کابل (پژواک، ۲۴ اسد ۱۴۰۵): همزمان با آغاز ششمین سال حاکمیت امارت اسلامی، شماری از دختران بازمانده از مکاتب و پوهنتونها با تأکید بر رعایت حجاب شرعی، از مسوولان میخواهند به انتظار چندسالۀشان پایان داده و در چارچوب شریعت، زمینۀ بازگشتشان به صنفهای مکتب و پوهنتون را فراهم کنند.
با حاکمیت دوبارۀ امارت اسلامی در ۲۴ اسد سال ۱۴۰۰ در کشور، آموزش دختران بالاتر از صنف ششم مکاتب به حالت تعلیق درآورده شد و سپس در ۲۹ قوس همان سال به پوهنتونها دستور داده شد که تحصیل دختران و زنان را تا امر ثانی متوقف کنند.
مقامهای امارت اسلامی در آن زمان اعلام کرده بودند که روی طرحی برای این موضوع در حال کار هستند و پس از تکمیل آن، اجازۀ ادامۀ تحصیل برای دختران در مکاتب و پوهنتونها صادر خواهد شد؛ اما این طرح هنوز به مرحلۀ اجرا در نیامده است.
یلدا احمدزاده باشندهٔ ناحیهٔ شانزدهم شهر کابل که در سال ۱۴۰۰ در صنف هشتم لیسهٔ نسوان قلعهٔ زمانخان درس میخواند، به پژواک گفت که اگر دروس دختران بالاتر صنوف ششم متوقف نمیشد او حالا فارغ میبود.
وی افزود: «چند سال است که هر بار آغاز سال تعلیمی میرسد، با خود میگویم شاید امسال دوباره اجازه پیدا کنیم و به مکتب برویم. من هنوز کتابها و کتابچههایم را نگه داشتهام و آرزو دارم روزی دوباره در صنف خود بنشینم و درس بخوانم. از امارت اسلامی با احترام میخواهم اکنون که پنج سال گذشته و سال ششم حاکمیتشان آغاز میشود، دروازههای مکاتب و پوهننتونها را به روی دختران بالاتر از صنف ششم باز کنند.»
او میگوید که رعایت حجاب شرعی را مسوولیت خود میداند و آماده است در چارچوب اصول در نظر گرفتهشده برای محیط آموزشی به آموزش ادامه دهد.
یلدا که آرزو دارد داکتر شود، میافزاید که نیاز زنان به داکتران زن، ضرورت ادامۀ تحصیل دختران را بیشتر برجسته میسازد.
هاجره یک باشندهٔ دیگر شهر کابل میگوید که پس از یازده سال آموزش در مکتب شمسالبنا در منطقۀ خوشحال خان کابل، از ادامۀ درس در مکتب بازمانده، اما هنوز امیدوار است و از امارت اسلامی میخواهد زمینۀ آموزش برای دختران را فراهم کند.
او نیز میگوید دختران آمادهاند با رعایت حجاب شرعی و در محیطی مطابق اصول اسلامی آموزش ببینند.
وی افزود: «سالها توقف برای یک دختر زمان کمی نیست. بسیاری از ما آرزو داشتیم پس از فراغت وارد پوهنتون شویم و در آینده داکتر، معلم، انجینر، متخصص علوم دینی یا متخصص بخشهای دیگر شویم. جامعه همانگونه که به مردان آموزشدیده نیاز دارد، به زنان آموزشدیده نیز نیازمند است. امیدوارم مسوولان امارت اسلامی در آغاز ششمین سال حاکمیت امارت به انتظار چندسالۀ دختران پایان دهند و اجازه دهند دوباره به مکتب برگردیم.»
همچنان نبیلا که در سال ۱۴۰۰ محصل سال دوم پوهنځی ستوماتولوژی پوهنتون غالب در کابل بود، میگوید که تعلیق تحصیل برنامههایش را نیمهتمام گذاشت. وی نیز از امارت اسلامی میخواهد زمینۀ بازگشت محصلان دختر به پوهنتونها و تکمیل تحصیلات نیمهتمامشان را فراهم کند.
او افزود: «ما به ارزشهای اسلامی و رعایت حجاب شرعی احترام داریم و آن را مسوولیت خود میدانیم. اگر برای حضور دختران در پوهنتون شرایط مشخصی در زمینه حجاب و محیط درسی تعیین شود، میتوان راهی پیدا کرد که هم این اصول رعایت شود و هم دختران از تحصیل محروم نمانند. بستهماندن کامل پوهنتونها راهحل نیست؛ زیرا کشور به زنان تحصیلکرده و متخصص نیز نیاز دارد.»
نبیلا افزود: «امیدواریم سال ششم حاکمیت امارت اسلامی برای دختران با یک خبر خوش همراه باشد و پس از سالها انتظار، دوباره دروازههای مکاتب و پوهنتونها به روی آنان باز شود.»
ماهره رحیمی که محصل دیپارتمنت حقوق و علوم سیاسی، در مؤسسه تحصیلات عالی ازهر در شهر کابل بود، میگوید: «ما شکر الحمدلله مسلمان هستیم و به ارزشها و اصول دینی خود احترام داریم، حجاب برای ما یک موضوع بیگانه یا تحمیلی نیست، حجاب بخشی از باور و ارزش دینی ماست و ما آن را پذیرفتهایم، من شخصاً در تمام دوران تحصیلم با حجاب درس خواندهام و حجاب هیچگاه مانع تحصیل من نبوده است. دیگر همصنفیهایم با حجاب وارد مکتب میشدیم. به پوهنتون میرفتیم. این را هم میگویم که از میان صدها دختر اگر یکی بی حجاب میبود او را هم مدیریت مکتب به داخل مکتب اجازه نمیداد، حتی در دوران حکومت قبلی. ما امروز نیز آماده هستیم با رعایت کامل حجاب و اصول اسلامی به تحصیل خود ادامه بدهیم.»
او افزود، از سالهای قبل از حاکمیت دوباره امارت اسلامی در تمام کشور مکاتب دختران و پسران جدا بود و در اوایل امارت اسلامی صنوف دختران و پسران در پوهنتونها نیز جدا شد که مورد استقبال اکثریت مردم به شمول خانوادهٔ آنان قرار گرفت.
ماهره میگوید: «حکومت کوشش کند که برای ما استادان زن را بگمارد. ما خواهان محیطی هستیم که در آن حجاب، امنیت، ارزشهای اسلامی و فرهنگی رعایت شود و در عین حال فرصت آموزش نیز برای ما وجود داشته باشد. خواست ما و خواهش ما از رهبر امارت اسلامی این است که به مناسبت ۲۴ اسد اعلان کند که ما دختران اجازه رفتن به مکاتب و پوهنتونها را داریم.»
برخی آگاهان بر اهمیت آموزش دختران تأکید دارند
تفسیرسیاه پوش استاد حقوق و علوم سیاسی میگوید: «دین مقدس اسلام میگوید که علم بالای زن و مرد فرض است و همچنان اولین آیۀ که برای پیغمبر بزرگ اسلام نازل میشود «اقرا» است؛ یعنی بخوان و همچنان پیغمبر بزرگ اسلام میگوید: از گهواره تا گور دانش بجوی، پس ما میدانیم که در دین مقدس اسلام تعلیم و تربیه و علم و دانش خیلی اهمیت بالا دارد، اما نمیدانیم که چرا امروز درهای مکاتب و پوهنتونها هنوز هم بسته است.»
او اظهار امیدواری می کند که امارت اسلامی درهای بسته شدۀ مکاتب و پوهنتونها را مطابق شریعت اسلامی باز کند.
به گفتۀ وی، برخی خانوادهها برای اینکه دختران شان از تعلیم و تحصیل دور نشوند، مجبور به ترک وطن شدهاند.
در همین حال جمالالدین سلیمانی، کارشناس بخش تعلیم و تربیه گفت که محرومیت دختران از آموزش میتواند به افزایش فقر، کاهش رشد اقتصادی و از دست رفتن بخش بزرگی از ظرفیت انسانی افغانستان منجر شود.
او افزود که این مسئله بهویژه در افغانستان اهمیت دارد؛ زیرا در بسیاری از موارد، زنان برای دریافت خدمات صحی و اجتماعی به کارکنان زن نیاز دارند.
وی گفت که اگر روند فعلی ادامه یابد، احتمال کمبود نیروی متخصص زن بهگونه جدی افزایش خواهد یافت. به گفتۀ او، برای تربیت یک داکتر، نرس، قابله یا معلم مسلکی، سالها آموزش لازم است و وقتی دختران از مکتب محروم باشند، در واقع زنجیرۀ تربیت نیروی متخصص زن نیز از پایه آسیب میبیند.
او از امارت اسلامی خواست برای حفظ آیندۀ کشور، زمینۀ آموزش در فضای امن و محیط شرعی را برای دختران در تمام مقاطع فراهم کند.
ذبیحالله مجاهد سخنگوی امارت اسلامی، هفتۀ گذشته در یک مصاحبۀ اختصاصی با پژواک در پاسخ به یک سوال در این مورد گفت: «بهتر است در این مورد به ارگانهای مربوطه مراجعه شود؛ اما اگر در زمینه کدام پیشرفت صورت بگیرد، انشاءالله با شما شریک میکنیم.»
