کابل (پژواک، ۱۴ مرغومی ۱۴۰۱): د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې مسوولین وایي، که پاکستان په کراچۍ بندر کې د افغان سوداګرو ستونزې حل نه کړي نو دوی به اړ شي چې بدیله لار غوره کړي.
په دې وروستیو کې په کراچۍ بندر کې د افغان سوداګرو پر سوداګریزو اموالو بار سلګونه کانټینر ولاړ دي او افغانستان ته د تګ اجازه نه ورکول کېږي.
په دغه تړاو نن (چهارشنبه) په کابل کې د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې مسوولینو او یو شمېر سوداګرو اعتراضیه غونډه وکړه.
په غونډه کې د سوداګرۍ او پانګونې خونې لومړي مرستیال یونس مومند وویل، که په کراچۍ بندر کې د افغان سوداګرو د «انوایسونو» اړوند ستونزې حل نه شي نو دوی مجبور دي چې بدیله لاره غوره کړي.
دی وایي، د یادو ستونزو له امله په کراچۍ بندر کې په سوداګریزو اموالو بار سلګونه کانټینر ولاړ دي.
هغه زیاته کړه، د نړۍ په یوه هېواد کې هم د ټرانزیټ مالونو پر سر له سوداګرو انوایسونه نه غوښتل کېږي، خو په کراچۍ بندر کې له سوداګرو غیر اصولي غوښتنې کېږي.
نوموړي وویل: «د افغانستان له لارې چې هر ټرانزیټ منځنۍ اسیا او یا هم د سوېلي اسیا هېوادونو ته کېږي، موږ به هغوی ته هیڅ ستونزې جوړې نه کړو او که له موږ سره صحیح تعاملات و نه شي نو موږ مجبورېږو څو له خپل حکومت څخه غوښتنه وکړو چې باید باالمثل عمل ورسره وشي.»
هغه له پاکستان څخه غوښتنه وکړه چې له افغان سوداګرو دې د ټرانزیټ د نړۍوالو اصولو خلاف غوښتنې نه کوي.
نوموړي دا هم وویل چې په تېرو ۹ میاشتو کې د یو ملیارد او ۳۰۰ میلیون ډالرو په ارزښت صادرات شوي دي.
همدارنګه په دغه غونډه کې د پاک- افغان سوداګرۍ خونې رییس خان جان الکوزي وويل چې پاکستان پر افغان سوداګرو د سوداګرۍ نړۍوال قانون خلاف شرایط وضع کوي.
هغه وویل: «نورو هېوادونو کې څوک پر ټرانزیټي اموالو انوایسونه نه غواړي او دا د یو هېواد په کورنیو چارو کې لاسوهنه ده.»
نوموړی وايي، په کراچۍ بندر کې د مالونو د ارزښت درې برابره زیات انوایسونه ترې اخیستل کېږي.
د الکوزي په خبره، له اپټا تړون مخکې ۹۹ سلنه ټرانزیټ له کراچۍ بندر څخه کېده، خو اوس ۳۰ سلنه له کراچۍ څخه، ۳۵ سلنه د هېواد له شمال او پاتې نور بیا له چاهبهار او بندر عباس څخه کېږي.
هغه له افغان سرپرست حکومته غوښتنه وکړه چې د دولتي اصولو له مخې دې له پاکستان څخه د سوداګرو حق واخلي او پاکستان ته دې ووايي چې د تړون مطابق عمل وکړي، که یې و نه کړي نو ټول سوداګر به بدیله لاره غوره کړي او نور به له کراچۍ بندر څخه ټرانزیټ نه کوي.
الکوزي وویل چې تېره ورځ د افغان سوداګرو شاوخوا ۵۰۰ کانټینر سوداګریز مالونه بندرعباس ته انتقال شول.
دغهراز د مرغومي په څلورمه په کابل کې د بهرنيو چارو سرپرست وزير امیر خان متقي ویلي و چې د افغانستان او پاکستان ترمنځ سوداګري باید د اصولو له مخې ترسره شي.
هغه پاکستان ته په خطاب کې وویل: «راشه درشه مو باید د دوو سیالو هېوادونو په څېر وي، مشکلات باید د ډیپلوماتیکو چینلونو له لارې حل کړو، ټرانزیټي لار مې درکړې، زه هم حق لرم چې ستا له لارې خپل مالونه نورو هېوادونو ته ټرانزیټ کړم.»
د یادونې ده، د افغانستان او پاکستان ترمنځ له ډېر پخوا راهیسې د سوداګرۍ په برخه کې ستونزې رامنځته کېږي چې له امله یې سوداګر درانه زیانونه ویني.