کابل (پژواک، ۱۰ اسد ۱۴۰۵): حاصلات انگور در کندهار در سال جاری بیش از ۲۲۵ هزار تُن برآورد شده؛ اما به دلیل مسدود بودن راهها و محدودیتهای موجود، تاکنون انگور این ولایت به بازارهای خارجی صادر نشده که در نتیجه، قیمت آن کاهش یافته و باغداران و تاجران با زیان مواجه شدهاند.
بیش از ده ماه میشود که به دلیل تنشهای اخیر میان افغانستان و پاکستان، راههای تجارتی و صادراتی میان دو کشور مسدود است.
کندهار از ولایتهای مهم تولیدکنندۀ انگور در افغانستان است که هر سال دهها هزار تُن انگور آن به پاکستان، هند و برخی کشورهای دیگر صادر میشد؛ اما امسال به دلیل توقف صادرات، این محصول بیشتر در بازارهای داخلی کشور عرضه میشود.
انجنیر عبدالباقی بینا، معاون اتاق تجارت و سرمایهگذاری کندهار میگوید که به دلیل مشکلات در راههای صادراتی، تاکنون انگور کندهار به بازارهای خارجی صادر نشدهاست.

او افزود: «انگور از جمله میوههایی است که مدت نگهداری آن محدود است و قابلیت انتقال در مسیرهای طولانی را ندارد. پیش از این، بیشتر به پاکستان صادر میشد، اما اکنون این مسیر مسدود است، زمانیکه راههای مناسب و کوتاه برای صادرات وجود نداشته باشد، تاجران نمیتوانند این میوه را به بازارهای خارجی برسانند.»
به گفتۀ وی، هرچند در اوایل سال جاری باغهای انگور در ولسوالیهای دامان، ژیری و شماری از مناطق دیگر کندهار در پی ژاله آسیب دیدهاند، اما با آن هم حاصلات انگور امسال خوب است و مردم تلاش میکنند بخشی از انگور تازه را به کشمش تبدیل کرده و بهعنوان میوۀ خشک صادر کنند.
از سوی دیگر، باغداران میگویند که به دلیل توقف صادرات، تاجران علاقهای به خرید باغهای انگور ندارند و قیمت این باغها نیز کاهش یافتهاست.
محمدحنیف، یکی از باغداران ولسوالی دامان کندهار گفت: «در سالهای گذشته باغم را به پنج یا پنجونیم لک افغانی میفروختم، اما امسال کسی حتا به سه لک افغانی هم آن را نخرید؛ اکنون مجبورم خودم انگور را به بازار ببرم و به قیمت پایین بفروشم.»

محمدعیسی، یکی از باغداران و تاجران انگور در ولسوالی ژیری نیز ابراز نگرانی کرده و میگوید که اگر برای صادرات انگور راهی پیدا نشود، نه تنها انگور، بلکه سایر میوههای تازه نیز با سرنوشت مشابه مواجه خواهند شد.
او گفت: «در اینجا نه فابریکههای تولید جوس وجود دارد و نه سردخانههای مناسب برای نگهداری میوه؛ بنابراین انگور خراب خواهد شد.»
محمدعیسی خواستار حل مشکل صادرات میوههای تازه در سالهای آینده شد و گفت که اگر وضعیت کنونی ادامه یابد، باغداران از باغهای خود دلسرد خواهند شد.

فروشندهگان انگور در کندهار نیز میگویند که هرچند قیمت انگور کاهش یافته، اما به دلیل بلند بودن هزینههای انتقال از باغ تا بازار، سود قابل توجهی برای آنان باقی نمیماند.
سیدجان، یکی از فروشندهگان انگور گفت که هزینههای انتقال انگور از باغ تا بازار آنقدر بلند است که سود زیادی برای آنان باقی نمیماند.
او افزود: «ما یک سیر (چهار و نیم کیلوگرام) انگور را در باغ به ۱۰۰ افغانی خریداری کردهایم، اما وقتی هزینههای چیدن، بارگیری و انتقال آن به بازار را حساب کنیم، چندان سودی برای ما باقی نمیماند. اکنون انگور خوب در بازار به بیشتر از ۲۵ افغانی فی کیلوگرام فروخته نمیشود.»
از سوی دیگر، کارشناسان امور اقتصادی میگویند که افزون بر نبود امکانات نگهداری و پروسس میوههای تازه، نبود راههای منظم صادراتی برای محصولات زراعتی افغانستان نیز مشکلات باغداران را افزایش دادهاست.
نظرمحمد عیان، کارشناس امور اقتصادی گفت که محدودیت بازارها، نبود راههای مناسب برای صادرات و کمبود فابریکههای پروسس در داخل کشور، از جمله مشکلات عمدۀ محصولات زراعتی افغانستان است.
او افزود: «تا زمانیکه صادرات منظم میوههای تازه، سردخانهها و فابریکههای پروسس ایجاد نشود، باغداران هر سال در فصل برداشت حاصلات با چنین مشکلاتی مواجه خواهند شد. تکیه بر یک مسیر برای صادرات انگور نیز یک خطر بزرگ اقتصادی است؛ همانگونه که اکنون با آن مواجه هستیم.»
به گفتۀ وی، اگر ظرفیت صادرات از طریق دهلیزهای هوایی و بازارهای منطقهای گسترش یابد و در کنار آن صنعت تولید کشمش، جوس و سایر محصولات تقویت شود، نه تنها از زیان باغداران جلوگیری خواهد شد، بلکه ارزش صادرات محصولات زراعتی افغانستان نیز افزایش خواهد یافت.
همچنین، مسئولان ریاست زراعت کندهار میگویند که حاصلات انگور در سال جاری ۱۰ درصد افزایش یافته و انتظار میرود از ۲۰ هزار و ۵۰۰ هکتار باغ، ۲۲۵ هزار و ۵۰۰ تُن انگور به دست آید.

محمدحنیف حقمل، سخنگوی ریاست زراعت کندهار میگوید: «سال گذشته حاصلات انگور ما کم بود و بیش از دوصد هزار تُن بود، اما امسال حاصلات انگور ۲۲۵ هزار و ۵۰۰ تُن برآورد شدهاست.»
کندهار از ولایتهای افغانستان است که انواع مختلف انگور را دارد و بخش مهمی از صادرات میوههای تازه کشور را تشکیل میدهد. اما باغداران و تاجران میگویند که اگر وضعیت کنونی صادرات ادامه یابد، بازار انار و سایر میوههای تازه نیز در کنار انگور با مشکلات مشابه مواجه خواهد شد.