فراه (پژواک،٣٠جدى٩١): شهريان فراه شکايت دارند که حکومت، براى حل اساسى مشکل برق اين ولايت تلاش نکرده و برق جنراتورى که به قيمت بلند در شهرفراه عرضه ميشد، نيز نوبتى شده است.
اکثر باشندگان اين ولايت به علت نبود برق دولتى، براى روشنى منازل خود از دستگاه هاى آفتابى توليد برق استفاده مى کنند.
دراين ولايت، حدود ٣٥٠٠ خانواده در شهره فراه هرشب براى سه و نيم ساعت از برق جنراتورى دولتى فى کيلو وات در بدل ٤٠ افغانى مستفيد مى شدند؛ اما از حدود سه هفته بدينسو، آنها نيز به دليل خراب شدن دو جنراتور(دستگاه مولد برق) هردو شب بعد، براى سه ونيم ساعت برق مى داشته باشند.
محمد منصور ١٧ ساله باشنده ناحیه سوم شهر فراه، به آژانس خبرى پژواک گفت که در منزل خود براى روشنى، دو شب از هريکين و يک شب از برق جنراتورى استفاده مى کند.
وى که متعلم صنف یازدهم لیسه شیخ ابونصرفراهی است، افزود که روزهای امتحانات چهارونیم ماهۀ مکاتب است و وى به دلیل نبود برق، نمی تواند ازطرف شب برای امتحان آمادگی درست بگیرد.
موصوف، از مسوولين خواست که اين مشکل را رفع کند تا شهريان فراه، حداقل شبانه براى چند ساعت از نور برق مستفيد شوند.
عبدالرووف ٣٨ساله باشندۀ ناحیه اول شهر فراه، برعلاوۀ نگرانى از نبود برق در شب های زمستان، گفت که قیمت برق نيز در شهر فراه بسيار بلند است و اکثر شهروندان، توان پرداخت آنرا ندارند.
وى که کارمند دولت است، افزود: “معاش ماهانۀ من شش هزار افغانی است. در فامیل نُه نفر هستیم، بدون معاشم دیگر هیچ عایدی نداریم؛ نمی دانم با این شش هزار افغانی، شکم اولادا را سیر کنم یا پول صرفیۀ برق را پرداخت کنم؟!”
به گفتۀ موصوف، با آنکه در خانه، تنها سه چراغ و یک تلویزیون براى چند ساعت روشن می کند؛ اما ماهانه یک هزار افغانی مصرف برق دارد.
عبدالرووف که نسبت به حل مشکلات برق در فراه، خیلی ناامید به نظر می رسيد، از دولت خواست که در جهت رفع اساسی مشکل برق مردم فراه کار کند.
محمداکرم باشندۀ ناحیه چهارم شهر فراه، حين خریداری تیل برای هریکین در ناحيۀ يادشده، از نوبتى شدن برق و قيمت بلند آن شکايت نموده، گفت: “در شهر فراه با یک سه چرخۀ زرنج کار مى کنم، ٤٠ افغانی يک کيلو وات برق، از توان مردم بسیار بالا است.”
وى نيز از مقام هاى مسوول خواست تا در جهت رفع اين مشکل شهروندان فراه، اقدام نمايند.
محمد کاظم يک تن ديگر از شهريان فراه گفت که قبلاً ماشين آيسکريم داشت؛ اما سال گذشته به دليل قيمت بلند برق، این کارش را ترک کرد و فعلاً بیکار مى باشد.
موصوف افزود که در آن زمان، برخى شهريان فراه در فصل گرما از طرف روز نيز براى حدود پنج ساعت، از برق يادشدۀ جنراتورى در بدل ٥٠ افغانى مستفيد مى شدند.
وى از دولت خواست تا درتنزیل قیمت برق جنراتوری توجه نموده و در تورید برق وارداتی از خارج کشور به این ولایت نیز اقدام نمايد.
شمارى از باشندگان شهر فراه، به اين مشکل از ديد ديگرى مى نگرند.
فریداحمد هیبت مسوول ارگان ملی اجتماعی جوانان افغانستان در فراه، نگران اين است که درياى فراه رود از داخل شهر مى گذرد؛ اما باشندگان اين شهر از برق محروم اند.
وى گفت: “از اين منبع آبى، استفادۀ لازم نمى شود.”
به گفتۀ وى، در قدم نخست بايد مسوولین برق تلاش جدی کنند که نواقص تخنیکی جنراتورهای برق را رفع نمايند تا حداقل در شهر فراه، مشکل تاریکی شب ها رفع گردد.
منبع افزود که دولت افغانستان باید در قدم بعدى، جهت توريد برق از ايران تلاش کند؛ تا مردم فراه نيز چون مردم هرات و نیمروز، از برق وارداتى مستفید شوند.
به گفتۀ فريد احمد، کار دیگری که دولت باید بکند، تقویت سیستم برق آفتابی است؛ زيرا فراه یک ولایت گرمسیر است و استفاده از دستگاه هاى توليد برق آفتابى، نتیجۀ خوب دارد.
اما وى، کار بنیادی جهت رفع کلی مشکل نبود برق این ولایت را، اعمار بند منطقۀ (بخش آباد) دانست که در ولسوالی بالابلوک اين ولایت موقعیت دارد.
موصوف افزود که دولت افغانستان، در حدود ده سال گذشته به اعمار این بند، که از خواسته همیشگی مردم این ولایت بوده، هیچ توجهی نکرده است.
مسوولين ذيربط در فراه مى گويند که براى رفع مشکل برق، تلاش هاى آنها ادامه دارد.
انجنیر میرحاتم جهانى مسوول شرکت برشنا در فراه گفت که مشکل تخنيکى در دو جنراتور، در روزهاى آينده حل خواهد شد.
وى قيمت بلند تيل را دلیل بلند بودن قیمت برق در آن ولايت خوانده گفت که در حال حاضر، قيمت يک ليتر تيل ديزل ٦٥ افغانى است.
همچنان محمد یونس رسولی معاون ولایت فراه گفت که هفتۀ گذشته با مقام هاى ولايت خراسان جنوبى ايران در مورد توريد برق از ايران، به فراه گفتگو نموده است.
به گفتۀ وى، اين مقام هاى ايران گفته اند که در صورت علاقمندى دولت افغانستان، ایران از پول تخصیص داده شدۀ آن کشور براى بازسازی افغانستان در پروژۀ برق واردتى به فراه استفاده خواهد کرد.
رسولی افزود: با آنکه طی چند سال گذشته، مسوولين فراه و نمایندگان مردم اين ولايت، از مقام هاى ذيربط تقاضا نموده اند تا در جهت توريد برق از ايران به فراه اقدام نمايد؛ اما وزيرانرژى و آب نمى خواهد که مردم فراه برق داشته باشند.
انجنيرغلام فاروق قاضى زاده معين انرژى وزارت انرژى و آب، اين سخنان رسولى را بى اساس دانست.
وى گفت که آن وزارت، هم در بودجۀ سال گذشته وهم در بودجه سال روان مالى، براى اين پروژه ٤٥ ميليون دالر پيشنهاد کرده؛ اما وزارت ماليه آنرا رد نموده وگفته است که اين مقدار پول را براى يک پروژه، شامل بودجه کرده نمى تواند.
قاضى زاده افزود که وزارت انرژى و آب تلاش دارد تا تمويل کننده اى را براى اين پروژه دريافت کند.
غورځنگ سيال معاون سخنگوى وزارت ماليه ميگويد که پروژه هاى پيشنهادى وزارت ها، از سوى کميسيون مالى بررسى مى شود و پروژه ها با در نظرداشت امکانات دولت و اولويت ها، شامل بودجه مى شوند.
حاجی محمدجمعه رفعت عضو شورای ولایتی فراه، راه حل اساسی مشکل برق فراه را اعمار بند بخش آباد دانسته گفت: رييس جمهور سال قبل هدايت داده بود که مصارف ساخت اين بند، شامل بودجه امسال شود؛ اما اين کار صورت نگرفته است.
قاضى زاده گفت که موضوع ساخت بندها، مربوط معينيت آب آن وزرات مى شود و وى نمى تواند در مورد ابراز نظر کند.
پژواک تلاش نمود تا در مورد، با معين آب و همچنان دفتر مطبوعاتى اين وزارت گفتگو نمايد؛ اما تماس با آنها برقرار نشد.
سیداحمد قلعه کایى عضو شوراى شهر فراه مى گويد که ايران، مانع ساخت بند بخش آباد مى شود؛ زيرا اگر اين بند ساخته شود، جلو رفتن آب فراه رود به ايران گرفته مى شود.