کندهار (پژواک،٧ دلو ٩٥): باشندگان، به ویژه فرهنگيان ولايت کندهار مى گويند که برخى اماکن تاريخى اين ولايت به دلیل بی توجهی دولت با خطر نابودی مواجه هستند و به طور جدی به مرمت و حفاظت نیاز دارند.
مردم کندهار می گویند که در برخى ساحات کندن کاری های خودسرانه صورت گرفته و يا محله های تاریخی غصب شده اند و این وضعیت به شکوه تاريخى اين ولايت آسيب بيشتری وارد کرده است.
اما رئیس اطلاعات وفرهنگ کندهار مى گويد که براى حفاظت اماکن تاريخى اقداماتی را انجام داده است وبراى توسعه این روند به تلاش های خود ادامه می دهد.
بر پایه معلومات منابع محلی، درکندهار بيشتراز ٣٠ آبدۀ تاريخى ثبت شده است که قدامت برخی به چند هزار سال می رسد.
شهرکهنه کندهار، کتيبۀ اشوکا،چهل زينه، قصر نارنج، منديگک، ارگ، قلعۀ احمدشاهى، تپۀ سپيروان، برج مينا وبرخى امکان مقدس از جمله این آبدات تاریخی می باشند که اکثر آنها در وضعیت نامناسب قرار دارند و در صورتی که مرمت نشوند از بین خواهند رفت.
عبدالواسع هڅيال، نويسنده، شاعر و استاد پوهنتون ملالى به آژانس خبرى پژواک گفت افزون بر ناامنى، غصب ساحات نزديک آبدات تاريخى واعمار ساختمان هاى خود سر از جمله مواردی است که به این مکان و بناهای تاريخى صدمه زده و آنها را با خطراز بين رفتن مواجه ساخته است.
وى افزود دراين عرصه قصرنارنج که قبل از دورۀ هوتکيان و حدود هزار سال قدامت دارد بيشتراز همه با خطر مواجه است و در گذشته ساحه زیادی از آن غصب شده است.
به گفته هڅيال، نياز است که جلوى غصب زمين در اين ساحه تاريخى گرفته شود و ضمن احاطه آن با يک ديوار محافظتى، ازرش تاريخى آن به طورکامل حفظ شود.
همچنان، هڅيال از خانه و محل بودوباش ميرويس نيکه درمنطقۀ کوکران در سمت غرب شهرکندهار و از خانه احمدشاه بابا در مرکز این شهر یادآوری کرد که درحال حاضر از سوی نواسه های این شخصیت ها استفاده می شود و در آن ها زندگى مى کنند.
منزل امپراتور بزرگ احمدشاه بابا درکوچۀ سدوزو و در سمت اول شهرکندهار قرار دارد، نيز در وضعیت گذشته اش قرار ندارد. اين خانه درسال ١١٧٢ به هدايت احمدشاه بابا توسط معماران وکارگران فنى به سبک بخارایی ساخته شده است.
هڅيال از دولت می خواهد تا این خانه ها را از نزد نواسه های شخصیت های مذکور خريدارى کند و همانند امکان تاريخى از آنها حفاظت کند.
وی در عین حال گفت که برخى آبدات تاريخى ديگر که در ولسوالى هاى ارغنداب، پنجوايى، ميوند، سپين بولدک و برخی مناطق دیگر قرار دارند نیز به توجۀ جدى حکومت مرکزى نياز دارند.
احمدشاه سپر، يکتن ازباشندگان کندهار به پژواک گفت که شهر کهنه کندهار، قصرنارج، تپۀ منديگک، تپۀ سپيروان، برخ مينا،برخ سليمان آخندزاده و برخى مناطق ديگر درحالت بسیار بد قرار دارند و اگر به آنها توجه نشود تخریب خواهند شد.
وی گفت که دولت نه درگذشته به حفاظت امکان تاريخى توجه کرده است و نه هم اکنون کدام برنامه یی در این راستا دارد.
وی گفت:" اگر در برخى موارد کاری صورت گرفته باشد، فساد درآن موجود است، به طورنمونه اگر براى ترميم يک مکان نياز به هزار دالرباشد، پنجاه هزار دالر حساب می شود."
سپر، از وزارت اطلاعات وفرهنگ و همچنان سازمان جهانى يونيسکو خواست تا در زمینه ترميم وحفاظت ازامکان تاريخى کندهار کمک و همکاری کنند.
محمد کبيردرويش یکی دیگر از باشندگان کندهار ازمقبره تاريخى ملالۍ در ولسوالى ميونديادآورى کرد که نشان عظمت افغانى و يادگار شکست استعمارانگليس را نشان می دهد، اما اکنون به حال مخروبه قرار دارد.
وی گفت که همانند ساحات تاريخى و اماکن مقدس ديگر،اين مقبره نيز به ترميم ومحافظت جدى نياز دارد.
اما حضرت ولى هوتک، رئیس اطلاعات وفرهنگ کندهار به پژواک گفت که بعد ازآن که وی به عنوان رئیس اين اداره آغاز به کار کرد براى حفاظت ساحات تاريخى برخى اقداماتی را انجام داد و روی برنامه های دیگر در این زمینه کار می کند.
وی گفت که دوسال پيش دراوایل ماموريت خود، به همه ولسوالى هایی که که آبدات تاریخی دارند، مکاتيب رسمى ارسال کرد و در آنها تصریح نمود که مسؤلیت حفاظت این آبدات برعهده پولیس است.
به گفتۀ رئیس اطلاعات و فرهنگ، درمناطق متذکره اگرکسى آبدۀ تاريخى را تخريب مى کند و يازمين هاى مربوط آن راغصب مى کند، پولیس باید رياست اطلاعات وفرهنگ را درجريان قرار دهد تا اين افراد بازداشت وبه پنجۀ قانون سپرده شوند.
وی خاطر نشان کرد که وزارت اطلاعات وفرهنگ يگانه وزارتی است که بودجۀ آن کم است اما با آن هم به کمک شاروالى کندهار وبرخى تاجران ملى در نظر دارند که ساحات تاريخى که با خطر مواجه هستند را ترمیم کند.
وی به طور نمونه از ترميم مقبرۀ ميرويس نيکه وساختمان خرقۀ مبارک نام برد و گفت که طبق برنامه می خواهند تا با ترمیم مقبرۀ زرغونه انا، برج سليمان آخندزاده، برج مينا و دیگر بناهای تاریخی راحفاظت کنند.
موصوف درمورد مقبرۀ ملالى ميوندى در ولسوالى ميوند گفت که اين ساحه دردست مخالفين مسلح قرار دارد ودر آن جا ماین کارگذاری شده است.
رئیس اطلاعات و فرهنگ کندهار افزود که به منظورترميم مقبره متذکره و اعمار منار در این محل، به وساطت باشندگان منطقه با طالبان گفتگو کرده اند اما به آنها اجازه کار داده نشده است.
هوتک درمورد استملاک خانه احمدشاه بابا نیز گفت که چندى پيش حکومت قصدداشت تا اين خانه را استملاک کند واين ساحه را به موزيم ملى مبدل سازد، اما افرادى که در آن جا زندگى مى کنند وخود را به خانوادۀ احمدشاه بابا منسوب مى دانند، قیمت زیادی را برای آن تعیین کردند که مورد موافقت حکومت قرار نگرفت.
موصوف علاوه مى کند که در مجموع کارهاى عمرانى که درشهرکندهار صورت مى گيرند از رياست شهرسازى به رياست اطلاعات وفرهنگ اطلاع داده می شود تا درمنطقه مذکورآبدۀ تاريخى موجود نباشد و به قدامت آن زيان وارد نشود.
در حالی که اکثر بناهای تاريخى کندهار با خطراز بين رفتن مواجه اند، سیاحان داخلی و خارجی نیز از این مکان ها به دلیل نا امنی بازدید نمی کنند.
اعضاYou need to subscribe to view the full article. Please login or register a new account.










