خوست ښار (پژواک، ۲۱ چنګاښ ۱۴۰۰): په خوست کې یوشمېر ديني عالمانو د جهاد په نوم د افغان حکومت خلاف روانه جګړه ناروا وبلله او وايي چې ځینې ډلې د پرديو ګټو لپاره افغانان وژني او عامه المنفعه ځايونه ورانوي.
هغوی چې شمېر يې لسګونه کسانو ته رسېده، دغه څرګندونې نن د «چنګاښ په ۲۱مه» د يوې غوندې په ترڅ کې وکړې.
دغو ديني عالمانو غونډې ته په خپلو خبرو کې ويل، پخوا طالبانو د جنګ دليل په افغانستان کې د بهرنيو ځواکونو شتون وړاندې کاوه، خو اوس چې بهرني ځواکونه په وتلو دي، نو طالبان د جنګ لپاره بل هيڅ دليل نه لري.
يو تن ديني عالم احسان الله حسين دغې غونډې ته وويل، طالبان که رښتيا ځانونه افغانان بولي، نو هغه ډول يې چې له امريکايانو سره د سولې تړون وکړ، افغان حکومت سره دې هم وکړي او له جګړې دې لاس واخلي.
ده وويل: " مخکې دې، دغه جنګ ته د جهاد لپاره يواځينی دليل دا لرلو چې دلته خارجيان موجود دي، دلته امريکايي ځواکونه موجود دي. تاسو ته بهتره معلومه ده چې له هغو سره دې صلحه وکړه. د امريکايي ټانک د ساتنې لپاره په ميدان وردګو کې دې سل وسله وال ولاړ وو چې امريکايي ټانک ته ضرر ونه رسيږي. د امريکايي اډو د ساتنې لپاره دې يو کال يو خارجی ونه وژلو، بلکې د هغو ساتنه دې کړې ده. نن ته د ما بچی چې د مسلمانې مور په غېږه کې ستر شوی او هغه د توحيد په عقيده قايل وي، په کوم دليل يې ته د ځان لپاره مرګ روا بولې. هيڅ دليل د دې نشته چې ته هغه ووژنې."
د دغه ولايت د ديني عالمانو شورا مشر مولوي شاه محمد هم دغې غونډې ته وويل، په افغانستان کې د جهاد لپاره هيڅ دليل وجود نه لري او له طالبانو غوښتنه کوي، چې فرصت دې له لاسه نه ورکوي او خبرو ته دې کېني.
هغه زياته کړه: "موږ د دواړو ښکېلو غاړو نه دا غواړو چې نوره د افغانانو وژنه او د مسلمانو وژنه او د بې ګناه خلکو وژنه بند کړي. د خدای په خاطر، د افغانانو او مسلمانانو په خاطر دا جنګ نور په سولې بدل کړئ، د سولې خبرو ته کېنئ. او دا جنګ که سل کاله وجنګيږئ، نه هغه ختميږي نه دغه ختميږي، بيا به خبرو ته کېنئ، چې بيا کېنئ، راځئ چې اوس کېنو او د افسوس خبره دا ده چې له کفارو سره سوله وشوله او له مسلمانو سره سوله نه کوي."
يو بل ديني عالم محمد داوود وقفي هم يادې غونډې ته په خبرو کې د جنګ له دواړو لوریو په ځانګړي ډول له طالبانو وغوښتل، چې که په ولس يې زړه سوځي، د جګړې پر ځای دې ټولې ستونزې د سولې او روغې جوړې له لارې حل کړي.
هغه وايي: "که چېرې دا نه غواړئ چې د ولس ميندې بورې شي، که په رښتيا دا نه غواړئ چې د ولس ماشومان يتيمان شي، که په رښتيا دا نه غواړئ چې د ولس پېغلې کونډې شي، د خدای په خاطر باندې ټول مشکل، ټولې ستونزې د صلحې، روغې جوړې له لارې حل کړئ. ولس د ولس هر وګری د تاسو نه صلحه غواړي."
دغو ديني عالمانو د يادې غونډې په ترڅ کې له افغان امنيتي ځواکونو څخه هم ملاتړ څرګند کړ او د هغوی قربانۍ يې وستايلې.
