ايبک (پژواک،٣ سرطان٩٥): يافته هاى پژواک نشان می‌دهد که کمبود حدود نيمى از کتاب هاى مورد نياز درسى، ساختمان هاى معيارى و يک هزار معلم در ٢٩٦ مکتب، مشکلات معارف در سمنگان، احساس مى شود.
آگاهان امور به اين باور اند که کمبود کتب، ساختمان هاى معيارى و معلمان، سبب عقبمانى شاگردان مکاتب می‌شود و فارغان همچو مکاتب نمى توانند به موسسات تحصيلات عالى راه پيدا کنند.
کمبود کتب درسى عمده ترين اين چالش ها است.
يافته هاى پژوک، بيانگر آن است که به شکل اوسط هر شاگرد مکاتب دولتى در سمنگان، نزديک به پنج جلد کتاب نياز دارد و اين مشکل در دوره ليسه نسبت به ساير صنوف بيشتر می‌باشد.
همچنان به اساس اين يافته ها، مشکل کمبود کتب در ولسوالى هاى دره صوف بالا، روى دوآب و دره صوف پايين نسبت به ساير ولسوالى ها بيشتر می‌باشد.
ولسوالی دره صوف بالا
سید جواد سرپرست آمریت معارف ولسوالی دره صوف بالا گفت که در این ولسوالی، بيش از ٢٢٥٠٠ شاگرد پسر و دختر در ٤٧ مکتب تحت آموزش قرار دارند.
موصوف بدون ارايه جزييات گفت که ٩٠ در صد کتاب ها در صنوف نهم و دوازدهم و حدود ٥٠ درصد در ساير صنوف مکاتب اين ولسوالى کمبود می‌باشد.
موصوف گفت که اولياى حدود ٢٠ درصد شاگردان، کتاب هاى درسى را از بازار خريدراى نموده اند.
ولسوالى روى دوآب
عبدالرووف خیراندیش مدیر نظارت آمریت معارف ولسوالی روی دوآب سمنگان گفت که در این ولسوالی، نزدیک به ١٣٠٠٠ شاگرد پسر و دختر در ٤١ مکتب تحت آموزش قرار دارند.
اما موصوف خاطر نشان کرد که ٩٠ در صد کتاب هاى درسى صنوف دهم تا دوازدهم و ٦٠ در صد صنوف اول تا نهم مکاتب اين ولسوالى کمبود می‌باشد.
ولسوالى دره صوف پايين
سید عبدالقدوس آمر معارف ولسوالی دره صوف پايین گفت بيش از ١٤ هزار شاگرد پسر و دختر، در ٦٠ باب مکتب آموزش می‌بينند.
وى گفت که ٢٦ مکتب يادشده در مناطق تحت کنترول مخالفان مسلح دولت و ٣٣ مکتب ديگر در مناطق تحت حاکميت دولت فعاليت دارند.
موصوف گفت که ٦٠ در صد کتب درسى در مکاتب اين ولسوالى کمبود می‌باشد.
ولسوالی حضرت سلطان
محمد اسحاق همکار آمر معارف ولسوالی حضرت سلطان افزود که نزديک به ٩٧٠٠ شاگرد پسر و دختر در ٣٢ مکتب در اين ولسوالى تحت آموزش قرار دارند.
به گفته او٥٥ در صد کتاب هاى درسى در اين ولسوالى کمبود می‌باشد. وى گفت که بيشتر کتاب هاى درسى صنوف دهم الی دوازهم کمبود است.
ولسوالی فیروز نخچیر
به اساس معلومات محمد بشیرنوید آمر معارف فیروزنخچير، در اين ولسوالى در ١٤ مکتب بيش از ٤٢٠٠ شاگرد وجود دارد که ٥٠ در صد آنها را دختران تشکيل می‌دهد.
به گفته وی ٤٥ در صد کتاب هاى شاگردان اين مکاتب کمبود می‌باشد؛ اما تعدادى از اولیای شاگردان براى اولادهاى شان کتاب ها را از بازار خريدارى نموده و اين مشکل را تا حدى حل کرده اند.
ولسوالی خرم سارباغ
محمدقاسم خرم آمر معارف ولسوالی خرم سارباغ گفت که در این ولسوالی ٣٠ باب مکتب فعال می‌باشد و بيش از ده هزار و يک صد شاگرد پسر و دختر، در آن تحت آموزش قرار دارند.
به گفته او ٣٠ در صد کتب درسى در اين مکاتب کمبود می‌باشد.
ايبک مرکز سمنگان
به اساس معلومات عبدالودود مدير پلان رياست معارف اين ولايت، درشهر ايبک بيش از ٣٩٧٠٠ شاگرد پسر و دختر در ٧٢ باب مکتب آموزش می‌بينند.
وى گفت که در مرکز اين ولايت نيز ٥٠ در صد کتاب هاى درسى شاگردان مکاتب کمبود می‌باشد.
برخى شاگردان و اولياى آنها نيز از کمبود کتب شکايت دارند.
احمدخالد متعلم صنف دهم لیسه ذکور دره ژوندون ایبک گفت که در صنف دهم اين مکتب؛ چهار کتاب درسى (بیولوژی، پشتو، تعلیمات مدنی، تفسيرشريف) توزیع نشده است.
در صنف دهم، شانزده مضمون تدريس می‌شود.
احمدخالد گفت: «ازطرف استادان، مطالب این مضامین نوت هم داده نمی شود؛ به همین لحاظ اگر ما ازمکتب هم فارغ شویم، از اين مضامین هیچ چیزی یاد نمی گیريم و در روز امتحان پارچه سفید خواهیم داد.»
همچنان نورخان باشنده قریه «اورلمش» ولسوالی حضرت سلطان گفت: «جاوید جان پسرم متعلم صنف پنجم مکتب (لیسه اورلمش) است، حتی نام خود را نوشته کرده نمیتواند، مکتب فقط به نام است، کتاب درست توزیع نمیشه، معلم درست درس نمیته، معلم معاش میگيره و بس.»
او از وزارت معارف خواست که مشکل کمبود کتب در مکاتب را حل کند و از چگونگى تدريس در مکاتب نظارت جدى داشته باشد.
میرانشاه نوری مدیرعمومی ریاست معارف سمنگان نيز کمبود کتاب ها در مکاتب اين ولايت را تاييد کرد وگفت که در سال روان بيش از ٥٧٨ هزار جلد کتاب درسى در مکاتب اين ولايت توزيع شده؛ اما هنوز هم به بيش از ٥٤٢ هزار جلد کتاب ديگر نياز می‌باشد.
موصوف افزود که اين مشکل با مقام‌هاى وزارت معارف شريک ساخته شده و وزارت وعده داده است که تا اواخر ماه جارى، کتاب ها مطابق نيازمندى به سمنگان انتقال خواهد شد.
تعداد مجموعى شاگردان ٢٩٦ مکتب سمنگان، به بيش از ١١٣٠٠٠ تن می‌رسد که نزديک به ٤٦ هزار تن آنها را دختران تشکيل می‌دهند.
نبود ساختمان
فیروزالدین ثاقب سرپرست ریاست معارف سمنگان گفت که ١٤٥ مکتب در اين ولايت تعمير دارد و کار ساختمان ١٤ مکتب ديگر جريان دارد و متباقى ١٣٧ مکتب در منازل کرايى، مساجد و يا هم زير خيمه ها فعاليت می‌کنند.
