کابل (پژواک ١٨ سلواغه ٩٤): په کابل کې "د سیاسي جوړښت وړاندیز" نومي اثر چې پوهندوى ډاکټر عبدالقيوم مومند کښلى دى، مخکتنه وشوه.
دا اثر د افغانستان د روان سیاسي کړکېچ د سیاسي حل په تکل د يوې طرحې او سياسي حل په موخه ليکل شوى دى.
د دې اثر د مخکتنې غونډه د افغان رسنیز او څېړنیز مرکز، مومند بنسټ او افغان خپرنځي له خوا د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت د مطبوعاتو د نړيوال مرکز په تالار کې جوړه شوې وه، چې ځينو سياستوالو، د ملي شورا غړو، څېړونکو او ليکوالو په کې برخه درلوده.
د افغان رسنيز او څېړنيز مرکز مشر عبدالجبار بهير په دې غونډه کې د کتاب موضوع او محتوا د افغانستان روان د سیاسي حل لارې لپاره خورا مهم وباله.
د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت مرستيال شمس زردشت بيا هیله وښوده، چې د هېواد سیاستوال په ځانګړې توګه هغوی چې د نظام په جوړونه او د هېواد په سیاسي جوړجاړي کې اساسي رول لري، په کتاب کې له وړاندې شوې طرحې څخه ګټه واخلي.
په غونډه کې د علومو اکاډمۍ سلاکار څېړندوى حبيب الله رفيع په خپله مقاله کې د هېواد د وروستیو لسیزو او ناورینونو په اړه رڼا واچوله او زیاته یې کړه، چې په افغانستان کې د ثور له کودتا څخه راپدېخوا هر نظام له خپلو ګټو او غوښتنو سره سم جوړ شوی دی، نه د هېواد د ملي ارزښتونو او اړینو غوښتنو له مخې.
دغه راز د افغانستان د نوې ملي جبهې مشر انوارالحق احدي وويل: "په اساسي قانون کې تغيیر راوستل د دیموکراسۍ یوه برخه ده، اساسي قانون څه قراني دستور نه دی، چې تغییر یې ناشونی وي، خو هر تغییر او نوښت هم د پرمختګ او مثبتو پایلو پیلامه نه وي، اوسمهال په هېواد کې داسې تغییر او بدلون ته اړتیا ده، چې په پایله کې يې افغانستان ته د امن پیغام راوړل شي او ټولنیز عدالت ته لاره هواره شي."
دى وايي: "زه اصلاً د پارلماني نظام ملاتړی یم، ځکه په دې نظام کې یو کس د هر څه د تغییر او سرته رسولو واک نه لري، خو په افغانستان کې زه د ریاستي نظام پلوي یم، هغه ځکه چې یو شخص په مستقیم ډول د ټول ولس له خوا غوره شي، نو د هر چاته رسېدنه او له ډېرو سره راکړه ورکړه ناشونې کوي."
د سولې عالي شورا سرپرست مولوي عبدالحکیم مجاهد بيا د کتاب موضوع او سیاسي حل یې روانو حالاتو ته په کتو مهم او خورا ګټور وباله او ويې ويل، د سیاسي او اسلامي دواړو اساساتو او غوښتنو ته په پام سره دا کتاب ليکل شوى دى.
د مشرانو جرګې پخواني غړي انجنير محمدافضل احمدزي وويل، افغانانو تل د یوه اسلامي نظام د جوړولو په تکل قربانۍ ورکړې دي، خو لا بریالي شوي نه دي.
نوموړي د روانو ناخوالو او ستونزې د حل لپاره د یوه داسې سیاسي نظام وړاندیز وکړ، چې باید افغان شموله وي او له افغاني فکره رامنځ ته شوی نظام وي، ځکه د هغه په وينا، بهرني وارداتي افکار او وړاندیزونه تل له ستونزو او ناخوالو سره مله وي.
د ياد شوي اثر ليکوال عبدالقيوم بيا وويل، په روانو سیاسي پېچلو حالاتو کې زموږ هېواد د یوه داسې سیاسي نظام په رامنځ ته کېدو له بحران څخه خلاصېږي، چې دا نظام په نړۍ کې له پرمختللو سیاسي نظامونو څخه له ګټې اخیستنې سربېره د هېواد اړتیاوې او اسلامي افغاني کلتور ته هم په کې بشپړ درناوی شوی وي او غوښتنې يې په کې عملاً خوندي وي.
غړيYou need to subscribe to view the full article. Please login or register a new account.
