کابل (پژواک، اول دلو٩١): حمام هاى سونا و حوضهاى سربسته آببازى، زمينۀ تفريح سالم ورزشى را براى جوانان و نوجوانان فراهم نموده است.
حمام سونا که از سنت ديرينۀ فنلاندی ريشه می گيرد، شهرت و محبوبيت و پيشينۀ زيادی در کشورهای صنعتی دارد؛ اما دراين اواخر همچو حمام وحوضهاى سربسته به شکل عصرى، در شهرکابل نيز ساخته شده که اکثريت جوانان و نوجوانان بخاطر تفريح سالم به آنجا ميروند.
فعلاًسه حمام سونا وحوض سربسته درساحات کارتۀ سه وکارتۀ چهار شهرکابل، با سرمايه گذارى سکتورخصوصى ساخته شده، که جوانان زيادى را به خود جلب کرده است.
در قدم اول، براى مشترى بعد از راجسترشدن، نمرۀ مخصوص که به نام کليد الکترونيکى ياد مى گردد، داده مى شود و بعداً صندوق نمره دار را با لمس کردن باز نموده و لباس ها و اسناد خود را مى گذارند و برايش لباس مخصوص حمام و آببازى داده مى شود.
قبل از داخل شدن به حمام و حوض سونا، در تشناب گرم شاور گرفته مى شود و شخص در حوضچه اى که آب کلورين تا بجلک پا دارد و مکروب را از بين مى برد، داخل مى شود و سپس داخل حمام و يا حوض سونا مى گردد.
اين حمام هاى سونا شامل حوض آببازى وحوض سرد، جگوزى گرم، سوناى بخار و خشک و مجهز با آب سرد و گرم و اتاق تکر (مساژ) ميباشد.
جگوزى، اتاق کوچکى است که کف، سقف و ديوارهايش پوشيده با چوب است و هواى گرم و خشک دارد و مردم براى رفع خستگى، از آن استفاده ميکنند.
سوناى بخار که به نام سوناى تر ياد مى شود، مواد معطر و تفت توليد مى کند و کوفت بدن را مى چيند.
سوناى خشک، طورى است که انسان روى تختۀ چوبى مخصوص مى نشيند و از طريق سنگ هاى اطراف اتاق، گرمى توليد مى شود و انسان احساس راحتى و آرامش مى کند و بدين ترتيب، زمينۀ خوبى براى حمام کردن و آببازى مساعد مى گردد.
جوانان و نوجوانانى که به حمام سونا وحوضهاى آببازى مى آيند، ميگويند که محلات مناسب تفريح ورزشى در شهرکابل وجود ندارد؛ اما با ايجاد سوناها وحوضهاى سربستۀ آببازى، محل راحت و سکون بخش براى شان فراهم گرديده است.
يکى از اين حمام هاى سونا به نام (مجموعۀ آبى لاجورد) است که در سرطان سال گذشته، به هزينۀ ٤٠٠ هزار دالر از سوى سکتور خصوصى در کارتۀ سه افتتاح شده است.
جاويد، جوانى که در حال آببازى در اين حوض بود، به آژانس خبرى پژواک گفت که علاقه زيادى به آببازى دارد و از آن لذت مى برد.
وى افزود: “باجنگ هاى داخلى، همه محلات تفريحى ازبين رفت وناامنى ها مانع ترويج تفريح سالم ما جوانان ونوجوانان گرديده؛ اما حالا حمام سونا و حوض آببازى عصرى ساخته شده که واقعاً براى ما آرام بخش و لذت بخش است.”
جاويد که خود را شاگرد صنف دوازهم ليسۀ غلام حيدر ؛خان خيرخانه مينه معرفى کرد، گفت که جهانيان افغانستان را از ديد جنگ و مواد مخدر مى نگرند؛ اما خبر ندارند که چنين حمام ها و حوض هاى آببازى سونا به سطح اروپا نيز وجود دارد، که پيشرفت افغانستان را نشان ميدهد.
اين متعلم گفت که در يک هفته چندبار به حمام سونا وحوض آببازى ميرود و چنين حوضها از يکسو باعث رشد ورزش آببازى ميشود وازسوى ديگر باعث سلامتى نيز مى گردد.
شمار ديگر جوانان، حوض هاى سونا را مساعد کنندۀ فن آب بازى مى دانند.
محمد امين اميرى گفت: “من بسيارعلاقه داشتم که آببازى را يادبگيرم؛ اما جاى مناسب وجود نداشت، ولى بعداز آنکه حوضهاى سربسته درکابل ايجادشد، من هم توانستم که آببازى را در حوض لاجورد يادبگيرم.”
اين نوجوان افزود که هفتۀ دو روز به اين حوض مى آيد و با استفاده از آن، فعلاً يکى ازبهترين آب بازان خردسال درسطح کشورشمرده مى شود. وى درکنار اينکه تفريح سالم برايش فراهم ميشود، ميتواند ورزش آببازى را نيز به پيش ببرد.
موصوف از دولت و سرمايه گذاران خواست که حوضهاى بيشترى را در کابل ايجاد نمايند تا محل مناسب تفريح و آببازى براى جوانان فراهم گردد.
ناصر رضايى يکتن از مديران (مجموعۀ آبى لاجورد) به پژواک گفت: “وقتى ما به کشورهاى ديگر رفتيم وحوض هاى سونا را ديديم، کوشش کديم که در افغانستان نيز همچو حوضها را بسازيم.”
وى افزود که قبلاً در کشور حوض ها وحمام هاى عادى وجود داشت؛ اما حوضهاى سربسته وسوناهاى عصرى که مجهزبا سيستم تصفيه کن وماشين آلات عصرى باشد، وجود نداشت.
رضايى علاوه کرد که روزانه تا ١٥٠ نفر به حمام سوناى لاجورد مى آيند، که بيشترين مشتريان را جوانان و ورزشکاران تشکيل ميدهند و براى ورزشکاران، تخفيف ويژه نيز در نظر گرفته شده است.
وى گفت: “تکت براى فرد عادى پنجصد افغانى است؛ اما ما براى سه هزار و پنجصد ورزشکار تيم ملى در سطح کشور، ٥٠ درصد تخفيف را مدنظرگرفته ايم و ورزشکارانى که از بازى هاى جهانى مدال مى آورند، به شکل رايگان ميتوانند از حوض وحمام سونا استفاده کنند.”
موصوف افزود که آب حوضها ٢٤ ساعت در تصفيه بوده و اين آب، يک ونيم سال گرنتى دارد؛ اما دريکسال و يا ١٠ ماه آب اين حوض تبديل وهمه روزه آب حوض، لابراتوار ميشود و درهربخش سونا وحوض، افراد موظف شده اند تا کسانى را که بلديت ندارند، رهنمايى کنند.
رضايى گفت که آنها براى راه اندازى مسابقات آببازى و آمادگى تيم هاى ملى، با فدراسيون آببازى نيز همکارى لازم دارند.
قاسم على حميدى يکتن از مسوولان فدراسيون آببازى و واترپولوى کميته ملى المپيک، موجوديت حمام هاى سونا و حوض هاى سربسته را جهت رشد و انکشاف رشتۀ آب بازى وتفريح سالم ورزشى براى جوانان ونوجوانان مفيد ميداند.
حميدى درحاليکه ساخت حوض هاى سربسته وسونا ها را يک خدمت به ورزشکاران وتمام اقشار جامعه عنوان کرد، گفت که درحال حاضر به سطح شهرکابل، سه حوض سربسته وسونا وجود دارد ونسبت به بيشترشدن علاقمندى جوانان به همچو اماکن وحوضهاى آببازى، افرادديگر نيز سهم خواهند گرفت وهمچو حوض ها را خواهند ساخت.
وى گفت که از نگاه تخنيکى وتخصصى، در ورزش آببازى هرقدر که آبباز آرامش وتمرکز داشته باشد، ميتواند خوبترشنا کند که اين آرامش، ميتواند روى کار ودرس وزندگى روزمره اش نيز تاثير مثبت داشته باشد.
موصوف افزود: “جوانان، استعداد بالاترين چيزها را دارند؛ اما به شرط اينکه امکانات دراختيارشان قرار بگيرد.”
به گفتۀ وى، آببازى در گذشته به دليل نبود همچو حوض ها در حوض هاى سرباز درطول سال، سه ماه فعال بود و نُه ماه ديگر علاقمندان اين رشته ورزشى منتظرمى بودند؛ اما حالا مى توانند که در هر فصل سال آببازى نمايند.
حميدى، از سرمايه گذاران خواست که درمحلات مناسب تفريحى جوانان، سرمايه گذارى نمايند تاجوانان در راه هاى سالم مصروف شده و باعث رشد ورزش شان گردد.
منبع، در مورد تفاوت حمام هاى عادى و سوناها گفت: “درحمام هاى عادى، مردم بخاطرنظافت ميروند؛ اما از نظرعلمى از سوناها درکشورهاى ديگر به عنوان طبابت استفاده ميشود و حوض ما نيز مقررات مشخص خود را دارد.”
شاه جهان شايان که منحيث داکتر در حوض وسوناى لاجورد ايفاى وظيفه ميکند گفت: بعضى افراديکه امراض جلدى و سيستم تنفسى دارند، براى شان اجازۀ دخول داده نميشود.
وى در رابطه به تشخيص افراد مبتلابه امراض افزود: “وقتى مشتريان مى آيند، لباسهاى شان را بيرون ميکنند، ما بررسى ميکنيم و بين آنها ميگرديم تا امراض جلدى نداشته باشند. افراد مشخص ما، افرادى را که به امراض تنفسى مبتلاهستند تشخيص مى نمايند و کسانيکه داخل حوض و يا در سونا زخمى و يا فشار شان پائين ميرود، براى شان خدمات لازم انجام ميشود.”
به اساس تحقيقات علمی، سونا عموماً برای همۀ سنين، از خُردسال تا بزرگسال قابل تحمل است.
سونای منظم برای سلامتی بدن خطری ندارد، حتی برعکس شستشو و پاک شدن، آرامش و آسايش را برای شخص به ارمغان می آورد.
برعلاوه؛ سيستم دفاعی طبيعی بدن را قوى مى سازد، خصوصاً اينکه برای مبارزه با تشويش و بيماری ها، سيستم گردش خون را به حرکت می اندازد و پوست را نيز تقويت می کند.
برخلاف آنچه که تصور می شود، سونا برای کنترول تنفس کسانی که مبتلا به فشارخون هستند و همچنین توانبخشی و دوره صحت يابى بعد از سکتۀ قلبی مفید است و سونا می تواند برای بيماران مبتلا به نفس تنگى و برونشيت مزمن نيز مفيد باشد.
سونا برای روماتيزم های التهابی (آرتروز، پلی آرتروئيد رماتوئيد)، دردهای مفصلی، کشيدگی ماهيچه نيز اثر بخش است و در بعضی موارد، براى امراض پوستى (مکروبى شدن جلد) نيز مفيد تمام ميشود.
اما سونا برای افراد مبتلا به امراض التهاب گلو و قلب، مى تواند خطرناک باشد.
داکتر فيض الله کاکړ مشاور صحى رييس جمهور مى گويد که فوايد سونا، نسبت به اضرار جانبى آن بيشتر است.
وى به پژواک گفت که از چندين قرن قبل بدينسو، از سونا درشمارى از کشورها استفاده ميگردد و سونا براى تداوى پاى دردى و امراض جلدى نهايت مفيد است؛ اما کسانى که فشار خون به خصوص فشار خون پايين دارند، نبايد از سونا استفاده نمايند.
از جانب ديگر، تحقيقات علمى نشان ميدهد که برخلاف تصورات عامه، استفادۀ منظم از حمام سونا، باعث لاغری نمی شود. اين درست است که استفاده از سونا آب بدن را (نه چربی را) به شکل عرق کاهش می دهد؛ اما اين مايعات از دست رفته، با نوشيدن آب، دوباره سريعاً جذب بدن می شود.
خيرمحمد صفدرى رئيس تنظيم مارکيت هاى شاروالى کابل مى گويد که حدود ٣٠٠ حمام عمومى و سقاوه (انفرادى) به شمول ٨٠ حمام عمومى زنانه درشهرکابل وجود دارد.
همچنان فدراسيون آببازى کميتۀ ملى المپيک ميگويد که دراين اواخر، سه حوض سربستۀ استندرد سونا، در کابل ساخته شده و ١٠ حوض آببازى، بصورت سرباز نيز وجود دارد که ثبت فدراسيون است؛ اما اين حوض هاى سرباز، استندرد نيستند