كندز(پژواک،۲۹ سرطان۹۳): تعداد بيکاران، در ماه مبارک رمضان در شهر کندز افزايش يافته و اکثر آنها ميگويند که روزها کار پيدا نمى شود تا شکم خود و اولادهاى شانرا سير کنند.
جوار چوک شهركندز، همه روزه شاهد تجمع افرادى است كه براى دريافت يک لقمه نان براى خود و خانوادۀ شان، صف مى بندند.
اين افراد كه از اقشار مختلف بوده و شمار آنها روزانه به حدود ۳۰۰ تن ميرسد، ميگويند كه بخصوص در ماه مبارک رمضان، ميزان بيكارى بيشتر شده و به مشکل براى شان کار پيدا ميشود.
درميان اين افراد، يكی هم محمدعارف ۵۵ ساله باشنده ناحیۀ چهارم شهر کندزاست.
وى که لنگى بر سر و با موهای ژولیده، وسایل کار را پیش رویش گذاشته بود، به آژانس خبرى پژواک گفت که شش روز میشود ازخانه به چوک مى آيد؛ اما هیچ کاری به وی دست نمیدهد.
محمد عارف که هفت نفر فاميل دارد، گفت که نفقۀ فاميلش وابسته به مزدورکارى است و از همینرو، روزمره اگر كارپيدا نكند، با عالمى از ياس و نااميدى به خانه برميگردد.
وى افزود: «شش روز پيش يک كسى آمد، مره ازدستم گرفت بُرد به خانه، همرايش تاچاشت كاركدم صد روپه برم داد و گفت بروديگه.»
محمد عارف علاوه کرد که در چنين حالتى، خودرا نهايت شكسته و بَردۀ ديگران احساس ميكند.
زمانيكه كسى بخاطرگرفتن مزدورکار به چوک شهر کندز مى آيد، ده ها تن دنبال آن ميدود و درين اثنا احساس ميشود كه حتى كرامت انسانى نيز پامال ميگردد.
وى گفت که درمنزل كرايى به سرميبرد، ماهانه چهارهزارافغانى كرايه مىپردازد و درطول ماه مبارک رمضان، اطفالش غذاى مناسب رابه چشم نديده اند.
اين مرد ميانه سال که سفيدى ريش وبروتش، مشقات و زحمات روزگار را انعکاس ميدهد، افزود که اگردولت به بيکاران زمينۀ كاريابى درازمدت رافراهم ميساخت، زندگى مردم به اين حالت فلاکت بار نميرسيد.
در کنار وى نظرم به مرد ديگرى افتاد كه سرش رابالاى بورى اش گذاشته و به خواب پريشانى فرو رفته بود.
خودرابه وى نزديک کردم و آهسته برسرشانه هايش دست گذاشتم، ازجايش برخاست و باتبسم پرسيد كه براى انجام چه كارى آمدى؟
ابتدا درمورد نام و زندگى اش پرسيدم؛ زمانيكه نظرش به وسايل ژورنالستيكى ام افتاد، از جايش برخاست و بدون مقدمه، گفت: «اولاداى مه دو شو و روز گشنه و تشنه استن، توآمدى ده فكرچى استى؟»
وى که حدود٤٠ سال داشته و نامش را ذکر نکرد، افزود كه دوهفته بيكاراست و زمانيكه روزمره بيكار ميماند، حين برگشت به منزلش، اعصابش دگرگون شده و حتى راه منزل را فراموش ميكند.
وى با گفتن اين كلمات، ساحه را ترک کرد و چنان معلوم ميشد که بخاطر عدم کاريابى، ياس و نااميدى ذهنش را مى فشارد و دلش را مى آزارد.
اين بيکاران ميگويند که تنش هاى انتخاباتى، امور اقتصادى را در کندز ضربه زده و کمتر کسى آماده است که آنان را براى كار باخود ببرند و از سويى هم خانواده هاى شان چشم به راه دريافت يک لقمه نان اند.
آنان مى افزايند که حكومت، هيچگونه راهكارى را براى دريافت كار دراز مدت به آنان از طريق فابريكه هاى توليدى و شركت ها فراهم نكرده و لازم است که حکومت جديد، پلان مشخص و منظمى را براى کاريابى روى دست بگيرد.
اما محمدظاهرعظيمى رئيس كار و اموراجتماعى كندز گفت که درنظردارند درآيندۀ نزديک، باايجاد يک مركزعمومى كاريابى درسطح حوزه شمالشرق، به پديدۀ بيكارى درين ولايت نقطۀ پايان بگذارند.
وى افزود باآنكه آمار افراد بيكار را دراختيار ندارند؛ اما شمار آنها به تناسب ولايات همجوار به مراتب كمتراست.
عظيمى علاوه کرد که امسال بيش از۵۰۰ تن از شر باسواد را که شامل بكلوريا، فوق بكلوريا وليسانس بوده، ازطريق توزيع جوازنامه ها به كارهاى درازمدت در ادارات و نهادهاى دولتى استخدام كرده اند.
اين درحالى است که سال گذشته نيز جوانان کندز، از بيکارى شکايت نموده و حتى برخى از فارغان پوهنتون، به علت بيکارى خشتمالى ميکردند.
آمار اتحاديه ملى جوانان افغانستان نشان ميدهد که سالانه حدود١٢٠هزارجوان درسراسر کشور، ازبيکارى رنج ميبرند و شمارى از آنها براى کاربه کشورهاى همسايه ميروند.
براساس راپورى که از بانک جهانى به دست آمده است، ازسال ٢٠١١ ميلادى بدينسو، سالانه ١٨٠ هزار جوان واجد شرايط کار، وارد جامعه ميشوند؛ اما ازين جمله ٦٠ هزار شان به کار گماشته شده و١٢٠هزار تن ديگر بيکار باقى ميمانند.
اتحادیۀ ملی کارگران ميگويد که حدود ١٦ میلیون افراد واجد شرایط کار در کشور وجود دارند، که از آن جمله سه میلیون شان مصروف کار بوده و ١٣ ميليون ديگر بيکار و یا هم به طور روزمزد با درآمد کم کار میکنند.
اما وزارت کار و امور اجتماعی، افراد بيکار را در حدود چهار ميليون نفر خوانده، ميگويد که احصائیه هايی که در افغانستان صورت می گیرد، کاملاً دقیق نيست.
