتعليمى جوانان يکى از عوامل ادامه جنگ می‌باشد؛ زيرا جوانان بیتعلیم به مخالفين مسلح می‌پيوندند و جنگ می‌کنند.
با اين حال، غوث الدین ولسوال پشترود گفت که چهارده مکتب ابتدائیه، متوسطه و لیسه در این ولسوالی فعاليت دارد؛ اما با آن هم ممکن حدود سی هزار تن در قريههاى اين ولسوالى که تحت تسلط طالبان بوده و مکتب در آن وجود ندارد، از تعلیم محروم مانده باشند.
به گفته او، یک مکتب در قریه نالی دشت ولسوالی پشترود، سه سال قبل به اثر تهدید طالبان مسدود شده و مکتب متوسطه نسوان قریه مساو اين ولسوالى، چهار ماه قبل از سوى طالبان مسدود گردیده است.
بکواه
غلام حضرت باشنده قریه «لیربگی» مرکز ولسوالی بکواه گفت که در این ولسوالی مکتب وجود ندارد و هزاران تن از تعليم محروم مانده اند.
او خاطرنشان کرد که در دو سه سال اخیر در چند قریه محدود اين ولسوالى، افرادی از سوی ریاست معارف موظف شده اند که دو سه مضمون را برای شماری از اطفال تدریس می‌کنند.
میرحمزه ٣٦ ساله عضو شوراى انکشافی قریه مارجه بکواه، ضمن تایید گفته های غلام حضرت گفت که قبلاً طالبان در اين ولسوالى به مکاتب اجازه فعاليت نمیدادند؛ اما چند ماه میشود که اجازه داده اند.
به گفته او، طالبان بعد از آن به فعاليت مکاتب اجازه دادند که بزرگان قومى در مورد با آنها گفتگو نمودند.
گلستان
رحمت الله ٥٥ ساله باشنده قریه مغل آباد گلستان گفت که شش پسر و دو دختر او، به دلیلى از مکتب بازمانده اند که در نزديکى منطقۀ بودوباش آنها مکتب وجود ندارد.
او جنگ و ناامنىها را عامل محروميت کودکان از مکتب دانسته گفت: «از برای خدا بس کنید ای طالبان! ای حکومت! بگذارید که صلح بیاید و مکاتب فعال شود و مردم غریب ما یک لقمه نان پیدا کنند.»
رحمت الله افزود: «این جنگ ها ما را در بدر و خاک به سر کرد، اولادهاى مان بیسواد ماندند، ما که بی تعلیم ماندیم باعث شدیم که افغانستان دربدر شود؛ حالا اگر یک نسل دیگر هم بیتعلیم بماند، افغانستان برای صد سال دیگر خراب خواهد شد.»
محمد قاسم مجبور ولسوال گلستان گفت که در اين ولسوالى هزاران طفل، جوان و نوجوان به دلايلى چون حضور طالبان مسلح، نبود حاکميت دولت در محلات و ناامنىها از نعمت تعليم محروم مانده اند.
به گفته وى، در ولسوالى گلستان تنها دو مکتب (متوسطه نسوان بی بی دوست و لیسۀ ذکور ملامحمد فراهی) فعاليت دارد و تعداد شاگردان اين دو مکتب در مجموع به دو صد تن می‌رسد.
خاکسفید
عبدالرحیم ١٤ ساله باشنده اصلی قریه «جیجه» ولسوالی خاکسفید که فعلا متعلم صنف ششم مکتب قلعه ارباب مرکز فراه است، گفت:«تا صنف پنجم را در مکتب شهید محمد یوسف قریه جیجه خواندم، ولی به دلیل نبود معلم، مکتب ما بسته شد و ما نتوانستیم در آنجا به تعلیم خود ادامه بدهیم.»
وی گفت که درخاکسفید، فقط چند مکتب وجود دارد و یکی هم مکتب شهید محمد یوسف بود که امسال به دليل نبود بودجه براى معلمان قراردادى، از فعاليت باز ماند.
عبدالرحیم که کودک زیرک و با استعدادی معلوم میشد گفت: «پدرم خیلی دوست دارد که من تحصیل کرده شوم. بخاطر اینکه من از تعلیم خود بازنمانم، پدرم خانۀ ما را به شهر فراه انتقال داد.»
عبدالخالق نورزی، ولسوال خاکسفید گفت که در ماه سنبله سال روان بر علاوه مکتب شهید محمد یوسف، يک مکتب متوسطه در منطقه «خشکابه» و متوسطۀ ديگر در منطقه «کاريز سرکارى» اين ولسوالى مسدود شده است.
وی افزود: «معلمین این مکاتب قرار دادی بودند، و چون ریاست معارف امسال برای این مکاتب معلمین استخدادم نکرد، این سه مکتب در خاکسفید مسدود شد و صدها متعلم از تعلیم محروم شدند.»
به اساس معلومات او، در اين ولسوالى ده مکتب پسرانه و سه مکتب دخترانه فعال می‌باشد؛ اما به دليل نبود مکاتب که علت آن مخالفت طالبان و ضعف ادراه معارف می‌باشد، هزاران تن در اين ولسوالى از دسترسى به تعليم محروم مانده اند.
بالابلوک
سراج الدین ٤٥ ساله باشنده قریه «کنسک» ولسوالی بالابلوک گفت در بالابلوک که یک ولسوالی بزرگ است، تعداد محدود مکاتب فعاليت دارد و در اين ولسوالى نیز هزاران تن واجد شرايط مکتب از تعلیم محروم مانده اند.
وی بی کفایتی دولت و در برخی موارد مخالفت طالبان را، از عوامل عدم دسترسى هزاران تن به مکتب در اين ولسوالى دانست.
او گفت: «سال های قبل طالبان به مکاتب اجازه فعالیت نمیدادند، ولی از یک و نیم دو سال بدینسو، طالبان در بسیاری از مناطق این ولسوالی اجازه داده اند که مکاتب ایجاد گردد، حتی آنها به مردم گفته اند که بروید به معارف بگویید که بیاید مکتب جورکند.»
او ضمن شکايت از خدمات بخش معارف، افزود: «ما در قریه خود یک مکتب فعال داریم که ١٢٠ شاگرد داشته، ولی فقط دو معلم دارد؛ بارها به ریاست معارف شکایت کردیم، ولی برای ما معلم بیشتر نداده است... مکتب ما تعمیر ندارد، چوکی ندارد، کتاب ها را به زور از معارف گرفتیم، ولی باز هم کامل نیستند.»
ملا سيدمحمد ولسوال بالابلوک، با تاييد اينکه به اساس تلاش هاى مردم، طالبان در برخى مناطق اين ولسوالى به فعاليت مکاتب اجازه داده اند گفت که در حال حاضر در اين ولسوالى، يازده مکتب ذکور فعال می‌باشد و در اين مکاتب ٣٧٨٠ تن تحت آموزش قرار دارند.
اوافزود که دو مکتب دخترانه در مناطق کنسک و دهزک اين ولسوالى، حدود سه سال پيش از اثر تهديد طالبان مسدود شده و تا حال اجازه فعاليت را دريافت نکرده است.
مرکز فراه و ساير ولسوالى ها
حمیدالله رحمانی مسوول اتحادیه معلمین و منشی مجمع نهادهای مدنی فراه گفت: «تا جاییکه من میدانم طالبان در ولایت فراه آن قدر با فعالیت مکاتب مخالفت نمیکنند، ولی ضعف اصلی در دولت است که نتوانسته مکاتب را فعال بکند.»
به گفته او ممکن بيش از سه صد هزار تن در فراه از تعليم محروم مانده باشند؛ زيرا از جمع ده ولسوالى اين ولايت، در ولسوالى بکواه از ده سال به اين طرف مکتب فعال نشده و در ولسوالىهاى گلستان، خاکسفید، بالابلوک و پشترود تعداد محدود مکاتب فعال می‌باشند.
باشندگان اين ولايت می‌گویند که در بخش معارف ولسوالىهاى اناردره، پرچمن و جوين اين ولايت مشکلات جدى وجود ندارد؛ اما در ولسوالىهاى شيبکوه و پشتکوه اين ولايت، در اين اواخر برخى ممانعت ها از سوى طالبان وجود داشت که آن هم براى فعلا رفع شده است.
حمیدالله رحمانی بدون ارائه جزئيات از وجود مکاتب خيالى در برخى مناطق اين ولايت نيز سخن گفت و علاوه کرد که حتی در برخى مناطق مرکز فراه مردم به تعلیم دسترسی ندارند.
وى افزود: «به طور نمونه خودم باشنده قریه قلعه رحمان مرکز فراه هستم... تنها در قریه ما صدها دختر از تعلیم محروم مانده اند؛ به خاطرى که در اين قريه مکتب دخترانه وجود ندارد و مردم هم دختران شان را به مناطق دورتر بخاطر درس خواندن نمیفرستند.»
برخىها به دليل مشکلات اقتصادى از تعليم محروم مانده اند.
فیض محمد ٣٨ ساله باشنده قریه نوبهار مرکز فراه که تا چاشت بر سر چهارراهی «صلح» شهر فراه بخاطر پیدا کردن کار منتظر مانده بود، گفت که چهار پسر و دو دختر دارد؛ اما دو پسرش به دليل مشکلات اقتصادى به مکتب ادامه داده نتوانستند.
موصوف گفت که دو پسرش هنوز به سن مکتب نرسيده و دو دختر خردسال او به مکتب می‌روند؛ اما يک پسرش در صنف ششم و د يگرى در صنف هفتم، مکتب را رها کرده اند.
اعضاYou need to subscribe to view the full article. Please login or register a new account.
