بتۀ هنگ در بدخشان و تخار با تهديد نابود شدن مواجه است

فيض آباد – تالقان (پژواک، ٢٢سنبله٩٤): مسوولين در ولايات بدخشان و تخار مى گويند که در اين اواخر جمع آورى بتۀ طبى هِنگ، به طور غيرقانونى آغاز گرديده، که در نتيجه، اين بته با تهديد از بين رفتن مواجه است.

از بتۀ طبى هنگ، در تداوى از بين بردن کرم شکم، گوش درد، دورکردن بلغم، تقويت دندانها، امحاى تاثيرات ترس و ساخت برخى ادويه هاى ديگر، استفاده مى شود.

اين بتۀ طبى، ضمن مناطق ديگر افغانستان، در کوه هاى ولايات بدخشان و تخار به پيمانه زياد قابل دسترس است.

خدابخش داکتر يونانى در بدخشان، به آژانس خبرى پژواک گفت که درگذشته هنگ در اين ولايت فراوان پيدا مى شد؛ اما اکنون به سبب جمع آورى خودسرانه نهايت تقليل يافته است.

به اساس معلومات نامبرده، اکنون در فيض آباد مرکز بدخشان، يک کيلوگرام هنگ به ١٢ هزار افغانى به فروش مى رسد.

نامبرده علاوه نمود که بتۀ طبى هنگ، در دواخانه هاى هندوستان به گونه عادى فروخته مى شود و در زمرۀ دواهاى مهم محسوب مى گردد.

وى افزود که شمار تاجران از کندز، کابل و برخى ولايات ديگر به بدخشان مى آيند و از اينجا بتۀ هنگ را به کشورهاى ديگر انتقال مى دهند.

نامبرده گفت: "از بتۀ هنگ، تاجران کشورهاى ديگر مفاد اعظمى بر مى دارند؛ زيرا از آن ادويه تهيه مى کنند و نفع شان به آنها مى رسد."

به گفتۀ وى، هرسال تعدادى از مردم به کوه هاى بدخشان مى آيند و خودسرانه به طور غيرفنى، هنگ را جمع آورى مى نمايند که به سبب آن، بته متذکره در اين اواخر در حال نابود شدن است.

احمدالله باشندۀ بدخشان گفت که از بتۀ هنگ، براى رفع بيمارى ترس استفاده صورت مى گيرد؛ اما حاصلات بتۀ هنگ، در حال حاضر کاهش يافته است.

وى افزود: "ساکنين مناطق روستايى تا هنوزهم در تداوى امراض، از بته هاى کيمياوى استفاده مى نمايند؛ اگر براى اطفال هنگ داده شود، جنيات بر وى حاضر شده نمى تواند و زمانيکه يک طفل با ترس مواجه شود، زودتر برايش هنگ مى دهند."

نامبرده علاوه کرد که در اين ولايت، مادران جهت تداوى گوش درد اطفال شان، هنگ را با شيرشان مخلوط نموده و از آن استفاده مى نمايند.

نورمحمد نورى آمر منابع طبيعى رياست زراعت بدخشان، به پژواک گفت که روند جمع آورى غيرقانونى هنگ، در اين اواخر ادامه دارد.

نامبرده افزود: "هنگ در بيشتر مناطق بدخشان، قابل دسترس مى باشد؛ به طور ويژه در يفتل، شهربزرگ، درايم، ارگو، کشم و برخى مناطق ديگر؛ اما حاصلات آن به تازگى ها به طور غيرمسلکى جمع آورى گرديد که وجود آن، اکنون در حال انقراض است."

انجينرعالم عالمى رييس زراعت بدخشان نيز مى گويد که هنگ به سبب جمع آورى غيرفنى در فهرست بته هاى نادر قرار مى گيرد و نسل آن نيز با تهديد از بين رفتن مواجه است.

اما نامبرده علاوه کرد: "ما مصمم استيم که در برخى مناطق هنگ را زرع نماييم، اين برنامه زودتر آغاز خواهد شد. ما منتظر فرارسيدن موسم آن هستيم تا هنگ را کشت و حاصل مناسب نيز از آن به دست بياوريم."

همچنان احمدضيا باشندۀ ولسوالى رستاق ولايت تخار نيز گفت که از بتۀ هنگ، در معالجۀ امراض گوناگون استفاده مى نمايد.

وى افزود: "ما  براى تداوى دردهاى شکم، درد گوش و دورکردن بلغم  و برخى امراض ديگر، از هنگ استفاده مى نماييم؛ اما اين بته در حال حاضر در اين ولايت کاهش يافته است."

در گذشته اين بته را بيشتر مردم نمى شناختند؛ اما اکنون آن را شناخته و جمع آورى مى نمايند که يک کيلوى آن را از  ١٠ الى ١٢ هزار افغانى بر تاجران مى فروشند.

محمدسالم ساعى رييس زراعت ولايت تخار گفت که به علت جمع آورى غيرمسلکى، بتۀ يادشده در اين ولايت از بين رفته است.

قرار معلومات ساعى، در گذشته هنگ در نمک آب، فرخار، کلفگان، چاه آب، رستاق، هزارسمچ، دشت قلعه و برخى مناطق ديگر اين ولايت قابل دسترس بود؛ اما اکنون آثار آن هم ديده نمى شود.

اما نامبرده گفت که تعدادى مردم اخيراً به کشت هنگ رو آورده و حاصلات خوب نيز به دست خواهند آورد.

موصوف علاوه نمود: "شمارى مردم در مناطق للمې  ولسوالى رستاق، هنگ را زرع نموده اند."

جمع آورى خودسرانه بتۀ هنگ، در ولايات بدخشان و تخار ممنوع مى باشد؛ اما مسوولين ولايات فوق مى گويند که تا اين دم، هيچ کس را به اتهام جمع آورى غيرقانونى بتۀ هنگ، بازداشت نه کرده اند.

اعضا

You need to subscribe to view the full article. Please login or register a new account.