نیلی (پژواک)- با وجود تلاش‌ها برای اعمار تعمیرهای مکاتب در دایکندی، هنوز هم ۱۸۰ مکتب در این ولایت فاقد تعمیر است؛ کارشناسان می‌گویند که محیط نامناسب آموزشی می‌تواند بر حضور، انگیزه و یادگیری دانش‌آموزان تأثیر منفی بگذارد.
دایکندی از ولایت‌های کوهستانی افغانستان است که دشواری‌های جغرافیایی، صعب‌العبور بودن راه‌ها و پراکنده‌گی مناطق مسکونی، دسترسی دانش‌آموزان به مراکز آموزشی را با چالش روبه‌رو کرده‌است. در کنار این مشکلات، کمبود مکاتب و ساختمان‌های معیاری آموزشی نیز از چالش‌های دیرینۀ در این ولایت به شمار می‌رود.
آموزش زیر خیمه و در مسجد؛ مشکل برخی باشنده‌گان دایکندی
سلطان کربلایی، یکی از متنفذین قریۀ امید ولسوالی میرامور دایکندی می‌گوید که در قریۀ آنان مکتب وجود دارد، اما فاقد تعمیر است، به همین دلیل، فرزندان‌شان همواره زیر خیمه یا در فضای باز درس می‌خوانند.
او افزود که گرمی هوا، خاک و باد در فصل‌های گرم سال و سرمای شدید در فصل زمستان، روند آموزش شاگردان را با مشکلات جدی روبه‌رو کرده‌است.
وی گفت که بیشتر دانش‌آموزان به‌دلیل بیماری‌هایی که به گفتۀ او، بیشتر ناشی از محیط نامناسب مکتب است، نمی‌توانند به‌گونۀ منظم به مکتب بروند. به گفتۀ او، این وضعیت سبب دلسردی کودکان از یادگیری می‌شود.
سلطان از وزارت معارف، مؤسسات و افراد خیر خواست تا برای اعمار تعمیرهای معیاری مکاتب در دایکندی همکاری کنند تا کودکان بتوانند در محیط مناسب و مصون آموزش ببینند.
علی، یکی از دانش‌آموزان در شهر نیلی می‌گوید که به‌دلیل نبود تعمیر مکتب، در مسجد درس می‌خوانند.
او افزود: «صنف‌های بسیار زیاد در یک مسجد هستیم. بعضی صنف‌ها وقتی مضمون دری دارند، صنف دیگر مضمون ریاضی و هر صنف مضمون‌های مختلف دارد.»
وی گفت که به‌دلیل حضور چندین صنف زیر یک سقف و پیچیدن صدای شاگردان، آنان نمی‌توانند به‌درستی بر درس‌های‌شان تمرکز کنند.
این دانش‌آموز آرزو دارد که برای مکتب‌شان تعمیر ساخته شود تا شاگردان در صنف‌های جداگانه آموزش ببینند.
محیط آموزشی مناسب و نقش آن در یادگیری
نجیب‌الله یاسری، یکی از فعالان عرصۀ آموزش در دایکندی گفت که هرقدر محیط آموزشی منظم‌تر و امکانات آن در دسترس‌تر باشد، انگیزۀ دانش‌آموزان برای رفتن به مکتب و یادگیری بیشتر می‌شود.
او افزود که یادگیری تنها به توانایی ذهنی دانش‌آموز و روش تدریس معلم وابسته نیست، بلکه شرایط روانی، اجتماعی و فزیکی محیط آموزشی نیز در این روند نقش مهمی دارد.
وی با اشاره به تدریس در فضای باز، زیر خیمه یا هم در اتاق‌های مشترک گفت که تدریس در محیط می‌تواند انگیزۀ یادگیری را کاهش دهد و مانع رشد استعدادهای دانش‌آموزان شود.
او افزود که این وضعیت می‌تواند سبب عقب‌ماندن دانش‌آموزان از آموزش و در برخی موارد، ترک مکتب و روی‌آوردن آنان به کارهای شاقه شود.
آمر مالی و اداری معارف دایکندی: تلاش‌ها برای اعمار مکاتب جریان دارد
قاسم اکبری، آمر مالی و اداری ریاست معارف دایکندی، در صحبت با آژانس خبری پژواک گفت که در حال حاضر، ۴۳۸ مکتب و ۱۱۳ مدرسه در این ولایت فعال است که از میان مکاتب، ۲۵۸ باب دارای تعمیر و متباقی فاقد تعمیر می‌باشد.
به گفتۀ او، در گذشته به اعمار تعمیرهای مکاتب در این ولایت توجه کافی نشده بود؛ اما در دورۀ حاکمیت امارت اسلامی نیز برای ساخت تعمیرهای مکاتب اقداماتی صورت گرفته‌است.
اکبری گفت که در سال جاری، تعمیر هشت مکتب در ولسوالی‌های اشترلی، خدیر، نیلی و سنگ‌تخت و بندر این ولایت، با هزینۀ مجموعی ۸۵ میلیون و ۶۵۸ هزار و ۳۰۷ افغانی و با حمایت مالی صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) تکمیل و به بهره‌برداری سپرده شده‌است.
به گفتۀ او، از سال ۱۴۰۱ به این‌سو، تعمیر ۱۷ مکتب دیگر نیز از بودجۀ ریاست معارف و با همکاری مؤسسات کمک‌کننده اعمار و به بهره‌برداری سپرده شده‌است.
اکبری افزود که دانش‌آموزان این مکاتب پیش از این در خیمه‌ها، مساجد و تکیه‌خانه‌ها درس می‌خواندند و با تکمیل تعمیرهای جدید، زمینۀ آموزش در محیط مناسب‌تر برای آنان فراهم شده‌است.
بر بنیاد معلومات آمر مالی و اداری ریاست معارف دایکندی، کار اعمار تعمیر هفت مکتب دیگر نیز با کمک مالی مردم محل جریان دارد.
او گفت که کار بازسازی شماری از مکاتب نیز ادامه دارد و اعمار تعمیرهای جدید برای ۲۷ مکتب و چهار مدرسه در این ولایت، شامل پلان سال تعلیمی آینده است.
فاطمه سروش
زرغونه صالحی
