شبرغان (پژواک، ۱۴ سنبله ۱۴۰۵): استخراج گاز طبیعی در جوزجان بخشی از نیازهای انرژی کشور را تأمین میکند، اما کارشناسان میگویند که ادامۀ این روند نیازمند توجه دوامدار به پیامدهای احتمالی آن بر آب، خاک و محیط زیست است؛ مسئولان نیز بر رعایت معیارهای فنی و محیطزیستی تأکید دارند.
جوزجان از ولایتهای دارای منابع غنی گاز طبیعی است. به گفتۀ مسئولان، استخراج گاز از ساحاتی خواجهگوگردک، یتیمتاق، جرقدوق و شکرک انجام میشود و گاز تولیدشده پس از تصفیه به بخشهای تولید برق، تولید کود و مصرفکنندهگان انتقال مییابد.
نگرانی یک تن از کارشناسان از پیامدهای محیطزیستی
میوند آریا، کارشناس بخش معادن گاز، به آژانس خبری پژواک گفت که میگوید استخراج گاز طبیعی، در کنار نقش آن در تأمین انرژی، میتواند پیامدهایی برای محیطزیست داشته باشد.
موصوف میگوید فعالیتهای مربوط به گاز از مرحلۀ اکتشاف و حفاری تا استخراج و انتقال میتواند بر محیطزیست تأثیر بگذارد.
به گفتۀ او، آلودهگی آب و هوا، آلودهگی صوتی و نوری، فرونشست زمین، تغییرات اقلیمی و کاهش تنوع زیستی از جمله پیامدهای احتمالی استخراج گاز است.
او میافزاید که منابع آب و خاک نیز ممکن است در نتیجه فعالیتهای مرتبط با استخراج گاز آسیب ببینند.
به گفتۀ آریا، آلودهگی آبهای زیرزمینی و سطحی، مصرف آب و آلودهگی و تخریب خاک از جمله پیامدهایی است که باید در روند استخراج گاز مورد توجه قرار گیرد.
اقدامات برای جلوگیری از آلودهگی و حفاظت از محیط زیست در روند استخراج گاز
اختر محمدمنصور، رئیس تصدی افغانگاز به پژواک گفت که استخراج گاز از چهار موقعیت گازی در جوزجان بهگونۀ فنی و تخنیکی ادامه دارد و روند تولید در این میدانها به شکل منظم انجام میشود.
به گفتۀ او، بخشی از گاز تولیدشده به شرکت دولتی کود و برق مزارشریف و بخش دیگر براساس قرارداد به بیات پاور منتقل میشود.
او میافزاید که شرکت کود و برق مزارشریف روزانه حدود ۴۰۰ هزار مترمکعب گاز دریافت میکند و از آن برای تولید کود استفاده میشود؛ همچنین براساس قرارداد، روزانه ۲۰۰ هزار مترمکعب گاز به بیات پاور برای تولید برق انتقال مییابد.
منصور میگوید روزانه حدود ۶۵۰ هزار مترمکعب گاز در میدانهای گازی جوزجان تولید میشود و پس از تصفیه، از طریق پایپلاین به مصرفکنندهگان انتقال مییابد.
او میافزاید که در میدان یتیمتاق هفت حلقه چاه فعال وجود دارد و حدود ۸۵۰ انجنیر و کارگر در این ساحه مصروف کار هستند.
به گفتۀ او، کارمندان فنی و تخنیکی در این میدانها بر روند استخراج نظارت کرده و به مشکلات تخنیکی رسیدهگی میکنند.
رئیس تصدی افغانگاز میگوید فاصله میدانهای گازی از مناطق مسکونی مطابق معیارهای محیطزیستی تعیین شده و پیش از آغاز استخراج نیز بررسیهای لازم صورت میگیرد.
او میگوید دو میدان خواجهگوگردک و یتیمتاق حدود ۱۵ کیلومتر از مناطق مسکونی فاصله دارند و میدانهای جرقدوق و شکرک نیز تقریباً ۲۰ کیلومتر از مناطق مسکونی دور هستند.
منصور میافزاید که در روند استخراج، برای جلوگیری از آلودهگی محیطزیست، مواد مضر موجود در گاز پیش از انتقال جدا و سوزانده میشود.
روایتهای از باشندهگان محل
محمد ۴۵ ساله و یکی از کارگران میدان گازی جوزجان، که بیش از یک سال است در این بخش کار میکند، میگوید شرایط کاری در میدان گاز با بسیاری از مشاغل دیگر تفاوت دارد و کارگران باید از آغاز تا پایان شیفت کاری با دقت و تمرکز کامل فعالیت کنند.
به گفتۀ او، کارگران پیش از آغاز کار وضعیت تجهیزات و وسایل کاری را بررسی میکنند و در محیطی فعالیت دارند که دستگاهها، موترها و چاههای گاز بهصورت دوامدار در حال فعالیتاند.
او میگوید فعالیت میدانهای گازی، علاوه بر تأمین درآمد خانوادههای کارگران، برای افراد دیگری نیز زمینۀ کار ایجاد کردهاست.
محمد میافزاید که بخشهای تخنیکی، ترانسپورت و خدمات نیز به نیروی انسانی نیاز دارند و فعالیتهای مرتبط با حفاری و استخراج گاز برای صدها نفر زمینۀ کار مستقیم فراهم کردهاست.
او میگوید: «هر چاه برای ما فقط یک چاه نیست؛ امید یک خانوادهاست.»
از سویی هم، عزیز ۵۰ ساله و یکی دیگر از کارگران بخش استخراج و پروسس گاز میگوید، پیش از رسیدن گاز به مصرفکننده، مراحل مختلف حفاری، بررسی، استخراج، انتقال و پروسس انجام میشود و در این روند شمار زیادی از کارگران، تخنیکران و انجینران دخیلاند.
او خواستار افزایش سرمایهگذاری در بخش گاز و ایجاد فرصتهای کاری بیشتر برای باشندهگان محل است.
همچنان قربان مراد، باشندۀ اطراف میدان گازی یتیمتاق میگوید، استخراج گاز برای مردم محل سهولت ایجاد کرده و آنان میتوانند از این انرژی برای رفع نیازهای روزمره خود استفاده کنند.
او میگوید، تاکنون در منطقۀ خود مشکل صحی مشخصی را که ناشی از استخراج گاز باشد، مشاهده نکردهاست.
روزی، یکی دیگر از باشندهگان یتیمتاق نیز استخراج گاز را برای مردم منطقه سودمند میداند و میگوید دسترسی به این انرژی میتواند در رفع نیازهای روزمره خانوادهها و تأمین معیشت آنان کمک کند.
