کابل (پژواک) – داکتران از افزایش ثبت موارد بیماری ویروسی و ساری کله‌چرک در شفاخانه‌ها و معاینه‌خانه‌های کابل سخن زده هشدار می‌دهند که این بیماری ویروسی و ساری در صورت تشخیص و رسیده‌گی‌نشدن به‌موقع، می‌تواند باعث التهاب پانکراس، پرده‌های اطراف مغز و تخمدان‌ها شود.
آنان توصیه می‌کنند که بیماران از تماس با دیگران خودداری کرده و برای تشخیص و مراقبت مناسب به مراکز صحی مراجعه کنند.
به گفتهٔ داکتران، کله‌چرک یک بیماری ویروسی و ساری است که بیشتر غده‌های بزاقی، به‌ویژه غده‌های بناگوشی را متأثر می‌سازد و هم در کودکان و هم در بزرگ‌سالان دیده می‌شود. تب، سردردی، بی‌اشتهایی، ضعف، لرزه و پندیدگی غده‌های بزاقی در اطراف گوش‌ها از علایم این بیماری است.
ثبت ده‌ها مورد کله‌چرک در دو شفاخانهٔ شهر کابل
داکتر خیبر سهاک، سرطبیب شفاخانۀ صحت طفل اندراگاندی کابل به آژانس خبری پژواک گفت که از آغاز سال روان هجری شمسی تاکنون ۵۰ مورد مثبت کله‌چرک در این شفاخانه ثبت شده‌است؛ در حالی‌که در تمام سال گذشته ۲۵ مورد مثبت این بیماری را ثبت کرده بودند.
همچنان، داکتر بصیر شهاب، سرطبیب شفاخانۀ ملی اطفال اتاترک کابل گفت که از آغاز سال روان تاکنون هشت مورد مثبت کله‌چرک در این شفاخانه ثبت شده‌است و در تمام سال گذشته ۱۵ مورد ثبت شده بود.
این داکتران می‌گویند، برخی بیماران مبتلا به کله‌چرک به داکتر مراجعه نمی‌کنند و به‌جای آن، به تداوی‌های خودسرانه یا مراجعه به ملاها برای دم‌کردن روی می‌آورند.
در همین حال، داکتر نورالحق یوسفزی گفت، روزانه از میان ۴۰ مریضی که به معاینه‌خانه‌ٔ او مراجعه می‌کنند، ۳ تن آنان را بیماران کله‌چرک تشکیل می‌دهند.
وی افزود: «من اطمینان دارم که اکثر فامیل‌ها طفل‌های که اعراض و علایم برجسته و شدید ندارند را نزد داکتر و به شفاخانه نمی‌برند. وگرنه واقعاتش خیلی زیاد شده‌است.»
هشدار داکتران دربارۀ عوارض احتمالی کله‌چرک
پروفیسور داکتر محمدعارف حسن‌زی، مسئول بخش داخلۀ انستیتوت صحت طفل اندراگاندی گفت که کله‌چرک یک بیماری ویروسی و ساری است که بیشتر غده‌های بزاقی، به‌ویژه غده‌های بناگوشی را متأثر می‌سازد و هم در کودکان و هم در بزرگ‌سالان دیده می‌شود.
به گفتۀ او، تب، سردردی، بی‌اشتهایی، ضعف، لرزه و پندیدگی غده‌های بزاقی در اطراف گوش‌ها از علایم این بیماری است. افراد مبتلا ممکن است هنگام جویدن غذا یا خوردن مواد ترش، درد بیشتری احساس کنند.
حسن‌زی افزود که این بیماری در بسیاری موارد طی پنج تا هفت روز بهبود می‌یابد؛ اما در برخی موارد می‌تواند باعث التهاب پانکراس، پرده‌های اطراف مغز و تخمدان‌ها شود.
او با تأکید بر اهمیت تشخیص به‌موقع گفت که بر بنیاد مشاهداتش در شفاخانۀ صحت طفل اندراگاندی، شماری از بیماران دیر به مراکز صحی مراجعه می‌کنند؛ در حالی که رسیدگی به‌موقع می‌تواند به تشخیص و مدیریت بهتر عوارض احتمالی کمک کند.
به گفتۀ حسن‌زی، این بیماری بیشتر در کودکان و نوجوانان دیده می‌شود؛ اما بزرگ‌سالان نیز به آن مبتلا شده می‌توانند.
تداوی و پیشگیری از کله‌چرک
داکتر فریدالله عمری، ترینر و متخصص امراض انتانی در شفاخانۀ ملی و تخصصی انتانی گفت که تداوی کله‌چرک عمدتاً حمایوی است و معمولاً درمان اختصاصی ضدویروسی برای آن وجود ندارد.
به گفتۀ او، استراحت، نوشیدن مایعات کافی و استفاده از ادویه‌های مناسب برای کاهش تب و درد، از جمله اقدامات مراقبتی برای بیماران است.
او رعایت حفظ‌الصحه، محدودکردن تماس فرد مبتلا با دیگران و استفاده از وسایل شخصی به‌گونۀ جداگانه را از اقدامات مهم برای کاهش خطر انتقال بیماری دانست.
از سویی هم، داکتر نورالحق یوسفزی، متخصص امراض داخلۀ اطفال در شفاخانه اتاترک کابل توصیه کرد که در صورت ابتلای یکی از اعضای خانواده به بیماری کله‌چرک، فرد مریض باید از سایر اعضای سالم خانواده، به‌ویژه کودکان، جدا نگه داشته شود تا از انتقال و سرایت بیماری جلوگیری گردد. همچنان، باید از رفتن کودک مریض به مکتب و حضور او در مجالس و مکان‌های مزدحم جلوگیری شود.
وی تأکید کرد که تأمین تغذیۀ مناسب و مراقبت درست از مریض نیز در روند بهبودی اهمیت دارد.
او با اشاهر به اهمیت واکسین کله‌چرک افزود: «به نظر مه اگر واکسین کله‌چرک در برنامۀ واکسیناسیون افغانستان شامل شود، بسیار خوب خواهد بود.»
روایت‌های بیماران
پویا ظریف، باشنده دارالامان شهر کابل که به شفاخانۀ ملی و تخصصی انتانی مراجعه کرده‌است، گفت که به دلیل تب و درد شدید در ناحیۀ سر و روی خود به داکتر مراجعه کرده‌است.
از سوی دیگر، شفیع‌الله، باشندۀ اصلی ولایت بغلان که پسرش در شفاخانۀ صحت طفل اندراگاندی بستری است، گفت که کودک او در پی ابتلا به کله‌چرک دچار تب شدید، پندیدگی گلو و سردردی شده بود و به‌آسانی نمی‌توانست غذا بخورد.
به گفتۀ داکتران، بیماری این کودک با التهاب در ناحیۀ گوش همراه شده و به همین دلیل در شفاخانه بستری شده‌است.
ویدا قلندری
ایدیت: زرغونه صالحی
