ځیني هغه کسان چې مور یا پلار یې د شکر پر ناروغۍ اخته دي، اندېښنه لري چې دوی هم هرو مرو پر دې ناروغۍ اخته کېږي، خو د روغتیایي چارو متخصصین وایي، ټول دا ډول کسان پر شکر نه اخته کېږي او ځیني غیرارثي عوامل هم د دې ناروغۍ لامل کېدای شي.
سمنګان کې روغتیايي مسوولین وايي چې له ماشومانو د ملګرو ملتونو د ملاتړ صندوق (یونیسف) د دغه ولایت له ولایتي روغتون سره د ۵۰ زره امریکايي ډالرو په ارزښت د طبي تجهیزاتو مرسته وکړه.
د کورنیو چارو وزارت وايي، د نشهیي توکو سلګونه روږدي له درملنې او مسلکي زدهکړو له ترلاسه کولو وروسته خپلو کورنیو ته وسپارل شول.
د المان د سولې کلي خیریه بنسټ یوه مسوول له افغاني سرې میاشتې ټولنې سره د ماشومان د سختې سوځېدنې او د هډوکو عفونت درملنې لپاره ۴۰ زره یورو نغده مرسته وکړه او د خپلو مرستو پر دوام یې ټینګار وکړ.
د ننګرهار د امنيه قومانداني مسوولین وايي، د جلالاباد ښار له واټونو څخه يې لسګونه روږدي کسان راټول او د درملنې لپاره يې پلازمېنې کابل ته ولېږدول.
د غزني په مقر ولسوالۍ کې د ۹،۵ میلیون افغانیو په لګښت د یوه روغتیايي مرکز لپاره ودانۍ جوړه او ګټې اخیستنې ته وسپارل شوه.
د نیمروز ځیني اوسېدونکي د دغه ولایت په ولایتي روغتون کې د غوږونو او ستوني برخې ډاکټرانو له نشتوالي شکایت کوي، بلخوا، د نیمروز د عامې روغتیا ریاست هم دغه ستونزه مني او وايي چې د حل لپاره یې پلان لري.
سمنګان کې روغتیايي مسوولین وايي، له قوانینو د سرغړونې او د فعالیت جوازونو نه درلودو له امله یې د دغه ولایت په دره صوف بالا او پایین ولسوالیو کې لسګونه کلینیکونه، معاینهخانې او درملتونونه تړلي دي.
د عامې روغتیا وزارت سرپرست د ایمرجنسي روغتونونو له مشرې سره په ليدنه کې د شته روغتیایي خدماتو د پراختیا، معلولیت لرونکو ناروغانو ته د خدمتونو برابرولو او ایمرجنسي روغتونونو کې د تخصصي برنامو د پیل په اړه خبرې کړې دي.
ننګرهار کې یو شمېر خلک له تېرو دوو اونيو راهيسې د ډينګي ويروسي ناروغۍ په اړه اندېښمن دي خو د دغه ولايت روغتيايي چارواکي که څه هم د ډینګي ناروغۍ شتون تاییدوي خو وايي، په دومره کچه نه ده چې د اندېښنې وړ وي.
د افغاني سرې میاشتې ټولنه وايي، تر درېیو راتلونکو ورځو پورې په سخت سوځېدلي او د هډوکو پر ناروغیو اخته ۸۹ ماشومان د درملنې په موخه المان ته لېږدول کېږي.
د ملګرو ملتونو سازمان د وګړو صندوق حوزوي رییس د عامې روغتیا وزارت له سرپرست سره په لیدنه کې ویلي چې له افغانستان سره د روغتیا برخه کې خپلو همکاریو ته دوام ورکوي.
د اروزګان په ولایتي روغتون کې نن د عامې روغتیا وزارت له لوري د «هیموډیالیز» څانګه پرانیستل شوه او فعالیت یې پیل کړ.
د افغانستان د عامې روغتیا وزارت وايي چې په افغانستان کې تر اوسه د مانکي پاکس (بېزو ټناکې) ناروغۍ مثبته پېښه ثبت شوې نه ده.
د بلخ ځایي مسوولین وایي چې د سره صلیب نړۍوالې کمېټې په همکارۍ دغه ولایت کې له ۱۴۵۰ زندانیانو سره د روغتیایي کېټونه مرسته وشوه.
د کابل ښار ځیني اوسېدونکي وايي چې خپله او د کورنۍ غړي یې د سترګو التهاب پر ناروغیو اخته شوي، بلخوا، ډاکټران د سترګو التهاب ساري ناروغي بولي او وايي چې د دې ناروغۍ د ځینو نښو لیدو په صورت کې دې ژره تر ژره ډاکټر ته مراجعه وشي.
د پکتيا يو شمېر اوسېدونکي وايي چې له څه مودې راهیسې په مرکز ګردېز کې د انتاني ناروغيو د درملنې ۵۰ بستريز روغتون فعالیت درولی چې باید بېرته یې پيل کړي.
په خوست کې د درې سوه زره امريکايي ډالرو په لګښت د پنځو کورنیو روغتيايي ځالو لپاره د ودانيو جوړېدو چارې پيل شوې.
د نسایي ولادي متخصصین سپارښتنه کوي چې هره جوړه باید له واده مخکې خپلو ماشومانو ته د ارثي ناروغیو د لېږد د مخنیوي لپاره ډاکتر ته مراجعه وکړي او خپله وینه معاینه کړي.
د خوست د عامې روغتيا په رياست کې د بېلابېلو ساري ناروغيو د تشخيص مرکز فعال او ګټې اخيستنې ته وسپارل شو.
د روغتیا نړۍوال سازمان په ښځو کې د سینې سرطان په نړۍ کې یو له تر ټولو ډېرو خپرو شوو سرطانونو بللی او ویلي یې دي، د دې ناروغۍ ډېری موارد د «ماموګرافي» معایناتو له ترسره کولو پرته د تشخیص وړ دي.
د ننګرهار عامې روغتيا رياست وايي، په دغه ولايت کې د ملګرو ملتونو د ماشومانو وجهي صندوق له لوري له ۲۰ روغتيايي مرکزونو سره د روغتيايي او غیر روغتيايي تجهيزاتو مرسته وشوه.
د افغانستان د عامې روغتیا وزارت وايي، د هېواد په ۱۶ ولایتونو کې د ماشومانو د کوزڼ ضد (پولیو) واکسین درې ورځنی فرعي کمپاین پیل شو چې په ترڅ کې به یې شاوخوا ۶،۲ میلیون ماشومان واکسین شي.
ننګرهار کې د پوليو واکسین د درې ورځني کمپاين د پيل پر مهال حکومتي مسوولینو وویل چې په دغه کمپاین کې به ۸۳۶ زره له پنځو کلونو کمعمره ماشومانو ته د پوليو واکسين وشي.
